Giáo dục đào tạo phải có lộ trình, bước đi vững chắc. Tính bền vững phải thể hiện được khả thi và lâu dài, tránh tình trạng không đủ cơ sở khoa học để thực hiện, đổi mới xong lại làm lại”, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD - ĐT) Phùng Xuân Nhạ đã khẳng định với báo chí xung quanh những vấn đề đổi mới giáo dục mà ngành đang thực hiện.

Doi moi giao duc: Chu truong dung, trien khai bat cap - Bai cuoi - Anh 1

Thưa Bộ trưởng, dư luận cho rằng, trong những năm qua, Bộ GD - ĐT đổi mới nhiều nhưng hiệu quả không như mong muốn. Cụ thể, các phương án thi, tuyển sinh liên tục thay đổi. Bộ trưởng bình luận sao về thực tế này?

Phương án thi năm 2017 không phải hoàn toàn mới, mà là sự kế thừa, cải tiến phương án thi 2016, để tốt hơn; không phải mỗi năm một phương án mới.

Giáo dục có nhiều khía cạnh phải đổi mới; để chuyển từ truyền thụ kiến thức theo kiểu nhồi nhét sang phương thức tiếp cận năng lực học sinh. Vì vậy, bỏ đổi mới thì còn gì là thực hiện Nghị quyết đổi mới căn bản toàn diện giáo dục? Cách đặt vấn đề của một số phụ huynh, một số thầy cô về việc liên tục đổi mới là không chuẩn. Đổi mới là quá trình, đổi mới là liên tục. Chỉ có điều đổi mới thế nào cho hiệu quả. Những cụm từ: “chuột bạch”, “thí nghiệm”, “nhồi nhét”... rất xa lạ với giáo dục. Điều này khiến những nhà làm giáo dục hết sức trăn trở. Bị nhận xét như vậy là cú sốc đối với những người làm quản lý giáo dục trong quá trình đổi mới”.

Doi moi giao duc: Chu truong dung, trien khai bat cap - Bai cuoi - Anh 2

Thí sinh làm bài thi trắc nghiệm môn hóa học tại kỳ thi THPT quốc gia năm 2016. Ảnh: Xuân Tiến-TTXVN

Giáo dục đào tạo phải có lộ trình, bước đi vững chắc. Tính bền vững phải thể hiện được khả thi và lâu dài, tránh tình trạng không đủ cơ sở khoa học để thực hiện, đổi mới xong lại làm lại. Trong giáo dục đào tạo, không phải hôm nay đổi mới, ngày mai có kết quả, có những đổi mới chục năm sau mới có kết quả. Có những đổi mới vài năm đã có kết quả. Tuy nhiên, việc đổi mới cần thực hiện nghiêm túc. Các mô hình, dự án mới đều phải triển khai thí điểm, có đánh giá, ra điều kiện kèm theo, thực hiện một cách thận trọng.

Xin Bộ trưởng cho biết, bao giờ Bộ GD - ĐT sẽ công bố chương trình tổng thể, chương trình bộ môn? Đây được các chuyên gia cho là bản lề của công tác đổi mới giáo dục?

Bây giờ đổi mới sách giáo khoa là muộn, nhưng muộn mà chắc, vì để đổi mới sách giáo khoa cần có chương trình tổng thể và chương trình môn học. Hiện tại, hai chương trình này chưa cụ thể, nên việc đổi mới sách giáo khoa ngành xác định là chậm nhưng có lý do và chậm để bền vững. Bộ cần có sự tham gia sâu và trực tiếp giữa người triển khai chương trình dạy với làm sách giáo khoa.

Tại thời điểm này, cần triển khai một cách chắc chắn theo hướng tiếp cận mới. Khi có chương trình tổng thể và chương trình môn học, thì việc làm sách giáo khoa rất nhanh. Trong lúc chờ, tôi đã chỉ đạo tiếp tục cắt giảm chương trình trong sách giáo khoa ở các nội dung trùng lặp để tránh quá tải và rà soát lại những nội dung không cần thiết.

Chủ trương đổi mới căn bản toàn diện giáo dục mà Nghị quyết 29 đặt ra là cần thiết trong bối cảnh hiện nay. Nhưng quá trình triển khai lại đang là vấn đề. Quy hoạch, lộ trình về những đổi mới là chưa có. Dường như, Bộ GD - ĐT chưa tự tin với chính những đổi mới này.

Bởi theo đánh giá những đổi mới này mới chỉ lẻ tẻ và ở phần ngọn. Người học, xã hội rất cần một lộ trình chi tiết trong đổi mới giáo dục. Những lộ trình này có được từ những căn cứ khoa học thực tế, những phản biện... làm căn cứ để xã hội giám sát.

(P.V)

Xin cảm ơn Bộ trưởng!

Lê Vân ( ghi)