Đình Giáp Đông nằm ở làng Thượng Truy, xã Nam Kim (Nam Đàn). Ngôi đình được nhân dân xây dựng cách đây gần 300 năm để thờ Uy Minh Vương Lý Nhật Quang - người có công chiêu dân, lập ấp, khai khẩn phát triển kinh tế và bảo vệ cuộc sống nhân dân Nghệ An nói chung và Nam Kim - Nam Đàn nói riêng. Trải qua bao biến cố của thời gian, ngôi đình vẫn vững chãi, là điểm tựa cho cuộc sống tinh thần, tín ngưỡng của người dân xã Nam Kim. Đặc biệt bao quanh ngôi đình là hàng chục cây lộc vừng mang hình thù rất cổ quái.

Doc dao ngoi dinh co giua quan the loc vung co thu - Anh 1

Đình Giáp Đông được nhân dân lập nên để thờ Uy Minh Vương Lý Nhật Quang, vị vương hầu đức cao đạo trọng, người có công lớn trong hộ quốc vệ dân, giúp nhân dân xứ Nghệ làm canh nông, cải tạo đất đai phát triển kinh tế.

Doc dao ngoi dinh co giua quan the loc vung co thu - Anh 2

Uy Minh Vương Lý Nhật Quang cũng được nhân dân xem là Đức Thành Hoàng của làng Thượng Truy.

Doc dao ngoi dinh co giua quan the loc vung co thu - Anh 3

Trải qua hàng trăm năm với nhiều biến cố nhưng ngôi đình vẫn giữ được nét uy nghi cổ kính như thuở ban đầu. Những đốc mái, đường xà, vì, kèo, cột của đình gồm nhiều đường nét chạm khắc, tinh xảo. Trên các đường hạ, kèo, cột của mái đình là những điểm nhất của nghệ thuật chạm trổ, điêu khắc rất tinh tế.

Doc dao ngoi dinh co giua quan the loc vung co thu - Anh 4

Ngôi đình hiện vẫn giữ được 2 chiếc bình cổ có tuổi đời hàng trăm năm. Người dân trong vùng cho hay, 2 chiếc bình này từng bị thất lạc nhiều năm nhưng rồi người ta buộc phải trả về vị trí vốn có của nó.

Doc dao ngoi dinh co giua quan the loc vung co thu - Anh 5

Phía ngoài ngôi đình có 3 tấm bia đá được khắc bằng chữ Nho.

Doc dao ngoi dinh co giua quan the loc vung co thu - Anh 6

Nhưng điều làm nên sự đặc biệt nhất của ngôi đình là khu vực khuôn viên với rất nhiều cây mưng (lộc vừng) cổ thụ. Ngay trước sân đình là gốc mưng khoảng 300 năm tuổi.

Doc dao ngoi dinh co giua quan the loc vung co thu - Anh 7

Gốc mưng này bị rỗng ruột và cụt ngọn song vẫn sống qua bao năm tháng.

Doc dao ngoi dinh co giua quan the loc vung co thu - Anh 8

Trên thân mưng là những mắt, u tạo thành hang hốc lạ mắt.

Doc dao ngoi dinh co giua quan the loc vung co thu - Anh 9

Một dây trầu không sống bám vào thân cây mưng trước sân đình.

Doc dao ngoi dinh co giua quan the loc vung co thu - Anh 10

Bao quanh ngôi đền còn có hàng chục gốc mưng cổ thụ, mang dấu ấn rêu phong qua thời gian.

Doc dao ngoi dinh co giua quan the loc vung co thu - Anh 11

Thân, cành mưng trở thành nơi trú ngụ lý tưởng của các loại cây tầm gửi.

Doc dao ngoi dinh co giua quan the loc vung co thu - Anh 12

Nhiều gốc mưng có hình thù cổ quái.

Doc dao ngoi dinh co giua quan the loc vung co thu - Anh 13

Loài dây leo sống bám trên những thân cây mưng cổ thụ.

Doc dao ngoi dinh co giua quan the loc vung co thu - Anh 14

Trải qua biết bao biến động, những gốc mưng già cỗi trở thành 'nhân chứng' của các cuộc 'vật đổi sao dời' trên mảnh đất Nam Kim (Nam Đàn).

Đào Tuấn