Trong ngày làm việc thứ ba (23/3), Quốc hội thảo luận ở tổ về báo cáo công tác nhiệm kỳ 2007-2011 của Chủ tịch nước, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ. Khách quan, đánh giá đúng thành tựu, ưu điểm, thẳng thắn nhìn vào tồn tại, hạn chế là quan điểm được các đại biểu thể hiện rõ trong phiên thảo luận.

Trong ngày làm việc thứ ba (23/3), Quốc hội thảo luận ở tổ về báo cáo công tác nhiệm kỳ 2007-2011 của Chủ tịch nước, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ. Khách quan, đánh giá đúng thành tựu, ưu điểm, thẳng thắn nhìn vào tồn tại, hạn chế là quan điểm được các đại biểu thể hiện rõ trong phiên thảo luận. Ý kiến thảo luận tại các đoàn cơ bản thừa nhận, báo cáo của Chủ tịch nước, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ nhiệm kỳ 2007-2011 được kế thừa những thành quả to lớn và kinh nghiệm quý báu của hơn 20 năm đổi mới, đặc biệt là những kết quả trực tiếp của nhiệm kỳ 2002-2007, đồng thời cũng phải đối mặt với nhiều diễn biến phức tạp khó lường của tình hình kinh tế - chính trị khu vực và thế giới, nhất là những tác động bất lợi của cuộc khủng hoảng tài chính và suy thoái kinh tế toàn cầu. Nhiệm kỳ 2007-2011, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo hoàn thiện hệ thống pháp luật và thể chế kinh tế thị trường định hướng XHCN. Đây là nhiệm vụ quan trọng hàng đầu của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ với việc tập trung chỉ đạo tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật, chuyển mạnh sang điều hành phát triển kinh tế - xã hội bằng pháp luật, trên cơ sở tôn trọng các nguyên tắc của thị trường. Một kết quả nữa là tập trung lãnh đạo, chỉ đạo ổn định kinh tế vĩ mô, kiềm chế lạm phát, duy trì tăng trưởng và nâng cao hiệu quả của nền kinh tế. Các ý kiến khẳng định, nhiệm kỳ qua, hoạt động quản lý điều hành phát triển kinh tế - xã hội được thực hiện trong điều kiện kinh tế - chính trị thế giới biến động hết sức phức tạp, tác động mạnh đến nền kinh tế nước ta. Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ luôn xác định ổn định kinh tế vĩ mô, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế, kiềm chế lạm phát là điều kiện tiên quyết để bảo đảm tăng trưởng bền vững… "Tôi thấy Chính phủ, trực tiếp là Thủ tướng đã chỉ đạo rất quyết liệt, phản ứng với các khó khăn, biến động của tình hình thế giới liên quan đến kinh tế - xã hội nước ta bằng các quyết sách kịp thời. Chẳng hạn năm 2008, 2009, việc suy thoái kinh tế thế giới tác động tiêu cực, nhưng Thủ tướng, Chính phủ đã đưa ra các biện pháp mạnh, ngăn chặn đà suy giảm kinh tế. Năm 2011, các giải pháp ổn định kinh tế vĩ mô, chống lạm phát cũng đang phát huy tác dụng" - Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Hà Văn Hiền đánh giá. Các đại biểu thảo luận ở tổ. Đại biểu Hà Văn Hiền cũng cho rằng, qua các giai đoạn khó khăn, Chính phủ đã rút ra nhiều bài học kinh nghiệm. Theo dõi thấy năm 2008, việc điều hành còn có một số lúng túng nhưng sau này, chúng ta đã rút kinh nghiệm và triển khai rất hiệu quả. Vì thế, mặc dù kinh tế biến động, khó khăn nhưng chúng ta vẫn đảm bảo mức tăng trưởng tốt, kiềm chế được lạm phát. Đại biểu Trần Thị Quốc Khánh (Hà Nội) cho rằng, Thủ tướng, Chính phủ với trách nhiệm cao, trong bối cảnh khó khăn đã lắng nghe ý kiến Quốc hội, các cơ quan chuyên môn để từ đó đưa ra giải pháp thích hợp nhất, không rơi vào bị động. "Điều đó thể hiện sự quyết tâm rất cao, đồng thời cũng là bản lĩnh, vai trò điều hành linh hoạt". Bên cạnh đó, những hạn chế, thiếu sót cũng được đại biểu các đoàn nhìn nhận. Đó là việc xây dựng hệ thống pháp luật và thể chế vẫn còn bất cập, hiệu quả quản lý, điều hành chưa cao, kinh tế phát triển chưa bền vững, văn hóa - xã hội còn nhiều mặt bất cập, một số vấn đề bức xúc giải quyết còn chậm, lãnh đạo chỉ đạo cải cách hành chính, đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí chưa đạt yêu cầu… Nhiều đại biểu cũng đề nghị, trong chỉ đạo cần tăng cường phối hợp ban hành chính sách và tổ chức thực hiện bởi hiện còn tình trạng bộ này, bộ kia phối hợp chưa tốt, lẽ ra phải chủ động phối hợp. Các giải pháp để tiến hành cơ cấu lại nền kinh tế phải riết ráo hơn. Riêng thông tin về kinh tế, cần có cách thức hợp lý chứ không phải "có cái gì cứ bày lên cái đó". Đại biểu Ngô Thị Minh (Quảng Ninh) băn khoăn: Việc tổ chức bộ máy còn một số bất