Theo thông tin từ Bộ Tài chính, sau năm 2017 trở đi, người dân sở hữu từ hai bất động sản trở lên có thể sẽ phải đóng thuế. Thông tin này đang nhận được sự quan tâm của đông đảo người dân và các chuyên gia.

Góp phần tăng ngân sách nhà nước

Vụ trưởng Vụ Ngân sách Nhà nước (Bộ Tài chính) Võ Thành Hưng cho hay, việc đánh thuế bất động sản với việc sở hữu căn nhà, bất động sản thứ hai mục đích là chống lại sự đầu cơ để hạn chế tình trạng tích tụ nhà, đất (bất động sản) nhằm làm lành mạnh hóa thị trường, đồng thời trách thất thu nguồn thuế.

Danh thue so huu nha thu hai tro di: Hop ly nhung phai hop tinh - Anh 1

Áp dụng tính thuế cho căn hộ thứ 2 cần được tính toán dựa trên nhu cầu và mục đích sử dụng của người dân. (Ảnh minh họa)

Không những thế, việc làm này giúp nguồn vốn trong xã hội được lưu thông, luân chuyển để phục vụ sản xuất, phát triển kinh doanh và còn để thúc đẩy nền kinh tế tăng trưởng, tạo công ăn việc làm và tăng thu ngân sách Nhà nước.

Thực tế, trong nhiều năm vừa qua, thị trường bất động sản (BĐS) đã trở thành một kênh đầu tư thực sự hấp dẫn với những người có tiền nhàn rỗi. Thậm chí, không ít người mua nhà vào đúng thời điểm BĐS lên “cơn sốt” đã có ngay số lợi nhuận khá lớn chỉ sau một đêm.

“Vì thế, việc áp dụng cách tính thuế này phải được nghiên cứu kỹ, căn cứ vào nhân khẩu, vào mục tiêu sử dụng, nhu cầu sử dụng nhà của người Việt hiện nay, tránh trường hợp áp dụng cách làm hời hợt, ít tốn công sức của người quản lý” - PGS.TS Nguyễn Văn Nam cho biết thêm.

Vì thế, đa phần việc sở hữu nhiều BĐS chủ yếu là hoạt động đầu cơ, găm giữ tạo tình trạng khan hiếm để đẩy giá bất động sản tăng cao gây bất lợi cho người có nhu cầu thực sự, làm méo mó thị trường.

Về vấn đề này, Luật sư Quách Thành Lực – Giám đốc Công ty Luật Hà Nội Tinh Hoa cho rằng, nội dung đề xuất quy định đánh thuế với người sở hữu BĐS thứ hai là phù hợp và tiến bộ. Nó giúp cho định hướng lại hoạt động đầu tư. Luật sư Lực cũng dự báo, sẽ có ít nhiều ý kiến cho rằng quy định này là hạn chế quyền sở hữu của công dân về tài sản theo Hiến pháp.

Tuy nhiên, quy định này không hạn chế mà chỉ giúp nhà đầu tư cân nhắc việc nên đầu tư vào BĐS hay tham gia vào kinh doanh sản xuất. Nguồn thuế đánh vào BĐS thứ hai sẽ đóng góp đáng kể cho ngân sách Nhà nước, giúp tái phân bổ nguồn lực cho xã hội.

“Điều cần được nghiên cứu kỹ đối với việc này là xây dựng được các quy định tốt, phù hợp để Nhà nước đạt được mục đích quản lý, định hướng phát triển lành mạnh đối với thị trường BĐS, không tác động tiêu cực cho thị trường nhà đất, thúc đẩy người dân sử dụng nguồn lực đầu tư cho sản xuất kinh doanh và không mong muốn trốn tránh đóng thuế với bất động sản thứ hai.” – Luật sư Quách Thành Lực cho biết thêm.

Đồng quan điểm trên, GS Đặng Hùng Võ – nguyên Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường cũng cho rằng, để chống đầu cơ, các nước cũng tiến hành đánh thuế lũy tiến vào các trường hợp có 2 nhà hay 3 nhà trở lên. Nếu như đánh thuế lũy tiến vào trường hợp nhiều nhà thì nhất định chống được đầu cơ.

Người nhiều nhà không tích trữ nhà nữa còn dân đầu cơ thấy thuế phải nộp rất cao rồi thì sẽ hạn chế đầu cơ. Bên cạnh đó, GS Đặng Hùng Võ còn khẳng định chống đầu cơ chỉ là một mục tiêu mà việc đánh thuế nhà lũy tiến có thể hướng đến nhiều mục tiêu khác, vừa để phát triển kinh tế vừa hạn chế yếu kém trong quá trình kinh doanh, vừa chống đầu cơ, vừa tạo nguồn thu.

Cần căn cứ vào mục tiêu sử dụng nhà của người dân

Tuy nhiên, ở góc độ người dân, nhiều ý kiến cũng tỏ ra băn khoăn. Vì họ cho rằng, nếu quy định như vậy sẽ dẫn đến sự lách luật bằng cách không ít người đang sở hữu 2 đến 3 bất động sản sẽ “lách thuế”, người sở hữu nhiều nhà sẽ nhờ người khác đứng tên hộ. Song không ít người cho rằng, điều đó không thể xảy ra đại trà, đơn giản không ít người thân trong nhà còn tranh nhau đất, thì lấy người nhà đứng tên chắc gì đủ tin tưởng và bền vững.

Ông Đặng Hùng Võ nhận định và khẳng định người ta sẽ tính toán rất kỹ về rủi ro so với lợi ích khi muốn lách thuế. Mặt khác, với tài sản là nhà hay bất cứ tài sản nào khác, khi áp dụng thuế tài sản và chủ sở hữu nộp thuế, điều đó có nghĩa tài sản ấy được nhà nước bảo hộ và được giải quyết khi có tranh chấp. Ngược lại, khi không nộp thuế thì rất khó có cơ sở để Nhà nước đứng ra phân xử các tranh chấp khi xảy ra.

Còn PGS.TS Nguyễn Văn Nam – Nguyên Viện trưởng Viện nghiên cứu Thương mại lại cho rằng, không thể đưa một chỉ tiêu đơn giản, theo số lượng nhà, căn cứ vào đầu sổ hộ khẩu để áp thuế được bởi thói quen, tập quán của người Việt hiện nay chủ yếu vẫn đang sủ dụng nhà theo hộ gia đình.

Theo hộ sở hữu nhà thì phải biết hộ đó bao nhiêu người để tính bình quân đánh thuế, ví dụ có nhà diện tích chỉ 20 m2 nhưng có gần chục nhân khẩu. Hoặc có người mua nhà cho con nhưng con còn nhỏ, chưa đứng tên được nên bố mẹ đứng tên hộ...

Tuệ Liên