Nắm bắt tâm lý lo lắng của học sinh và nhà trường với những môn thi lần đầu tiên áp dụng hình thức trắc nghiệm kỳ thi THPT quốc gia 2017, các nhà xuất bản, trung tâm luyện thi đã tung ra hàng loạt sách và dịch vụ “ăn theo” mà không ai kiểm chứng.

Can trong voi dich vu 'an theo' trac nghiem - Anh 1

Hàng loạt sách luyện thi trắc nghiệm được các nhà xuất bản giới thiệu

Sách “trăm hoa đua nở”

Theo ghi nhận của PV Thanh Niên, đến thời điểm này, hầu hết các nhà xuất bản (NXB) lớn đều có những bộ sách liên quan đến luyện thi trắc nghiệm. Trong đó, ĐH Quốc gia Hà Nội là một trong những đơn vị tung ra nhiều sách luyện thi, đặc biệt với những môn sẽ thi trắc nghiệm lần đầu tiên từ năm 2017.

Chẳng hạn với môn toán, riêng NXB này đã có các đầu sách như: Câu hỏi và bài tập trắc nghiệm toán, 40 đề luyện thi trắc nghiệm toán lớp 12, Phương pháp giải toán trắc nghiệm, Tuyển chọn các bài toán trắc nghiệm khách quan, 450 bài tập trắc nghiệm đại số lượng giác, 450 bài tập trắc nghiệm giải tích, 450 bài tập trắc nghiệm hình học… Môn địa có các sách: 928 câu hỏi và bài thực hành trắc nghiệm địa lý, Các dạng câu hỏi trắc nghiệm địa lý lớp 12, Kiến thức trọng tâm và câu hỏi trắc nghiệm khách quan địa lý… Môn lịch sử có các tựa sách nghe rất “kêu” như: Bộ đề thi THPT quốc gia lịch sử, Câu hỏi trắc nghiệm lịch sử theo chủ đề, 1.260 câu hỏi trắc nghiệm lịch sử, Ngân hàng đề THPT quốc gia đạt điểm 10, Kiến thức ôn tập kinh nghiệm làm bài thi đạt điểm 10…

Nhiều cuốn sách cùng một tác giả, cùng NXB nhưng chỉ đổi tên sách còn nội dung thì na ná nhau… Ví dụ, cùng tác giả Nguyễn Phú Khánh nhưng có 2 cuốn sách: Ngân hàng đề THPT quốc gia đạt điểm 10 và Kiến thức ôn tập kinh nghiệm làm bài thi đạt điểm 10…

2 NXB Thanh Hóa, Hồng Đức cũng “kịp thời” có những cuốn như: Làm chủ đề thi trắc nghiệm môn lịch sử, địa lý, giáo dục công dân.

Giá bìa của những cuốn sách này đắt hơn nhiều lần so với sách giáo khoa hiện hành. Cuốn thấp nhất cũng phải có giá từ 40.000 đồng, còn lại hầu hết đều ở mức 60.000 - 70.000 đồng/cuốn.

Có chuyên gia Cục Khảo thí và Kiểm định chất lượng giáo dục Bộ GD-ĐT, người tham gia vào quá trình xây dựng đề thi minh họa, cũng tham gia vào nhóm tác giả viết sách luyện thi trắc nghiệm môn toán.

Tất nhiên, Bộ GD-ĐT không chỉ đạo và quản lý hoạt động mang tính cá nhân này nhưng khi sách được phát hành, không ít chuyên gia trong lĩnh vực toán học, vốn rất phản đối thi trắc nghiệm với môn toán, bày tỏ lo ngại về việc học sinh sẽ đổ xô luyện cách thức thi thay vì tập trung vào việc học kiến thức…

Dịch vụ luyện thi cũng… tung chiêu

Các trang web cung cấp đề thi trắc nghiệm mẫu, bí kíp luyện thi trắc nghiệm môn toán xuất hiện rầm rộ trên mạng. Các dịch vụ luyện thi trắc nghiệm môn toán với nhiều hình thức cũng đua nhau quảng cáo, tiếp thị để tiếp cận khách hàng.

Các trang web luyện thi đã có từ lâu hay những trang mới thành lập như “Luyện thi trắc nghiệm toán 2017” thời gian gần đây xuất hiện khá nhiều thông tin hấp dẫn như: đăng ký ngay giảm học phí; bảo đảm đỗ THPT; “trọng tâm, trúng tủ, đỗ ĐH 100%”... nhằm thu hút người học.

