Chúng tôi đến biên giới Đồng Tháp khi các các lực lượng đang triển khai đợt cao điểm chống buôn lậu theo kế hoạch, tập trung tại khu vực huyện Hồng Ngự và thị xã Hồng Ngự với 2 tuyến tỉnh lộ 841 và Sở Thượng. Hàng lậu ở biên giới Đồng Tháp vẫn như những cơn sóng ngầm trong mùa nước nổi, cứ chảy qua biên giới mỗi ngày.

Chan dong hang lau qua bien gioi Dong Thap - Anh 1

Lực lượng Biên phòng Đồng Tháp bắt giữ thuốc lá lậu tại đợt cao điểm đang triển khai. Ảnh: Đ.N

Vẫn là thuốc lá lậu

Ông Nguyễn Chí Hòa, Chi cục trưởng Chi cục Hải quan cửa khẩu Thường Phước cho biết, hoạt động buôn lậu tại khu vực cửa khẩu Thường Phước từ đầu năm 2016 đến nay vẫn không giảm so với năm 2015. Mặt hàng chính vẫn là đường kết tinh và thuốc lá ngoại, gỗ và sản phẩm gỗ. Hàng lậu từ “tổng kho” Kaomsano ( Campuchia), băng qua sông Tiền về tập kết tại kho đối diện khu vực cửa khẩu Thường Phước vẫn đều đặn, dự báo sẽ gia tăng vào những tháng cuối năm này. Mỗi tháng có khoảng 3 tấn hàng gồm thuốc lá ngoại, đường kết tinh, bia, rượu ngoại, mô tô,... được chuyển bằng đò ngang từ Kaoomsamor sang tập kết tại 4 điểm ở khu vực biên giới thuộc xã Kôrôca (Campuchia) đối diện cửa khẩu Thường Phước.

Hiện nay, nước sông Tiền vẫn đang ở mức cao là điều kiện thuận lợi cho hoạt động vận chuyển hàng lậu từ Campuchia về Việt Nam. Từ ngày 25-10, các lực lượng chức năng đóng trên địa bàn huyện Hồng Ngự như Hải quan, Công an, Biên phòng … đã bắt đầu triển khai đợt cao điểm chống buôn lậu cuối năm, tập trung trên tuyến tỉnh lộ 841 nối từ cửa khẩu Thường Phước về thị xã Hồng Ngự. Chỉ trong 2 tuần đầu tiên triển khai, các lực lượng chức năng đã bắt giữ khoảng 3.500 gói thuốc lá ngoại nhập lậu.

Còn tại tuyến biên giới dọc theo sông Sở Thượng nối từ huyện Hồng Ngự về thị xã Hồng Ngự vẫn đang là điểm nóng về thuốc lá lậu. Từ đây, thuốc lá lậu sau khi sang sông trong nháy mắt sẽ được các đối tượng “cõng” bằng xe gắn máy đua nóng về thị xã. Đây là tuyến đường khá hẹp, cư dân hai bên sinh sống rất đông đúc nhưng các đối tượng chạy xe rất bạt mạng, bất chấp tính mạng người dân, miễn sao đưa thuốc lá lậu về đến điểm tập kết tại trung tâm thị xã. Sau đó chia nhỏ đưa lên xe khách, xe buýt hoặc sử dụng xe gắn máy vận chuyển mỗi chuyến từ 750 đến 1.000 gói theo tuyến Quốc lộ 30 về sâu nội địa. Các đối tượng buôn lậu thuốc lá tại biên giới còn liều lĩnh tấn công lực lượng chức năng như vụ việc tấn công 2 chiến sỹ Biên phòng vào đầu tháng 10 tại địa bàn biên giới Đồng Tháp khi bắt giữ thuốc lá lậu. Khi phóng viên Báo Hải quan đi thực tế tại tuyến biến giới Sở Thượng cũng là lúc các lực lượng Công an, Biên phòng, Hải quan triển khai lực lượng phối hợp với các lực lượng tại địa phương chốt chặn, bắt giữ hàng lậu trên tuyến Sở Thượng về thị xã Hồng Ngự. Ngoài ra, Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Đồng Tháp cũng đã cử tổ công tác đóng quân tại địa bàn để triển khai chống buôn lậu đợt cuối năm.

