Trên địa bàn huyện Đạ Huoai (Lâm Đồng) xuất hiện những cơn mưa đầu mùa, đất ẩm ướt, tơi xốp đã khiến nạn bọ rầy (con trưởng thành của loài sùng trắng) phát triển mạnh, là mối đe dọa cây trồng. Sùng trắng là ấu trùng của loài bọ rầy có tên khoa học là Scarabaeidae (hay còn gọi là sâu đất, kích thước bằng ngón tay út, màu trắng, có 2 răng rất sắc).

Bọ rầy trưởng thành râu ngắn, chân và hàm rất khỏe có thể đào xuống đất tìm đục hoặc gặm ăn vỏ cây. Loài này sống và phát triển quanh năm trong đất, nhất là những nơi đất ẩm, có nhiều xác thực vật, nhiều chất hữu cơ. Vòng đời gồm trứng, sâu non, nhộng và trưởng thành.

Hiện rất khó xác định được tập tính của nó. Theo kinh nghiệm của bà con khoảng tháng 3 - 4 hằng năm là thời gian thích hợp nhất để ra quân đặt bẫy bắt bọ rầy, phòng ngừa niên vụ 2013.

Bẫy đèn diệt trừ bọ rầy mang lại hiệu quả cao

Ông Võ Văn Hoanh, PGĐ Trung tâm Nông nghiệp huyện Đạ Huoai cho biết: Mật độ sùng trắng gây hại rất khác nhau trên diện rộng, có nguy cơ bùng phát thành dịch. Tổng diện tích cây trồng bị sùng trắng gây hại lên đến 135 ha, tập trung các xã Đạ M’ri, Đạ P’loa, Hà Lâm… với mật độ trung bình 10 - 15 con/m2, cá biệt tại xã Đạ Tồn lên đến 30 - 35 con/m2. Buôn Cây Xoài của xã này buộc phải phá bỏ hơn 40 ha mía vì mật độ sùng trắng quá cao.

Cuối tháng 3/2013, Trung tâm Nông nghiệp huyện mở lớp tập huấn phòng trừ bọ rầy cho hơn 90 hộ ở hai xã Đạ M’ri, Đạ Tồn. Tổng kinh phí cho mô hình 236 triệu đồng, được trích từ nguồn vốn ứng dụng KH-CN của UBND huyện. Trong đó, kinh phí mô hình phòng trừ cộng đồng trích gần 50 triệu đồng hỗ trợ bà con mua 12 bẫy đèn (mỗi bẫy 3,7 triệu đồng), đồng thời chi trả kinh phí đi lại cho các KNV và cộng tác viên trực tiếp hướng dẫn diệt trừ bọ rầy.

Bọ rầy trưởng thành ưa thích ánh sáng nên việc đặt 12 bẫy đèn phân bổ hai xã Đạ Tồn (8 bẫy), Đạ M’ri (4 bẫy) đang mang lại hiệu quả khá cao. Cách làm bẫy đèn rất đơn giản: Chỉ cần 1 miếng tôn dài 2 m, bóng đèn chữ U (dùng điện lưới hoặc có thể đèn tích điện), ở phía dưới đào một hố chứa nước pha nhớt để khi bọ rầy thấy đèn sáng đáp vào miếng tôn rơi xuống nước kết hợp trơn trượt, say nhớt nên không bay lên được…

Ông Nguyễn Văn Thành, KNV xã Đạ M’ri vui mừng cho biết: Sau 10 ngày ra chiến dịch đặt bẫy đèn diệt trừ bọ rầy kết quả tại thôn 2 và thôn 3, xã Đạ M’ri đã bắt được 2.848 con (gần 20 kg bọ rầy), trung bình mỗi con bọ rầy sẽ sinh ra 50 con sùng trắng phá hoại.

Vào thời điểm giữa tháng 4, bọ rầy trưởng thành nở rộ, Trung tâm Nông nghiệp huyện khuyến cáo mỗi hộ tiến hành lên luống trồng xen khoảng 100 m khoai lang trong vườn để khi ấu trùng sùng bắt đầu xuất hiện sẽ tấn công củ khoai, tiến hành thu hoạch để thu gom tiêu diệt ấu trùng. Dùng phân chuồng để làm bẫy dẫn dụ bọ rầy đến đẻ trứng, thu bẫy đốt hoặc ngâm nước để tiêu diệt. Hoặc có thể trồng cây hoa dã quỳ xen lẫn quanh vườn để xua đuổi bọ rầy…