Một hòn đá với những hình vẽ khó hiểu đặt ngay tại đền Thượng, đền Hùng. Lá phiếu ghi nhận công đức lại có dấu ấn nhân danh vua Hùng. Những vật thể lạ này khiến công chúng đặt câu hỏi về năng lực quản lý. Từ hòn đá “trấn yểm”

Không được đặt như một đồ thờ tự, hòn đá “lạ” nằm ở đền Thượng cũng đã 4 năm nay. Gọi là lạ vì trên đó có nhiều hình vẽ lạ, chữ viết lạ. Thậm chí có người còn cho rằng đây là một bùa trấn yểm.

Nhưng chuyện bùa chú không còn là nghi án, bởi ông Nguyễn Tiến Khôi, nguyên Giám đốc Ban Quản lý khu di tích lịch sử đền Hùng đã xác nhận điều đó. Theo ông Khôi, việc đặt bùa này do người trong nước làm, và để tốt cho đền Hùng.

Phiến đá dùng để trấn yểm tại đền Thượng - Ảnh: Nguyễn Long

Tuy nhiên những việc tốt lành đâu chưa biết, chỉ rõ ràng rằng sự nguyên vẹn của di tích đền Hùng đã bị xâm hại.

Đền Thượng đã được tu bổ năm 2009 và theo thông tin từ Bộ VH-TT-DL thì trong thiết kế (có cả chi tiết nội thất) của đền Thượng không hề có “hạng mục” hòn đá này.

Theo GS-TS Ngô Đức Thịnh - Ủy viên Hội đồng Di sản quốc gia, luật quy định rõ không được làm gì biến dạng di tích. Về thông tin có thể Phú Thọ sẽ tổ chức hội thảo mời các nhà khoa học tham gia thảo luận về hòn đá lạ này, PGS-TS Tuấn cho rằng không nên sa vào tranh luận về hòn đá là gì. Điều quan trọng nhất trong vụ việc này theo ông là ai cho phép đưa vật lạ vào di tích, nếu cho phép thì dựa trên cơ sở pháp lý nào, cơ sở khoa học nào.

Thông tin từ Bộ VH-TT-DL chiều qua (16.4) cũng cho biết Cục Di sản đã yêu cầu phía địa phương phải báo cáo cụ thể về trường hợp hòn đá này.

Đến ấn “ban phúc”

Nhưng chuyện lạ ở đền Hùng không chỉ có thế. Khách hành hương đóng tiền công đức tại đền Hùng trong dịp này còn được nhận một chứng nhận lạ. Trên đó là hình một dấu ấn vuông có dòng phụ chú: “Tổ Vương Tứ Phúc - Vua Hùng ban phúc”.

Phiếu ghi công đức tùy tiện xưng danh vua Hùng - Ảnh: Nguyễn Long

Công đức là một việc làm thể hiện thành tâm muốn đóng góp xây dựng di tích. Thành ý đó đáng được ghi nhận và trong chừng mực nào đó cần tôn vinh. Chính vì thế, các cơ sở thờ tự khác nhau thường có những hình thức đáp lễ người công đức. Nó còn có tác dụng giúp người quản lý quản lý số tiền công đức thập phương.

Tuy nhiên, điều đáng nói là sự muôn hình vạn trạng này rất tự phát và không hề có quy định chung từ phía Bộ VH-TT-DL. Việc “xưng danh vua Hùng” như trên, do đó dù rất phản cảm, tuy nhiên không chắc đã phạm luật khi quy định cụ thể về hình thức của một phiếu ghi công đức phải có.

Cũng nói về quy định và thực hiện quy định pháp luật, việc đưa vật thể lạ vào di tích do vẫn được “lờ” đi trong nhiều năm, không bị phạt nên vẫn tiếp tục. Hòn đá lạ ở đền Hùng chỉ là một trong nhiều ví dụ về các vật thể lạ như thế.

Chính vì vậy, nếu không siết lại kỷ cương, pháp chế trong lĩnh vực VH-TT-DL, có lẽ sau đá lạ, ấn lạ sẽ còn những vật thể lạ đáng lo khác.

Trinh Nguyễn