Ngày 2.11, Quốc hội thảo luận ở hội trường về: Kế hoạch tái cơ cấu nền kinh tế giai đoạn 2016-2020;

Kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội năm 2016, kế hoạch phát triển kinh tế- xã hội năm 2017; Thành viên Chính phủ phát biểu giải trình, làm rõ vấn đề đại biểu Quốc hội nêu. Trong đó, nhiều đại biểu Quốc hội đã đưa ra những góp ý thẳng thắn, sâu sắc về vấn đề tái cơ cấu kinh tế.

Đại biểu Quốc hội Lê Quân – TP Hà Nội:

Tôi cho rằng kịch bản của Chính phủ đưa ra khi lựa chọn phương án tái cơ cấu, chúng ta tái cơ cấu cơ bản và quyết liệt tại một số khâu cần phải chỉ rõ và mạnh hơn ba khâu rất quan trọng để giúp giải phóng nguồn lực trong dân. Thứ nhất, cần mạnh dạn thoái vốn tại các doanh nghiệp nhà nước, chỉ giữ lại những doanh nghiệp thực sự cần thiết liên quan đến an ninh quốc phòng, đảm bảo an sinh phúc lợi. Ở đây tôi không dùng từ cổ phần hóa mà tôi dùng từ thoái vốn. Không coi một số doanh nghiệp nhà nước là con bò sữa của ngân sách, bởi sau thoái vốn các con bò sữa này sẽ cho sữa nhiều hơn do hoạt động thường hiệu quả hơn và đóng thuế nhiều hơn. Thoái vốn sẽ giúp nhà nước thế vốn nhà nước bằng vốn tư nhân, hiện nay vốn trong dân, trong ngân hàng nhiều nhưng thiếu cơ hội đầu tư. Do đó, để đảm bảo hiệu quả đồng vốn thu được một mặt chúng ta thoái vốn để tạo điều kiện cho vốn tư nhân thay thế, một mặt khác Chính phủ nên ưu tiên dùng tiền đó cho đầu tư hạ tầng và phát triển nhân lực là một trong hai khâu trọng tâm đột phá trong nhiệm kỳ.

Dai bieu Quoc hoi 'hien ke' tai co cau kinh te - Anh 1

Đại biểu Quốc hội Lê Quân – Hà Nội

Thứ hai, tôi cho rằng cần đẩy mạnh hợp tác công tư. Trong kế hoạch tái cơ cấu và kế hoạch đầu tư trung hạn còn rất mờ nhạt về giải pháp này. Trong khi hợp tác công tư giúp nhanh chóng thu hút vốn xã hội vào cung ứng dịch vụ công. Có thể nhận thấy, hình thức này sẽ tạo đột phá trong phát triển hạ tầng, nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo, y tế, văn hóa, du lịch, thể thao v.v… Thứ ba, tôi cho rằng trong đề án cũng đã mạnh dạn đánh giá các đơn vị sự nghiệp công lập và hiện kế hoạch cũng tính đến giao tự chủ và đổi mới hoạt động của các đơn vị sự nghiệp công lập. Theo tôi, như vậy chỉ giải quyết được một phần, Chính phủ nên mạnh dạn đánh giá lại các đơn vị sự nghiệp. Những đơn vị hoạt động tốt, có cơ chế quản lý tốt, có tiềm lực thì có thể giao tự chủ để phát triển và tiếp tục được đầu tư. Còn rất nhiều các đơn vị khác hoạt động có chức năng chồng chéo, kém hiệu quả, nguồn thu dựa chủ yếu vào cho thuê tài sản công thì nên cổ phần hóa, thu hút các nhà đầu tư tư nhân và tạo điều kiện cho lĩnh vực tư nhân có cơ hội để đầu tư và xuống vốn trong các khu vực này…

Đại biểu Quốc hội Trần Anh Tuấn – TP Hồ Chí Minh:

Việc tái cấu trúc nền kinh tế đang chuyển dịch theo các ngành có lợi thế cạnh tranh. Chính vì vậy, việc xây dựng kế hoạch tái cơ cấu kinh tế nhằm cụ thể hóa nội dung tái cấu trúc kinh tế theo Quyết định 339 của Chính phủ là cần thiết cho giai đoạn 2016-2020. Tuy nhiên, kế hoạch tái cấu trúc kinh tế giai đoạn này cần bổ sung một số khía cạnh sau: Thứ nhất, xác định rõ ngành, sản phẩm ưu tiên trong tái cơ cấu kinh tế. Cần làm rõ cơ sở để xác định 11 sản phẩm nông- lâm- thủy sản, 7 ngành dịch vụ, 13 ngành công nghiệp ưu tiên. Trong đó, việc phân tích chuyển dịch cơ cấu của từng nhóm, ngành này trong cơ cấu nội bộ từng khu vực kinh tế nông- lâm- thủy sản, công nghiệp xây dựng, dịch vụ chưa được thể hiện rõ trong kế hoạch tái cơ cấu kinh tế. Hiệu quả sản xuất của từng nhóm, ngành đã được xác định có thể bằng giá trị gia tăng hoặc giá trị sản xuất/vốn đầu tư chưa được thể hiện. Ngay cả tốc độ tăng trưởng xuất khẩu cũng chưa được tính toán đầy đủ. Bên cạnh đó, một số nhân tố thể hiện chất lượng tăng trưởng như năng suất lao động, năng suất vốn, năng suất các nhân tố tổng hợp cho từng nhóm, ngành, sản phẩm ưu tiên đã được xác định cũng chưa được thể hiện rõ. Như vậy, chưa thấy một luận chứng rõ về việc lựa chọn các nhóm, ngành sản phẩm ưu tiên trong kế hoạch tái cơ cấu kinh tế…

