Mặc dù đầu tháng 10/2016, UBND phường Quốc Tử Giám (quận Đống Đa, TP. Hà Nội) đã phối hợp với các đơn vị chức năng xử lý công trình xây dựng trái phép ở khu vực hồ Văn thuộc di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám. Tuy nhiên, chỉ sau hơn nửa tháng, tại đây lại xuất hiện một số hạng mục mới được xây dựng hoàn toàn tự phát.

Từ nhiều năm nay, công tác quản lý, bảo tồn, phát huy giá trị của khu di tích Văn Miếu – Quốc Tử Giám, luôn được các cấp chính quyền quan tâm và tạo điều kiện. Tuy nhiên, đến nay vẫn còn hai khu vực vườn Giám và hồ Văn, đặc biệt hồ Văn do trở ngại về địa lý, giao thông (nằm cách biệt với khu Nội tự bởi phố Quốc Tử Giám – một tuyến phố có mật độ giao thông cao, lưu lượng phương tiện giao thông dày đặc) nên chủ yếu để cho nhân dân, cộng đồng dân cư sinh sống xung quanh di tích tập thể dục, chưa được quy hoạch, sử dụng và khai thác phục vụ khách tham quan.

Can xu ly dut diem nhung sai pham tai ho Van - Anh 1

Khu vực điện thờ tại gò Kim Châu – hồ Văn.

Thực tế, khu di tích hồ Văn đang phải đối mặt với sự xâm hại của một số người dân thiếu hiểu biết. Cụ thể, vào ngày 13/9 vừa qua, một số người dân đã lén lút chở vật liệu xây dựng vào gò Kim Châu trong hồ Văn để thực hiện hành vi nâng nền của một điện thờ nhỏ đã tồn tại ở khu vực này từ những năm 90 lên cao hơn mức cũ 70cm.

Khi phát hiện sự việc, Trung tâm Hoạt động văn hóa khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám đã đề nghị UBND quận Đống Đa phối hợp giúp đỡ ngăn chặn hành vi vi phạm tại di tích lịch sử quốc gia đặc biệt này, đồng thời có báo cáo lên Sở Văn hóa và thể thao (VH-TT) Hà Nội. Đến ngày 12/10, UBND phường Quốc Tử Giám (quận Đống Đa, TP. Hà Nội) đã phối hợp với các đơn vị chức năng tiến hành xử lý công trình xây dựng trái phép ở khu vực Hồ Văn thuộc di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám.

Liên quan tới việc sai phạm tại di tích hồ Văn, Cục Di sản Văn hóa (Bộ VHTT&DL) yêu cầu phải di chuyển cả công trình và không cho tồn tại về lâu dài trong khu vực hồ Văn. Ngoài ra, trong thời gian tới các đơn vị liên quan sẽ tổ chức Hội nghị khoa học để tính đến việc dựng lại phương đình, dựng lại bia cổ rất có giá trị của hồ Văn. Các cơ quan quản lý cũng đang hướng tới sẽ tôn tạo công trình trở thành không gian bình thơ, bình văn như xưa.

Được biết, vào ngày 2/11 Sở VH-TT Hà Nội đã tổ chức một cuộc họp có sự tham gia của các nhà khoa học, đại diện Cục Di sản Văn hóa (Bộ VH-TT), Trung tâm Hoạt động văn hóa khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám, qua đó khẳng định những công trình xây dựng tại hồ Văn vừa qua không phải là một hạng mục trong di tích quốc gia đặc biệt Văn Miếu - Quốc Tử Giám. Trong đó, khu vực hồ Văn không phải là một địa điểm thực hành tâm linh từ xa xưa của người dân địa phương. Vì vậy, có thể khẳng định đây hoàn toàn là một công trình tự phát và có từ cách đây khoảng 15 đến 20 năm.

Xác nhận có tái diễn tình trạng vi phạm như trên, ông Trương Minh Tiến – Phó Giám đốc Sở VH-TT cho biết: “Trước sự việc trên, chúng tôi cũng đã trao đổi với UBND quận Đống Đa và sẽ có phương án giải quyết ngay trong một vài ngày tới”.

Ông Trương Minh Tiến cũng cho rằng, để giải quyết những vấn đề đang xảy ra tại hồ Văn sẽ phải tiến hành từng bước một. Thực tế nhân dân có nhu cầu vào thăm quan di tích hoặc đi dạo hồ Văn là điều hoàn toàn bình thường. Không gian xung quanh hồ Văn cũng là một thành tố của di tích quốc gia đặc biệt nên Sở VH-TT cũng đang có những báo cáo với Thành phố chỉ đạo quận Đống Đa, phường Văn Miếu tính lại việc quản lý sinh hoạt của các hộ dân xung quanh. Cùng với đó, Sở VH-TT Hà Nội cũng đang đề nghị Trung tâm Hoạt động văn hóa khoa học Văn Miếu – Quốc Tử Giám tăng cường công tác quản lý tại di tích này.

Tuấn Dũng