Đánh trúng tâm lý học sinh (HS) và phụ huynh, các trung tâm đều quảng cáo: Đã chủ động thay đổi các bài giảng theo hình thức thi mới nhằm giúp HS nắm vững cách làm bài và các bí quyết khi thi trắc nghiệm. Có lớp luyện thi môn toán với mức phí 600.000 đồng/khóa với lời khẳng định cung cấp cho HS hệ thống hơn 10.000 câu hỏi trắc nghiệm được cập nhật liên tục để ôn luyện chinh phục kỳ thi THPT quốc gia 2017.

Chất lượng những cuốn sách và dịch vụ luyện thi này ra sao thì không ai kiểm chứng bởi không có bất kỳ hội đồng thẩm định nào của cơ quan nhà nước làm nhiệm vụ này. HS mua sách hoặc đăng ký luyện thi nhiều khi chỉ vì được nhà trường hoặc thầy cô giới thiệu hoặc phần đông mua vì… tên gọi mà thôi.

Không nên sa đà vào việc rèn luyện hình thức thi

Trao đổi với PV Thanh Niên, ông Chử Xuân Dũng, Phó giám đốc Sở GD-ĐT Hà Nội, cho biết sẽ yêu cầu các trường, các thầy cô giáo cảnh báo HS của mình cẩn trọng với các loại sách cũng như dịch vụ luyện thi trắc nghiệm. Đồng thời, các thầy cô cũng có trách nhiệm tư vấn, hướng dẫn cho HS nên ôn tập như thế nào là tốt nhất. Hầu hết các trường đều tự xây dựng các ngân hàng đề thi trắc nghiệm để sử dụng trong quá trình ôn tập nên việc mua thêm những cuốn sách chưa được kiểm chứng về chất lượng là hoàn toàn không cần thiết. Cũng theo ông Dũng, HS không nên quá sa đà vào việc rèn luyện hình thức thi bởi vì dù thi trắc nghiệm nhưng với cách mà đề minh họa của Bộ GD-ĐT thì HS cũng phải tư duy, phải nắm rất chắc kiến thức mới làm được bài. "Điều đó có nghĩa hình thức tuy mới nhưng không phải vì thế mà việc dạy học trên lớp có nhiều thay đổi. Các trường của Hà Nội vẫn kết hợp cả hình thức tự luận và trắc nghiệm trong kiểm tra, đánh giá HS chứ không thay đổi mang tính đột ngột", ông Dũng khẳng định.

Tuyết Mai

Cái học sinh cần là kiến thức vững chắc

Thi trắc nghiệm cần người ra đề phải có kinh nghiệm dạy học nhiều năm, nắm bắt được HS hay sai ở đâu để xây dựng những đáp án cho phù hợp. Đồng thời, việc soạn đề thi trắc nghiệm cũng cần phải làm một cách nghiêm túc, bài bản chứ “sáng tác” theo kiểu ngẫu hứng thì không mang lại kết quả mà ngược lại còn có thể khiến HS bị nhiễu loạn. Thi trắc nghiệm là HS chạy đua về thời gian nên cái HS cần chính là kiến thức thật vững chắc chứ không nên sa đà vào việc tìm tài liệu tham khảo hay luyện thi ở trung tâm. Với hình thức thi như năm nay, HS có luyện thi trắc nghiệm nhiều nơi hay mua nhiều sách tham khảo cũng vô ích.

Tiến sĩ Trịnh Thanh Đèo
(Trưởng phòng Khảo thí và Đảm bảo chất lượng Trường ĐH Khoa học tự nhiên, TP.HCM)

Không nên tin vào lời hứa hẹn trên các trang mạng

HS không nên tin vào những tài liệu luyện thi trắc nghiệm toán được cung cấp trên các trang mạng cũng như các trung tâm luyện thi trắc nghiệm với những lời hứa hẹn sẽ cung cấp các kỹ thuật giải đề thi trắc nghiệm. HS có thể sử dụng các đề thi này để luyện tập các kỹ năng làm bài khi có thời gian song không nên dùng để tính kết quả xem mình có thể đạt bao nhiêu điểm vì đề thi trên mạng sẽ không bao giờ sát với đề thi thật.

Ông Đào Tiến Đạt
(Hiệu trưởng Trường THPT Anhxtanh, Hà Nội)

Chưa đáp ứng việc ôn tập có hiệu quả

Các đề thi trắc nghiệm trên mạng hoặc bán trên thị trường hiện nay hầu hết như chưa đáp ứng được cho HS ôn thi có hiệu quả.

Ông Trần Mạnh Tùng
(Giáo viên Trường THPT Lương Thế Vinh, Hà Nội)

Tuệ Nguyễn - Lam Ngọc
(ghi)

Tuệ Nguyễn