Từ đầu năm đến nay, chỉ riêng lực lượng Hải quan Đồng Tháp đã bắt giữ gần 50.000 gói thuốc lá ngoại các loại. Ông Nguyễn Thanh Toàn, Phó Cục trưởng Cục Hải quan Đồng Tháp cho biết, các đối tượng buôn lậu thuốc lá không từ bất cứ thủ đoạn cất giấu nào để đưa thuốc lá vào nội địa. Có khi ngụy trang như bao đựng lúa, phân bón, thức ăn chăn nuôi, chứa trong giỏ xách, ngụy trang làm người mua bán hàng tạp hóa chuyển hàng bằng xe gắn máy đi tiêu thụ, có khi nhờ cả học sinh cất giấu trong cặp sách để qua mặt lực lượng chức năng.

Theo phản ánh, hiện công tác xử lý thuốc lá lậu đang gặp lúng túng khiến buôn lậu thuốc lá tăng trở lại. Từ tháng 1-2016 (Nghị định 124/2015/NĐ-CP có hiệu lực thi hành) đến khoảng tháng 5-2016, các đối tượng vận chuyển thuốc lá ngoại e dè trước chế tài xử lý hình sự của nghị định này nên thuốc lá ngoại nhập lậu có giảm về số lượng, tần suất và các đối tượng tham gia, nhất là đối tượng cơ hội thì giảm hẳn. Tuy nhiên, từ tháng 6-2016 đến nay hoạt động buôn lậu thuốc lá ngoại tăng trở lại do Điều 190, 191 Bộ luật Hình sự năm 2015 có quy định về định lượng xử lý hình sự đối với hành vi vận chuyển, buôn bán hàng cấm là 50 triệu đồng có yếu tố qua biên giới và 100 triệu đồng trong nội địa nên cơ quan chức năng không thể xử lý hình sự theo khoản 2, điều 25 Nghị định 124 đối với hành vi buôn lậu, vận chuyển trên 500 gói thuốc lá ngoại.

Diễn biến phức tạp

Tại địa bàn biên giới Đồng Tháp, ngoài thuốc lá ngoại nhập lậu, một số mặt hàng như gỗ, tân dược, máy cơ giới nông nghiệp, sơn nước Thái Lan… vẫn tìm cách qua biên giới. Đặc biệt thời gian gần đây, mặt hàng sơn nước Thái Lan xuất hiện lại được các đối tượng vận chuyển “ưa chuộng”. Mặt hàng này sau khi được lén lút vận chuyển qua biên giới, các đối tượng sẽ lợi dụng các tuyến xe khách đường dài, gửi hàng về TP. Hồ Chí Minh tiêu thụ. Mới đây, Đội Kiểm soát Hải quan- Cục Hải quan Đồng Tháp đã bắt giữ 144 hộp sơn nước Thái Lan vận chuyển trái phép qua biên giới.

Mặt hàng nữa là máy móc phục vụ nông nghiệp, chủ yếu là máy gặt đập liên hợp, các đối tượng thường sử dụng phà gỗ chuyển trái phép qua Việt Nam, giả dạng đi sửa chữa nhưng thực chất là chuyển lậu vào nội địa để tiêu thụ. Trong năm 2016, Cục Hải quan Đồng Tháp đã xử lý 2 vụ vận chuyển máy gặt đập liên hợp qua biên giới do Đội Kiểm soát Hải quan bắt giữ, mỗi chiếc trị giá hàng trăm triệu đồng, và 1 vụ vận chuyển 1 chiếc xe cuốc đào đất hiệu Kobelco qua sử dụng, trị giá trên 120 triệu đồng.

Đối với mặt hàng gỗ, từ đầu năm đến nay, mặc dù số lượng và trị giá không quá cao nhưng các đối tượng vẫn vận chuyển lậu qua biên giới. Từ đầu năm đến nay, các đơn vị thuộc Cục Hải quan Đồng Tháp đã bắt giữ 7 vụ buôn lậu, vận chuyển gỗ qua biên giới, trị giá gần 250 triệu đồng. Mới đây nhất là vụ Đội Kiểm soát Hải quan phối hợp kiểm tra kho chứa gỗ của ông Nguyễn Văn Thành tại ấp Bình Hòa Thượng, xã Thường Thới Hậu A, huyện Hồng Ngự đã phát hiện một lượng gỗ giáng hương dạng tấm và xẻ hộp không có hóa đơn chứng từ hợp pháp, trị giá trên 45 triệu đồng. Ông Thành khai nhận số gỗ này mua từ những người làm ăn tại Campuchia mang trái phép về Việt Nam để bán lại.

Sóng ngầm hàng lậu vẫn qua biên giới Đồng Tháp và lực lượng chức năng vẫn phải đương đầu và dự báo sẽ căng thẳng vào cuối năm.

Từ đầu năm đến nay, Cục Hải quan Đồng Tháp đã bắt giữ 104 vụ buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới, trị giá gần 2,9 tỷ đồng.

Đăng Nguyên