cập, ví như việc giải tán Ủy ban Dân số chia các lĩnh vực về các bộ thế nên việc quản lý là hết sức khó khăn. Về việc gắn đào tạo với sử dụng trí thức và lao động chưa chặt chẽ, chỉ mới đào tạo nhưng chưa tính hết được đào tạo ra sử dụng thế nào, rất lãng phí cả về nhân lực lẫn vật lực. Đại biểu Nguyễn Danh (Gia Lai) cho rằng, Chính phủ đã có nhiều chính sách để phát triển kinh tế, tuy nhiên nhiều chính sách còn mang giải pháp tình thế mà thiếu tính chiến lược. Ví dụ như cán cân thương mại luôn âm trong khi đó các nước quanh ta đều xuất siêu. Chúng ta lại nhập siêu lớn nhất là đối với những "mặt hàng xa xỉ". Về xã hội: do lạm phát tăng cao, đã ảnh hưởng tiêu cực đến đời sống người dân. Về môi trường, năm 2010 đạt được 39,5% độ che phủ rừng, nhưng theo Nghị quyết của Đảng phải đạt 43%, như vậy là chưa đạt được. Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hà Hùng Cường: Tôi được phục vụ bộ máy Chính phủ khá lâu nhưng mới đảm nhiệm chức vụ thành viên Chính phủ một khóa. Qua ý kiến các đại biểu thì có những trăn trở. Kinh tế tăng trưởng đến đâu trong khi đó nền kinh tế các nước có tăng trưởng rất cao, chỉ số ICO họ thấp, ICO của ta rất cao, lợi nhuận sinh ra từ đồng vốn thấp. Phải chăng chúng ta chỉ sinh lời từ sức lực mà thiếu đi chất xám? Nhìn ra xung quanh, Singapore mới độc lập từ những năm 60 với một nền tảng hết sức thấp kém, nhưng họ chọn đúng hướng đi và phát triển rất cao. Về việc phối hợp giữa các bộ, đúng là như các đại biểu nói còn chưa nhuần nhuyễn. Theo tôi, Chính phủ nhiệm kỳ tới nên tập trung nhiều về việc xây dựng thể chế, kỷ cương kỷ luật hành chính. Về vấn đề kinh tế, theo tôi cần quyết liệt theo hướng thị trường có định hướng, sự can thiệp mang tính hành chính cần phải giảm dần. Đại biểu Nguyễn Minh Hồng (Hà Nam): Về báo cáo của Chính phủ đã đánh giá, chúng ta chịu tác động của thế giới nhưng phản ứng của Chính phủ như vậy là kịp thời. Nước ta ra khỏi tình trạng khủng hoảng kinh tế, đó là đóng góp lớn của Chính phủ. Về xây dựng thể chế, tôi cho rằng, Chính phủ dành thời gian cho xây dựng pháp luật chưa thỏa đáng, chưa nhiều nên nhiều văn vản chuyển sang Ủy ban của Quốc hội để thẩm tra phải chỉnh sửa nhiều. Vậy nên nhiệm kỳ tới, cần dành nhiều thời gian cho việc xây dựng thể chế. Chương trình cải tiến giáo dục còn chậm, xã hội hóa trong giáo dục còn lúng túng, tình trạng suy giảm đạo đức nhà trường ngày càng gia tăng, đòi hỏi cần có những biện pháp giải quyết. Đại biểu Nguyễn Lân Dũng bày tỏ ấn tượng về cách trả lời chất vấn của Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng. Đại biểu, Giáo sư Nguyễn Lân Dũng: Tôi phục sự thẳng thắn của Thủ tướng Là người tham gia 3 nhiệm kỳ Quốc hội, thường xuyên xuất hiện tại diễn đàn chất vấn, đại biểu Nguyễn Lân Dũng nói rằng, ông đã chất vấn trực tiếp và bằng văn bản hầu hết các Bộ trưởng và thành viên Chính phủ. Riêng nhiệm kỳ 2007-2011, câu hỏi chất vấn của ông cũng không thiếu ở kỳ họp nào. Nhân tổng kết nhiệm kỳ của Chủ tịch nước, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, “cây chất vấn” Nguyễn Lân Dũng cho biết, chất vấn không có nghĩa là làm người khác mất lòng. - Vì sao ông khẳng định như vậy? Tôi có quan hệ rất tốt với các vị Bộ trưởng. Tôi chỉ hỏi các vấn đề bức xúc nhất mà nhân dân gửi gắm mình phát biểu. Đây là cơ hội tốt để các thành viên Chính phủ giãi bày với nhân dân lý do của các tồn tại và phương hướng tháo gỡ các tồn tại này. Như vậy là làm tăng thêm uy tín cho các vị đó chứ đâu có gì để đáng mất lòng. Tất nhiên, khi chất vấn phải có thái độ xây dựng và phải là các vấn đề bức xúc thật sự mà đông đảo nhân dân đang quan tâm. - Thực tế, nhiều người trả lời chất vấn, dù vấn đề nóng, nhưng nội dung, phong thái và cách trả lời rất thuyết phục. Như phần trả lời chất vấn của Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng tại kỳ họp thứ 8 vừa rồi (11/2010)… Tôi phục sự thẳng thắn và tầm khái quát của Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng. Nhiều báo cáo quan trọng trước Quốc hội mà Thủ tướng có thể nói vo với các số liệu chỉ ghi trong một cuốn sổ nhỏ. Khi trả lời chất vấn, Thủ tướng dẫn ra rất nhiều con số mà ông không cần nhìn vào bất kỳ tài liệu nào. Tôi thấy làm Thủ tướng thật vất vả, nhưng ông lúc nào cũng bình thản, vui vẻ và có thái độ rất bình dân, thân ái khi gặp gỡ từng đại biểu Quốc hội.