“Đất nước cần giải pháp, cần những đề xuất thông minh, hơn là than khóc và chỉ trích” - ý kiến của thạc sĩ Nguyễn Hữu Thái Hòa (ảnh) - Phó Chủ tịch Hội đồng Tư vấn chiến lược kiêm Giám đốc chiến lược của Tập đoàn VNPT tại Hội nghị “Kiều bào chung sức xây dựng TPHCM phát triển nhanh, bền vững và hội nhập quốc tế” (diễn ra hôm 12.11), gây được sự chú ý của dư luận. Báo Lao Động có cuộc trao đổi với thạc sĩ Nguyễn Hữu Thái Hòa.

Dat nuoc can giai phap hieu qua hon la dung ngoai chi trich - Anh 1

Xuất phát từ đâu ông đưa ra ý kiến trên, có phải đây là sự đúc kết của ông từ thực tiễn làm việc tại VN?

- Tôi là Việt kiều Canada đã sống và làm việc 21 năm ở nước ngoài và các tập đoàn đa quốc gia chuyên nghiệp nên có kinh nghiệm và cái nhìn khoa học để nhận ra những điểm còn hạn chế, yếu kém hay tiến bộ của một đất nước đang phát triển như VN. Nếu chỉ than khóc và chỉ trích về những điều đó thì hết cả ngày giờ, làm sao làm việc... Điều này không cho tôi một tư duy tích cực để hoạt động trong một môi trường vốn còn nhiều tồn tại cần vượt qua. Ngược lại, tôi xem những hạn chế đó là cơ hội để tự thách thức mình cùng các cộng sự phải làm tốt hơn nữa, giải cho được các bài toán khó khăn mà doanh nghiệp phải đối mặt trong điều kiện hiện nay.

Từ 6 năm qua, tôi chuyển về sống tại VN, làm việc trong các công ty cổ phần, tập đoàn nhà nước và đã thật sự thấm thía cái khó của cộng đồng doanh nghiệp. Từ đó, tôi cũng nhận ra sự vô nghĩa của việc chỉ trích suông mà không gợi ý giải pháp. Đất nước cần giải pháp hiệu quả cho các vấn đề khó, rất khó... hơn là đứng ngoài chỉ trích. 5 năm làm việc ở VN như một cầu nối tri thức và giải pháp với trí thức toàn cầu đã cho tôi kiến thức và kinh nghiệm giải quyết các vấn đề của doanh nghiệp và hiểu VN bằng 20 năm ở bên ngoài. Vì vậy, tôi tôn trọng những ý kiến mang tính giải pháp có tính “thực tiễn Việt Nam” và giải quyết khả thi, hơn là các lý thuyết copy của thế giới và đòi hỏi VN phải làm được như mong muốn của bên ngoài.

Nguồn lực trí thức, doanh nhân kiều bào rất dồi dào, nhưng để tập trung sức mạnh vào một điểm để tạo ra hiệu quả đột phá, là một chuyên gia chiến lược, ông chọn lĩnh vực gì?

- Tôi chọn ICT (CNTT&VT), nông nghiệp và du lịch - các lĩnh vực thật sự là thế mạnh cạnh tranh của VN so với khu vực và thế giới. Chúng ta có nguồn lực rất tuyệt về chuyên gia và thị trường tiêu thụ, làm cầu nối tốt trong các lĩnh vực này. Vấn đề của VN là không biết cách liên lạc, liên kết ba nhà: Nhà nước - Nhà khoa học - Nhà doanh nghiệp theo những định hướng chiến lược này.

Là Phó Chủ tịch HĐTV chiến lược kiêm giám đốc chiến lược của Tập đoàn VNPT, ông có thể cho biết “đề xuất thông minh” của ông là gì?

- Chúng tôi tham gia hội nghị kiều bào này với mục đích và đề xuất rất cụ thể và rõ ràng. Tôi đang xây dựng chiến lược VNPT 3.0 đưa tập đoàn quay lại ngôi số 1 ngành ICT, góp phần đưa VN vào kỷ nguyên thông minh thành một định vị trung tâm mới của Châu Á. Trong đó, cổng giao dịch CNTT&VT (ICT HUB) sẽ đóng vai trò điều phối, quyết định các giải pháp thông minh cho mọi ngành nghề (DOMAINS). Để làm được điều này, trước tiên chúng tôi cần trung tâm chuyên gia và chính sách trải thảm nhân tài, thu hút hình thành một trung tâm chuyên gia (HUB OF EXPERTS) bắt đầu từ cơ sở dữ liệu nguồn chuyên gia kiều bào toàn cầu theo từng Domain và các vệ tinh quốc tế là đối tác, cộng đồng của các chuyên gia.

Sự khác biệt là, HUB OF EXPERTS sẽ được tổ chức như một công ty, có mô hình kinh doanh, hỗ trợ, cung cấp giải pháp và phân tích dữ liệu (ANALYTIC) như các sàn giao dịch và trung tâm tư vấn mà các tổ chức hỗ trợ doanh nghiệp ở Singapore, Hồng Kông đã làm rất tốt trong 50 năm qua, đóng góp phần trực tiếp vào GDP quốc gia... Dự án của chúng tôi đang đề xuất hợp tác với Bộ Ngoại giao, Sở KHCN TPHCM và VNPT. Hy vọng sẽ được ủng hộ và triển khai sớm...

Chúng ta nói lý thuyết đã nhiều, theo ông, làm thế nào để nguồn chất xám của trí thức kiều bào có thể biến thành sản phẩm, hàng hóa, công nghệ để phát triển đất nước?

- Trong hội nghị vừa qua tôi nghe rất nhiều đề xuất về “Kinh tế Tri thức” nhưng nhiều chuyên gia đặt kỳ vọng quá cao trong khi điều kiện thực tiễn chưa cho phép. Chúng ta không có Research & Development tốt, quá ít sở hữu trí tuệ (Intellectual Property) thì tham gia kinh tế tri thức chỉ có thể làm dịch vụ, chuyển giao công nghệ và gia công. Trước thực trạng này, vai trò “đòn bẩy” của các chuyên gia kiều bào rất quan trọng trong việc hỗ trợ cho các doanh nghiệp VN đẩy nhanh tiến trình hội nhập tri thức. Theo tôi gồm 5 bước: Hội nhập - tiếp thu - làm chủ - sở hữu - sáng tạo công nghệ. Nếu đi đúng hướng và giữ được tốc độ tăng trưởng bằng CNTT và CN cao, theo các chuyên gia sẽ cộng thêm 5% vào tăng trưởng GDP mỗi năm, đưa Việt Nam vượt 10% tăng trưởng năm và đạt 10.000USD GDP đầu người vào năm 2025.

Xin cảm ơn ông!

LÊ THANH PHONG