Cuộc khủng hoảng nợ công tại châu Âu buộc nhiều nước phải áp dụng chính sách khắc khổ nhằm cứu vãn ngân sách trước nguy cơ mất cân đối nghiêm trọng, nhưng biện pháp có hiệu quả trước mắt này lại đe dọa tương lai của giới trẻ tại châu lục.

Thanh niên thất nghiệp tại Tây Ban Nha đang tìm việc làm

Biểu hiện rõ nét nhất của hiện tượng trên là tình trạng thất nghiệp đang ở mức báo động ở nhiều nước. Tại Tây Ban Nha, số thanh niên dưới 25 tuổi bị thất nghiệp lên đến 50%, ở Hy Lạp 48%, Bồ Đào Nha 35%, Ý 31%, Ireland 30%, Pháp 23%, Anh 22%...

Tính bình quân đạo quân thất nghiệp trong giới trẻ toàn châu Âu chiếm 25% lực lượng lao động, trong khi 25% khác tuy có việc làm song không ổn định, lương thấp. Điều đáng nói là phần lớn những người trẻ thất nghiệp lại có học vấn cao, nhiều người có bằng đại học.

Trong thời gian qua, tại những nước lâm vào tình trạng suy thoái kinh tế, nợ công cao, chính phủ buộc phải cắt giảm mạnh mẽ chi tiêu công, giảm thiểu các chương trình phúc lợi xã hội, đồng thời tăng các mức thuế phải đóng góp, đặc biệt là thuế đánh vào người tiêu dùng.

Chính những biện pháp đó đã đẩy nền kinh tế lún sâu vào sự đình trệ và tạo ra những bất cập về thuế khóa trên khắp châu Âu.

Ngày 29/3/2012, Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) đã gửi cho các nước công nghiệp hóa G7 bản lượng định tình hình kinh tế thế giới với dự báo là trong nửa đầu năm 2012, Mỹ và Canada sẽ phát triển vững chắc, nhưng kinh tế châu Âu sẽ rất yếu ớt.

Chuyên gia kinh tế cao cấp của OECD là ông Pier Carlo Padoan cũng cảnh báo rằng trong quý I năm nay, mức tăng trưởng của ba nền kinh tế lớn nhất của Liên minh châu Âu (EU) là Đức, Pháp và Ý sẽ bị giảm 0,4%.

Kinh tế Đức đã giảm sút 0,2% vào quý IV-2011, điều này cho thấy ngay cả nền kinh tế được xem là vững chắc nhất châu Âu cũng có thể đối mặt với thử thách, khi tỷ lệ tăng trưởng bị giảm suốt hai quý liền.

Như để khẳng định sự đe dọa của một cuộc khủng hoảng, mới đây cơ quan phụ trách về thanh niên của Ủy ban châu Âu (EC) công bố số thanh niên bị thất nghiệp trên toàn châu lục đã lên đến 5,5 triệu người, tăng 37,7% so với mùa xuân năm 2008, khi cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu mới khởi phát.

Trong một bài bình luận đăng trên tờ nhật báo Saarlaendische Zeitung, nhà kinh tế học người Đức Fred Schmid mô tả thanh niên châu Âu đang thuộc về “thế hệ số 0” (Zero generation) gồm không việc làm, không thu nhập và không triển vọng tương lai.

Trong thành phần những người thất nghiệp lâu dài, hiện tượng trầm cảm, ly hôn và nghiện rượu gia tăng một cách đáng lo ngại. Nhiều thanh niên ở Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Hy Lạp cùng nhiều nước khác phải chấp nhận giải pháp di cư ra nước ngoài để tìm kiếm cơ hội đổi đời.

Theo ước tính của Bộ Lao động Tây Ban Nha, trong năm vừa qua, đã có đến 300 ngàn thanh niên tốt nghiệp đại học hay có trình độ đại học rời bỏ đất nước và đây là một cuộc di cư chưa từng có trong xã hội Tây Ban Nha thời hiện đại.

Tầm quan trọng của sự kiện chảy máu chất xám của khu vực châu Âu sẽ trở thành đề tài chính trong một diễn đàn do Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) tổ chức trong tháng 5 tới đây bàn về vấn đề nhân dụng trong giới trẻ.