Sốt Dengue và sốt xuất huyết Dengue là bệnh truyền nhiễm gây dịch, do virus Dengue gây ra, hiện chưa có vắc xin và thuốc điều trị đặc hiệu.

Đặc điểm của sốt xuất huyết Dengue là sốt, xuất huyết và thoát huyết tương, có thể dẫn đến sốc giảm thể tích tuần hoàn và rối loạn đông máu, nếu không được chẩn đoán sớm và xử trí kịp thời, sẽ dễ dẫn đến tử vong. Khi điều trị sốt xuất huyết bằng thuốc Nam, cần chú ý những điểm chính sau đây:

Dieu tri sot xuat huyet bang thuoc Nam - Anh 1

- Độ I, độ II: bệnh nhân có triệu chứng sốt đột ngột, kéo dài từ hai - bảy ngày, dấu hiệu dây thắt (lacet) dương tính hoặc kèm theo xuất huyết tự nhiên dưới da hoặc niêm mạc. Có thể điều trị bằng thuốc Nam.

- Độ III và IV: bệnh nhân có dấu hiệu suy tuần hoàn, sốc, mạch nhanh nhỏ, huyết áp kẹt, hạ huyết áp kèm theo các triệu chứng như da lạnh, ẩm, bứt rứt hoặc vật vã li bì. Nên sớm điều trị và theo dõi tại bệnh viện bằng y học hiện đại.

- Giai đoạn hồi phục: sau khi khỏi bệnh, nhưng cơ thể vẫn mệt mỏi, chán ăn, đầu choáng váng, mắt hoa, toàn thân nhức mỏi, ngủ kém, đại tiện lỏng nát... nên điều trị bằng thuốc Nam để phục hồi sức khỏe, sức đề kháng cho cơ thể.

Một số bài thuốc Nam để chữa trị sốt xuất huyết giai đoạn I và II:

- Cỏ nhọ nồi (cỏ mực) 30g, rau má 30g, mã đề 20g. Tất cả rửa sạch, cho vào ấm, đổ ngập nước, sắc lấy nước uống hoặc đem giã nát, chế nước sôi vào, vắt lấy nước uống ba - bốn lần trong ngày.

Dieu tri sot xuat huyet bang thuoc Nam - Anh 2

Cây cỏ mực (cỏ nhọ nồi) trị sốt xuất huyết

- Cây cỏ mực, lá trắc bá diệp, rau má, hoa hòe, lá cúc tần, rễ cỏ tranh, mỗi vị từ 15 - 18g và cho vào khoảng 10 lát gừng sống. Nấu với ba chén nước, sắc còn một chén, chia làm bốn lần uống trong ngày.

- Dấp cá (diếp cá) tươi 100g, rau bồ ngót 100g, cỏ nhọ nồi 100g. Tất cả rửa sạch, giã nát, hòa nước sôi, chắt lấy nước, chia ba - bốn lần uống trong ngày.

Dieu tri sot xuat huyet bang thuoc Nam - Anh 3

Rau diếp cá có tác dụng chữa sốt xuất huyết

Một số bài thuốc Nam để chữa trị giai đoạn hồi phục sau sốt xuất huyết:

- Bột bổ tỳ: Ý dĩ (hạt bo bo) 20g; hạt sen 20g; hoài sơn (củ khoai mài) 30g; cam thảo 10g. Tất cả tán thành bột mịn. Liều dùng: trẻ dưới 3 tuổi dùng 10g/ngày, từ 3 - 8 tuổi dùng 15g/ngày, từ 8 - 15 tuổi và người lớn dùng 20g/ngày.

- Đậu đen sao thơm 20g; ý dĩ (hạt bo bo) 12g; gừng tươi hai - ba lát, gạo tẻ 50 - 60g. Sắc đậu đen và gừng lấy nước, bỏ bã, nấu với gạo và ý dĩ thành cháo, thêm chút đường phèn cho vừa ngọt, chia thành vài lần ăn trong ngày, liên tục ba - năm ngày.

Trong khi theo dõi người nhà bị sốt xuất huyết, ngoài bù đủ dịch bằng nước Oresol, nước dừa xiêm tươi… cần lưu ý những dấu hiệu cảnh báo chuyển độ, hoặc chuyển nặng sang sốc như mình nóng vật vã nhưng tay chân lạnh, hoặc đang sốt cao bỗng đột ngột hạ thân nhiệt xuống dưới 370C, mạch ở cổ tay nhanh, nhẹ, khó bắt, tri giác lừ đừ, chậm tiếp xúc, xuất huyết nhiều… Khi đó, cần nhanh chóng chuyển đến bệnh viện theo dõi và điều trị.

Thạc sĩ, bác sĩ Nguyễn Văn Đàn, giảng viên khoa Y học Cổ truyền, Đại học Y Dược TP.HCM