(Baodautu.vn) Chỉ tiêu tăng trưởng GDP ở mức 6,2% trong năm 2015 được xây dựng trên cơ sở xu hướng cải thiện khá rõ ràng của của môi trường kinh doanh, từ sự ổn định kinh tế vĩ mô trong hai năm 2013 - 2014.

TIN LIÊN QUAN

Thấy gì từ chỉ tiêu tăng trưởng GDP 6,2%?

Sức quyến rũ của tự do kinh doanh

Động lực tăng trưởng kinh tế tới 2025 phải từ trong nước

Doanh nghiệp yếu thế, tăng trưởng ai làm

GDP 9 tháng tăng trưởng vượt dự báo

Tại Hội thảo Báo cáo kinh tế vĩ mô quý III/2014 và những vấn đề chính sách được Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương (CIEM) tổ chức cuối cùng qua, ông Nguyễn Đinh Cung, Viện trưởng CIEM kể, ông nhận được một tin nhắn với lời trách vô cảm.

Kinh tế Việt Nam được dự báo tăng trưởng khả quan hơn trong năm 2015. Ảnh: Đ.T

“Người nhắn tin trách tôi sao không thương doanh nghiệp (DN) đang sa lầy, đang khó khăn, mà cứ kêu gọi tái cơ cấu nền kinh tế, kêu gọi DN chấp nhận hy sinh. Nhưng quan điểm của tôi là giúp DN không phải bằng cách tăng cầu, mà phải là tạo cơ chế để DN giảm chi phí, giảm rủi ro kinh doanh. Nghĩa là, cần tạo môi trường để DN mạnh lên, từ đó tiếp cận và khai thác các cơ hội kinh doanh mới”, ông Cung chia sẻ.

Hơn thế, vị chuyên gia chuyên về tái cơ cấu kinh tế này cũng thẳng thắn, giải pháp cho nền kinh tế mà ông và các đồng sự theo đuổi không chỉ nhìn vào khối DN hiện tại, mà nhìn vào khối DN tiềm năng.

“Nếu chỉ để hỗ trợ DN hiện tại thì có thể cứu một vài DN, nhưng nền kinh tế Việt Nam sẽ bị thiệt hại khi đối tượng chính tạo ra động lực tăng trưởng và sự năng động của nền kinh tế vẫn vậy. Khi đó, ngay cả mục tiêu ngắn hạn, cụ thể là chỉ tiêu tăng trưởng GDP 6,2%, chỉ tiêu tổng vốn đầu tư toàn xã hội 30 - 32% của năm 2015 mà Quốc hội vừa thông qua cũng không dễ hoàn thành”, ông Cung nói.

Thực ra, dư địa cho chỉ tiêu tăng trưởng GDP 6,2% của năm 2015 cũng được xây dựng chính từ xu hướng cải thiện khá rõ ràng của của môi trường kinh doanh, từ sự ổn định kinh tế vĩ mô trong hai năm 2013 - 2014.

Có thể nói, Điều 33, Điều 14 Hiến pháp, kết hợp với tư duy mới trong Dự thảo Luật Doanh nghiệp, Luật Đầu tư sẽ giải quyết căn bản quyền tự do kinh doanh cho người dân và DN về mặt pháp luật. Nghị quyết 19/NQ-CP của Chính phủ về những nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, ban hành ngày 18/3/2014, đang làm thay đổi mạnh mẽ mối quan hệ giữa DN và Nhà nước, và sẽ thay đổi tiếp khi việc triển khai ngày càng rốt ráo.

“Cải cách thủ tục hành chính trong các lĩnh vực thuế, hải quan, gia nhập thị trường... không chỉ giảm chi phí tuân thủ vì giảm số ngày thực hiện, mà quan trọng hơn là giảm tính bất định, tính khó tiên liệu của môi trường kinh doanh, từ đó đẩy nhanh tốc độ quay vòng vốn của DN, tạo sự năng động trong kinh doanh”, ông Cung phân tích.