Dai bieu Quoc hoi 'hien ke' tai co cau kinh te - Anh 2

Đại biểu Quốc hội Trần Anh Tuấn (ảnh: Tuổi trẻ)

Ngoài các nhóm ngành ưu tiên đã xác định trong kế hoạch tái cơ cấu, cần xem xét thêm một số ngành, sản phẩm ưu tiên như phát triển cây giống, con giống trong lĩnh vực nông nghiệp, phát triển ngành dịch vụ bảo hiểm trong khu vực dịch vụ, vì đây là những ngành có tiềm năng phát triển mạnh, có lợi thế so sánh ở một số địa phương. Ngoài ra, kế hoạch tái cơ cấu kinh tế chưa cho thấy những nguồn lực đầu tư mạnh vào những ngành ưu tiên này thì tạo ra bước lan tỏa, phát triển cho những ngành khác như thế nào hay nhà nước cần tập trung vào khâu nào của quá trình sản xuất các sản phẩm nêu trên. Thiết nghĩ, nhà nước cần tạo môi trường thuận lợi thông qua việc thực hiện tốt hơn chất lượng dịch vụ công, thiết kế chính sách khuyến khích phát triển thông qua chính sách tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp dễ dàng tiếp cận nguồn lực đất đai, chính sách thuế, đào tạo lao động và khuyến khích đổi mới công nghệ sáng tạo chứ nhà nước không làm thay thị trường để thị trường tự điều chỉnh.

Đại biểu Quốc hội Phùng Văn Hùng – Cao Bằng:

Tôi xin góp ý vào nội dung của bản tái cơ cấu kinh tế giai đoạn 2016 – 2020. Tôi cho rằng bản kế hoạch đã được chuẩn bị rất công phu, khắc phục được nhiều hạn chế của giai đoạn 2011 – 2015. Trước tiên phải kể đến kế hoạch tái cơ cấu nền kinh tế đã đạt được yêu cầu vừa có tính chất bao quát, vừa có tính cụ thể, thuận lợi cho việc triển khai thực hiện. Bản kế hoạch đã đưa ra được năm nội dung trọng tâm của tái cơ cấu, bao quát toàn bộ những vấn đề quan trọng của nền kinh tế. Mỗi nội dung lại được cụ thể hóa bằng các nhiệm vụ cụ thể, có thứ tự ưu tiên cùng với những việc cần làm để thực hiện những nhiệm vụ đó. Bản kế hoạch cũng đã phân công cụ thể trách nhiệm của các bộ, ngành, địa phương trong việc thực hiện 70 nhiệm vụ nêu trong Phụ lục 1. Bản kế hoạch đã đưa ra hai kịch bản thực hiện tái cơ cấu nền kinh tế, thực hiện quyết liệt tái cơ cấu nền kinh tế và đẩy mạnh tái cơ cấu nền kinh tế. Tuy nhiên, đề nghị Chính phủ có phân tích sâu hơn những thuận lợi cũng như các thách thức khó khăn và rủi ro tiềm ẩn để từ đó đánh giá được tính khả thi của mỗi kịch bản.

Dai bieu Quoc hoi 'hien ke' tai co cau kinh te - Anh 3

Đại biểu Quốc hội Phùng Văn Hùng – Cao Bằng

Mặt khác, đây là một kế hoạch đầy tham vọng có nhu cầu lớn về nguồn lực, trên 10,5 triệu tỷ đồng. Đề nghị Chính phủ cho biết cơ sở nào để đưa ra con số 10,5 triệu tỷ đồng và tính khả thi đến đâu. Cuối cùng, mọi thành bại của cách mạng đều do con người quyết định, để thực hiện thành công kế hoạch tái cơ cấu này, cử tri cả nước mong Đảng, Quốc hội và Chính phủ quyết liệt hơn nữa, không khoan nhượng trong cuộc chiến chống tham nhũng, chống lợi ích nhóm và lợi ích cục bộ, những vật cản đang cản trở quá trình thực hiện tái cơ cấu và sự nghiệp phát triển của đất nước.

Hà Vân