Nói đến Quảng Nam là nói đến mảnh đất giàu truyền thống cách mạng kiên cường bất khuất trong lịch sử dựng nước và giữ nước hào hùng - bi tráng của dân tộc. Quảng Nam cũng là vùng đất địa linh, nhân kiệt với nhiều di tích, danh thắng nổi tiếng như hai di sản quý giá được vinh danh là di sản văn hóa thế giới là Thánh địa Mỹ Sơn và Đô thị cổ Hội An, khu dự trữ sinh quyển thế giới Đảo Cù Lao Chàm… và gần đây là Đài tưởng niệm Mẹ Việt Nam Anh hùng.

Do thi Quang Nam qua mot hoi thao - Anh 1

Là tỉnh có biển, có rừng, tài nguyên phong phú, nằm trong vùng trọng điểm kinh tế miền Trung, nên tiềm năng phát triển của Quảng Nam là rất lớn. Năm 2015, nhờ biết tận dụng thế mạnh của mình trong mối quan hệ vùng, hành lang kinh tế Đông -Tây, nhờ quyết tâm đổi mới của chính quyền, cùng với các giải pháp đồng bộ về cải thiện môi trường đầu tư, môi trường kinh doanh mà chỉ số năng lực cạnh tranh PCI của Quảng Nam tăng 6 bậc so với năm 2014, đứng vị trí thứ 8/63 tỉnh thành trên cả nước; GDP đạt gần 14 nghìn tỷ, vượt cả Đà Nẵng. Quảng Nam đã hình thành một chuỗi đô thị liên kết chặt chẽ với nhau tạo nên một hệ thống phát triển, gồm 1 đô thị loại II (TP Tam Kỳ); 1 đô thị loại II (TP Hội An); 1 đô thị loại IV (TX Điện Bàn) và 12 đô thị loại V (là các trung tâm huyện lỵ). Quảng Nam cũng đã hình thành 3 trung tâm hành chính - chính trị cấp huyện là Tây Giang, Nam Trà My và Nông Sơn; 3 khu vực phát triển đô thị theo chức năng đặc thù là Khu kinh tế mở Chu Lai, khu kinh tế cửa khẩu Nam Giang và khu đô thị mới Điện Nam - Điện Ngọc. Tuy nhiên, trước yêu cầu phát triển mới, Quảng Nam đang đứng trước nhiều thách thức như cơ sở hạ tầng còn thiếu, chưa đồng bộ; quy mô đô thị còn nhỏ lẻ, chủ yếu là trung tâm hành chính - chính trị cấp huyện; khả năng thu hút nguồn lực đầu tư rất hạn chế; vai trò động lực, dẫn dắt, lan tỏa của đô thị trong quá trình đô thị hóa và phát triển kinh tế chưa cao… Đây thực sự là rào cản để Quảng Nam bứt phá, tạo nên những cú huých để phát triển.

Hội thảo “Phát triển hệ thống đô thị Quảng Nam trong quá trình đô thị hóa và hội nhập quốc tế” do UBND tỉnh Quảng Nam và Hội QHPTĐT Việt Nam đồng phối hợp tổ chức diễn ra ngày 01/10 vừa qua tại TP Tam Kỳ cũng nhằm tìm ra hướng giải quyết cho những tồn tại cơ bản trên. TS Trần Đình Thiên - Viện trưởng Viện Kinh tế đã phát biểu rất tâm huyết khi ông cho rằng, đã đến lúc phải coi miền Trung trong đó có Quảng Nam là động lực của sự phát triển hai đầu Bắc - Nam của Tổ quốc, bởi Quảng Nam có rất nhiều vị thế, lợi thế, trong đó có cả tốc độ đô thị hóa chậm, có điều kiện để rút ra nhiều bài học của sự đô thị hóa nhanh, phát triển nhanh mất kiểm soát và thiếu bền vững. Với góc nhìn của một chuyên gia, đại diện cho tổ chức UN-Habitat Việt Nam, TS Nguyễn Quang đã nêu ra 6 giải pháp chiến lược và kế hoạch hành động cho sự phát triển bền vững của Quảng Nam. Đó là: Phát triển các cụm ngành và cụm đô thị trọng điểm làm động lực cho phát triển kinh tế; Phát triển du lịch bền vững dựa trên sự thúc đẩy liên kết đô thị - nông thôn và vùng; Xây dựng cơ sở hạ tầng phát triển hiệu quả và toàn diện; Lồng ghép quản lý môi trường và ứng phó biến đổi khí hậu; Phát triển nông nghiệp kết nối vùng, miền và đô thị - nông thôn; Quản lý nhà nước hiệu lực và hiệu quả.

Tổng kết hội thảo, KTS Trần Ngọc Chính - Chủ tịch Hội QHPTĐT Việt Nam đánh giá cao sự đóng góp của các chuyên gia, nhà khoa học, KTS trong nước và quốc tế cho sự phát triển bền vững của Quảng Nam tại Hội thảo. Là một trong số ít chuyên gia quy hoạch hàng đầu của Việt Nam, lại nhiều năm gắn bó với Quảng Nam qua một số đồ án quy hoạch, KTS Trần Ngọc Chính hy vọng, với lợi thế về vị trí địa lý, có diện tích 10.406km2, bờ biển dài, có đường biên giới quốc gia với nước bạn Lào, có khu kinh tế mở Chu Lai, có sân bay Chu Lai rộng 3.000ha với đường băng cất hạ cánh dài 3km là cảng hàng không quốc tế trong tương lai của Quảng Nam và cả vùng trọng điểm miền Trung… cùng nhiều di sản, di tích văn hóa có giá trị và truyền thống cách mạng kiên cường, Quảng Nam sẽ phát triển bền vững, trở thành động lực quan trọng của vùng kinh tế trọng điểm miền Trung và cả nước trong những năm tới.

KTS Phạm Thanh Tùng