Cũng phải nói thêm, tỷ lệ vốn đầu tư toàn xã hội 30 - 32% không phải là nhỏ và hoàn toàn có thể đảm bảo được khi tỷ lệ tiết kiệm/GDP của Việt Nam năm 2013 tương đương với tỷ lệ vốn đầu tư toàn xã hội/GDP, khoảng 30%.

Trao đổi với phóng viên Báo Đầu tư điện tử - Baodautu.vn , chuyên gia kinh tế Bùi Trinh cho rằng, rõ ràng nguồn lực trong dân không phải là nhỏ, vấn đề làm sao để nguồn lực này chuyển từ tiết kiệm tài chính sang tiết kiệm bằng tài sản, thông qua các hoạt động đầu tư. “Câu hỏi mà các nhà hoạch định chính sách cần phải trả lời là tại sao còn tiết kiệm mà vẫn phải vay để đầu tư”, chuyên gia Bùi Trinh đặt vấn đề.

Một lần nữa, đòi hỏi về khơi dậy tinh thần kinh doanh, niềm tin kinh doanh được giới DN nhắc tới. Ông Đậu Anh Tuấn, Trưởng ban Pháp chế (Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam - VCCI) nhắc đến sự biến mất của những DN tư nhân lớn, đến số DN tạm dừng hoạt động trong tháng 10/2014 tăng tới 57% so với tháng trước đó. Thậm chí, cách đây một tháng, ông Trần Đình Thiên, Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam phải thốt lên: “Sức khỏe DN yếu thế này thì kinh tế tăng trưởng làm sao?..."

“Dư địa để cải cách môi trường kinh doanh còn rất lớn khi hàng loạt những điều kiện kinh doanh, ngành nghề kinh doanh có điều kiện đang được rà soát. Ngay cả quy định về gỡ bỏ trần chi phí quảng cáo tưởng như không thể bỏ được sau cả chục năm DN kiến nghị thì cũng đã được Bộ Tài chính đề nghị bỏ. Vấn đề ở đây là tư duy vì DN, hỗ trợ và tạo môi trường kinh doanh thuận lợi của những nhà hoạch định chính sách”, ông Tuấn đặt vấn đề.

Đang có sự đồng thuận khá lớn trong các chuyên gia kinh tế về yêu cầu khơi dậy tinh thần kinh doanh của DN, với khuyến nghị người đứng đầu Chính phủ, các bộ, ngành phải đi đầu trong chuyển mối quan hệ Chính phủ - DN từ “chủ thể quản lý - đối tượng quản lý” sang “quan hệ đối tác phát triển trong giải quyết các vấn đề xã hội”.

Như phân tích của ông Nguyễn Quang Thái, chuyên gia kinh tế, cộng đồng DN chính là đối tượng tạo ra động lực, sự năng động của nền kinh tế. “Có nghĩa là, phải tái cơ cấu chính đội ngũ này, thông qua việc nâng cao hiệu quả của khu vực DN trong nước. Để làm được điều đó, cần có tư duy quản trị nhà nước mới”, ông Thái nói khi phân tích đến vai trò đang ngày càng lớn của khu vực FDI trong nền kinh tế.

Thực ra, sự chênh lệch quá lớn về vai trò của khu vực DN trong nước và DN FDI trong nền kinh tế Việt Nam đang là băn khoăn lớn, nhất là khi nhìn vào tỷ trọng xuất khẩu, giá trị sản xuất công nghiệp...

Tuy nhiên, ông Cung cho rằng, vấn đề ở đây không phải là hạn chế FDI, mà phải là hỗ trợ DN trong nước để họ tiếp cận các cơ hội kinh doanh, kết nối được với DN FDI qua các cơ hội kinh doanh mới.

“Cái gì bất hợp lý, méo mó với các khu vực DN thì cân chỉnh bằng lực lượng thị trường, bằng cơ cấu thị trường, chứ không phải hạn chế đầu tư của khu vực nào. Việt Nam cần một lực lượng DN mạnh, trong đó có cả DN nội địa và DN FDI”, ông Cung khẳng định.

Bảo Duy