Thị trường chứng khoán tăng trưởng là điều đáng mừng, tuy vậy vẫn còn nhiều e ngại phía trước. Và dĩ nhiên, e ngại trước lòng tham tăng mạnh là không bao giờ là thừa.

Dòng tiền nội đưa chứng khoán thăng hoa

Các chỉ số chứng khoán Việt Nam đều tiếp tục tăng mạnh, bất chấp khối ngoại tiếp tục gia tăng bán ròng. Kết thúc tháng 9, chỉ số VN index đóng cửa ở mức 685,73 điểm, tăng 19,87% so với đầu năm. Chỉ số HNX index ở mức 85 điểm, tăng gần 7%.

Bất chấp khối ngoại bán ròng mạnh, chỉ số VN index đã vượt qua ngưỡng tâm lý 680 điểm. Dòng tiền đã có sự tham gia tích cực, thanh khoản bình quân phiên đạt gần 3.000 tỷ đồng. Dù nhà đầu tư nước ngoài bán ròng lên đến 2.752 tỷ đồng trong tháng 9, nâng tổng giá trị bán ròng trên sàn HOSE lên 5140 tỷ đồng, nhưng thị trường vẫn tăng đến 19 điểm, cho thấy dòng tiện nội đang tham gia mạnh.

Chung khoan cuoi nam: Ben nao se thang? - Anh 1

NĐT nước ngoài có dấu hiệu rút vốn khi thị trường tăng

Dòng tiền đã có sự liên tục xoay chuyển. Hết nhóm cổ phiếu SCIC thoái vốn thì đến nhóm cổ phiếu sắt thép, vật liệu xây dựng, hết nhóm cổ phiếu ngành dược thì đến nhóm dầu khí đã tạo xung lực cho thị trường.

Một trong những nguyên nhân thúc đẩy dòng vốn nội tham gia mua mạnh là lãi suất liên ngân hàng, lãi suất tín phiếu giảm xuống mức thấp nhất trong những năm gần đây có thể đã kích hoạt dòng vốn từ kênh ngân hàng chảy sang chứng khoán để tìm kiếm lợi nhuận.

Việc tăng cung tiền từ việc mua gom USD của ngân hàng nhà nước từ đầu năm nay cũng được cho là đã góp một phần trợ lực cho thị trường. Tính từ đầu năm, NHNN đã mua hơn vào hơn 10 tỷ USD. Song song đó, tổng phương tiện thanh toán cũng tăng 11,76% so với cuối năm 2015 theo số liệu từ tổng cục Thống kê.

Ngoài ra, các chuyên gia chứng khoán cũng lý giải rằng hiện tại các nhà đầu tư đang kỳ vọng vào chính sách thoái vốn nhà nước sẽ đẩy thị trường tăng.

Cuộc chiến giữa lòng tham và sự e ngại

Bước vào quý 4, TTCK tiếp tục được nhiều tổ chức dự báo sẽ tiếp tục có đợt tăng mới vượt qua mốc 700 điểm khi thông tin NH dư tiền và lãi suất đang giảm. Thực tế thì chỉ số VN Index hiện đang ở mức 685,73 điểm nên chỉ cần 1 nhịp tăng 2,1% nữa là có thể dễ dàng chinh phục mức 700 điểm.

Với sự hưng phấn thời gian gần đây, khi VnIndex liên tục vượt qua đỉnh cũ, nhiều nhà tư vấn cho biết hiện nay khách hàng đang có xu hướng tăng tỷ lệ margin. Điều này cho thấy lòng tham đang tăng lên.

Tuy nhiên, cho đến nay thì hiện tượng “xanh vỏ đỏ lòng” vẫn diễn ra khá phổ biến. Tức là thị trường đang tập trung vốn vào một số khu vực, cụ thể là nhóm cổ phiếu dẫn đắt. Chính điều đó khiến cho định giá của nhóm cổ phiếu lớn liên tục tăng nhanh.

Chuyên gia Chứng khoán Hoàng Thạch Lân cho rằng, chỉ số thu nhập trên mỗi cổ phần (P/E) của thị trường VN đã không còn rẻ. P/E bình quân hiện khoảng 17. Nhưng P/E của nhóm VN30 thì trên 20 từ lâu, xuất hiện nhiều yếu tố bong bóng tại một số cổ phiếu vốn hóa lớn.

Để thị trường tăng lên bền vững cần có sự hợp lực từ dòng tiền nội và dòng tiền ngoại, tức là từ thị trường và dòng tiền được sinh ra bên trong doanh nghiệp. Tuy nhiên, nhiều yếu tố hiện tại cho thấy thị trường vẫn còn tiềm ẩn nhiều rủi ro.

Theo phân tích của chuyên gia kinh tế Đinh Thế Hiển, dòng vốn ngoại vẫn âm thầm bán ra khi thị trường tăng. Trong khi đó, lãi suất huy động có giảm nhưng lãi suất cho vay vẫn chưa giảm cho thấy nền kinh tế vẫn đang trong tình trạng khan vốn. Mặt khác, chính phủ dù tăng cung tiền bằng cách mua USD nhưng vẫn khó phân phối ra bên ngoài do ngân sách đang hút mạnh.

Trong khi đó, báo cáo phân tích của VCSC cũng dự báo rằng nhiều doanh nghiệp khai thác dầu khí vẫn chưa thể kỳ vọng có kết quả kinh doanh tốt khi giá dầu chủ yếu giao dịch dưới 50 USD/thùng. Bên cạnh đó, ngành xây dựng và bất động sản đang đuối sức.

Điều này, theo Chuyên gia Đinh Thế Hiển, sẽ dẫn đến kịch bản các trung gian đang kẹt vốn tại thị trường bất động sản, có thể sẽ phải bán bớt chứng khoán để “xoay” tiền.

Biến động về yếu tố tỷ giá cũng là một yếu tố đáng quan ngại. Tỷ giá đã vượt mong đợi của nhà đầu tư và giữ mức ổn định từ đầu năm. Tuy nhiên, liệu rằng tỷ giá USD/VND có giữ được biên độ này đến hết năm 2016 mà hay không là một thử thách lớn.

Đó là những vấn đề có thể dẫn đến sự điều chỉnh của thị trường trong giai đoạn cuối năm và chờ đợi những sự thay đổi tích cực hơn từ nền kinh tế. Mặc dù vậy, cũng cần phải nhìn nhận rằng, diễn biến của chỉ số Vn Index đã không còn là vấn đề quan tâm quá lớn đối với các nhà đầu tư.

Do đó, VCSC đánh giá sẽ có sự phân hóa rõ rệt trong từng nhóm ngành theo những câu chuyện riêng, đặc biệt là những doanh nghiệp được dự báo có kết quả kinh doanh đột phá. Dù vậy, nhà đầu tư cũng cần có sự cẩn trọng đối với các cổ phiếu đang thiếu vốn, bởi vì quý 3 theo thường lệ thì báo cáo tài chính sẽ không cần phải soát xét.