Ra đời từ thế kỷ 17, áo dài là niềm tự hào của dân tộc bởi trong đó là những tinh hoa, tâm hồn, tính cách của người Việt Nam. Tuy nhiên, sau những thăng trầm, hiện nay nhiều mẫu thiết kế cách tân đang bị biến tướng làm mất đi hình ảnh thanh lịch vốn có của áo dài. Làm thế nào để không xảy ra những “thảm họa” áo dài, đến nay vẫn đang là một câu hỏi đối với các nhà thiết kế (NTK). Có hay không qui chuẩn áo dài- những băn khoăn này cũng đã được chia sẻ tại hội thảo về áo dài vừa diễn ra cuối tuần qua tại Hà Nội.

Di tim quy chuan ao dai - Anh 1

Câu chuyện quy chuẩn của áo dài vẫn chưa đến hồi kết (Ảnh: Mạnh Hà).

Đừng làm “khổ” áo dài

Áo dài không phải nơi để thể hiện sự hở hang gợi cảm đó mà là thể hiện nét duyên thầm, kín đáo và sự e ấp của người phụ nữ, của đôi tà áo. Nhưng hiện nay một số người đẹp Việt lại sử dụng áo dài như môt dạng trang phục khoe thân khiến người nhìn thấy phản cảm.

Phải thừa nhận rằng, áo dài hiện nay cũng đã khoác lên mình một hình dáng khác với những chiếc áo dài truyền thống ngày xưa. Một số NTK đã dựa trên nét đẹp truyền thống và kết hợp hài hòa với nét hiện đại để cho ra đời những mẫu áo dài mới sang trọng và quý phái hơn.

Nhưng một trong số đó là việc cách tân chiếc áo dài, cũng như những “thảm họa” biến tấu như áo dài xuyên thấu lộ nội y phản cảm, áo dài cắt xẻ táo bạo quá đà… hiện xuất hiện ngày càng nhiều.

Ở đó, một trong những mấu chốt để giải quyết “vấn nạn” áo dài phản cảm chính là từ phía các NTK, những người trực tiếp tung ra những mẫu trang phục bị gắn mác “thảm họa”. Nếu như phản ứng từ phía dư luận khá mạnh mẽ thì các NTK, trên phương diện là người sáng tạo có phần nhẹ nhàng hơn khi nói về các mẫu áo dài cách tân.

Tại hội thảo về áo dài vừa được tổ chức, NTK Lan Hương nhận định: “Cần đưa ra một qui chuẩn nhất định cho tà áo dài Việt Nam. Các nhà thiết kế hãy làm việc bằng trái tim của mình, lựa chọn chất liệu tốt nhất và làm tà áo dài với những nét văn hóa nhất”.

Trong khi đó, NTK Lan Anh đề xuất: “Chúng ta kết hợp các nhà nghiên cứu và các nhà quản lý, xây dựng những qui chuẩn thế nào được gọi là áo dài truyền thống và áo dài cách tân được phân biệt rõ rõ ràng. Từ đó sẽ có kim chỉ nam dẫn các NTK để không dẫn đến thảm họa áo dài”.

Thế nhưng để có được bộ qui chuẩn thì trước mắt còn vô số khúc mắc. NTK La Hằng dẫn chứng: “Chúng ta cần phải định nghĩa rõ thế nào là thảm họa áo dài. Tức là các thiết kế không thể dùng được không thể nhìn được hay quá tệ hại?”

Hay NTK Hữu Là La lại đặt câu hỏi: “Việc đặt ra qui chuẩn tà áo dài cho các nhà thiết kế có thể gò ép sự sang tạo, tự do của các nhà thiết kế?”.

Còn NTK Đỗ Trịnh Hoài Nam trăn trở, để không xảy ra “thảm họa áo dài” thì nhà nước cần hỗ trợ tốt hơn cho các sự kiện như lễ hội áo dài… và cần phải để cho các NTK có thời gian sáng tạo.

Hài hòa truyền thống và cách tân

Có thể thấy, trước cách đặt vấn đề về quy chuẩn hay hình phạt dành cho NTK hay người mặc áo dài phản cảm, các nhà tạo mẫu Việt hiện nay vẫn đang là những điều bị bỏ ngỏ.

Theo NTK Ngọc Hân: “Bản thân tôi cũng luôn tự ra những chuẩn mực cho khi đưa ra những sản phẩm sáng tạo thiết kế. Ở đó, những sản phẩm thiết kế là những đứa con tinh thần của các nhà thiết kế. Mỗi trang phục thiết kế cũng phản ánh đầy đủ, chân thực nhất về trình độ văn hóa, nhận thức của các NTK”.

Ngọc Hân nêu ví dụ, cá nhân cô cũng thiết kế BST áo dài có hình ảnh chùa chiền của Nhật Bản. Nhưng khi lên mẫu thiết kế có nhiều mẫu thiết kế đẹp với hình ảnh ngôi chùa lại ở dưới tà áo dài, trên là mây núi, mặt trời đỏ.

Về bố cục đây bức tranh thì rất đẹp. Nhưng khi đưa lên áo dài thì lại chạm vào vấn đề tâm linh, tôn giáo nên dù đẹp đến mấy thiết kế vẫn phải loại bỏ…

Ngoài ra, cũng theo NTK Ngọc Hân việc cách tân như thế nào, giới hạn của cách tân ra sao để không bị mang tiếng là phản cảm đến nay vẫn đang là câu hỏi lớn.

Nhưng có lẽ điều quy chuẩn nhất với những NTK là với những tà áo dài dù truyền thống hay cách tân, cổ điển hay hiện đại thì đều phải đạt yêu cầu về yếu tố thanh lịch.

Có thể các mẫu áo dài có thể cá tính, năng động nhưng mặc theo phong cách nào cũng đòi hỏi yếu tố thanh lịch. Tuy nhiên, khái niệm thế nào là thanh lịch thì mỗi NTK phải tự trả lời bằng vốn kiến thức của mình.

“Hiện nay có một số áo dài cách tân, tà áo dài quá ngắn chỉ dài hơn chiều dài của một chiếc áo sơ mi. Tôi thấy kiểu dáng này không được tôn trọng tà áo dài cho lắm. Theo tôi ít nhất tà áo dài có cách tân đến đâu ít nhất phải dài ngang đầu gối. Về phần cổ, tôi cũng không cổ súy những kiểu áo dài quá hở hang, ren lưới… Thực sự nhìn những thiết kế đó thiếu đi độ thanh lịch, mất đi vẻ đẹp truyền thống của áo dài”- NTK Ngọc Hân cho hay.

Chiếc áo dài lâu nay vốn được coi là một những trang phục đẹp nhất của người phụ nữ Việt Nam. Tuy nhiên, nếu không khéo thì nó cũng dễ “phản chủ” nhất, vì nó khiến người mặc phô ra toàn bộ những đường nét không đẹp của cơ thể...

Theo NTK Minh Hạnh, một ngôi sao dù lớn đến đâu mà mặc chiếc áo dài không đúng với linh hồn của nó thì chính là “thảm họa”, mà điều này đang diễn ra nhan nhản trên sóng truyền hình.

Vậy làm thế nào để giải quyết những “thảm họa” này? “Chỉ có một cách duy nhất, đó là tiếng nói chính thống. Các bạn có thể cách tân thế nào cũng được, nhưng phải giữ lại linh hồn của chiếc áo dài.”

Minh Quân