Câu chuyện xây nhà ở giá 100 triệu đồng đang được TPHCM gợi lại khi yêu cầu các đơn vị chức năng nghiên cứu xây dựng nhà ở cho công nhân, người thu nhập thấp. Lãnh đạo Bộ Xây dựng cho rằng, Hà Nội có thể làm được như Bình Dương và TPHCM nếu các doanh nghiệp chung tay vào cuộc.

Can ho 100 trieu cho doanh nghiep vao cuoc - Anh 1

Người dân sống trong căn hộ giá 100 triệu đồng (ảnh lớn). Khu nhà an sinh Bình Dương (ảnh nhỏ). Ảnh: T.L.

Căn hộ giá 100 triệu đồng là mô hình phổ biến ở các khu công nghiệp Bình Dương, Đồng Nai. Cách đây hơn 1 năm, khi chủ đầu tư là Cty Becamex Bình Dương khánh thành những căn hộ 30m 2 giá rẻ. Lãnh đạo công ty phát biểu rằng, làm được mô hình này bởi Bình Dương có sẵn hạ tầng, quỹ đất sạch.

Ngoài ra, việc triển khai theo hướng tầng 1 (trệt) là các căn hộ thương mại có diện tích từ 56-77m 2 sàn, giá bán từ 500-700 triệu đồng/căn, tùy theo vị trí. Còn các căn hộ tầng 2 có diện tích khoảng 30m 2 /căn (kể cả gác xép) với giá bán khoảng 150 triệu đồng/căn và giảm dần còn gần 100 triệu đồng/căn với các tầng cao hơn. Như vậy, giá bán các căn hộ từ tầng 2 trở lên đã được bù đắp từ giá bán các căn hộ thương mại ở tầng 1 (trệt).

Trong khi đó, cùng thời điểm, tại Hà Nội, giá nhà ở xã hội (NOXH) thấp nhất là: 300 triệu đồng/căn hộ thuộc khu NOXH Đặng Xá (Gia Lâm). Tuy nhiên, lúc bấy giờ, diện tích nhỏ nhất của căn hộ này là 35 m 2 . Ông Trần Anh Tuấn, Giám đốc Cty Đầu tư và Phát triển hạ tầng Viglacera (chủ đầu tư dự án NOXH Đặng Xá) cho biết, những căn hộ diện tích nhỏ bán được nhiều nhất so với những căn hộ diện tích từ 60 - 70m 2 . Và đối tượng mua căn hộ này thường là các gia đình có một người con hoặc độc thân.

Can ho 100 trieu cho doanh nghiep vao cuoc - Anh 2

Nhà ở xã hội tại Đặng Xá (Gia Lâm, Hà Nội) từng thu hút khách hàng với giá 300 triệu đồng/căn hộ 35m2. Ảnh: Như Ý.

Cơ chế, chính sách đã có đủ

Để rộng đường cho căn hộ giá rẻ phù hợp với khả năng tài chính của số đông người dân lao động, mới đây Bộ Xây dựng cũng đã “bật đèn xanh” bằng Thông tư số 20 (2016) hướng dẫn Nghị định 100 về Quản lý phát triển NOXH. Theo đó, diện tích NOXH tối thiểu là 25m 2 (bao gồm cả khu vệ sinh). Cũng trong Nghị định này, Bộ Xây dựng quy định việc gia tăng quỹ đất làm NOXH trong các khu đô thị lên 20% với dự án trên 10 hecta. Như vậy, bài toán về giảm diện tích, quỹ đất sạch đã được giải quyết.

Theo một lãnh đạo Bộ Xây dựng, mô hình NOXH với giá 100 triệu đồng/căn có thể thực hiện ở bất cứ địa phương nào. Vị này cho rằng, NOXH Bình Dương giá rẻ là nhờ tận dụng các khu chung cư không có thang máy, không có tầng hầm, kết cấu đơn giản hoặc xây tại các khu đất đã được giải phóng mặt bằng… nên chi phí không cao.

“Chủ đầu tư xây dựng NOXH nhận được nhiều ưu đãi như: Miễn tiền sử dụng đất, miễn giảm thuế giá trị gia tăng, vay vốn ưu đãi từ ngân hàng chính sách xã hội, miễn thực hiện thủ tục thẩm định thiết kế cơ sở đối với trường hợp dự án áp dụng thiết kế mẫu, thiết kế điển hình NOXH do cơ quan có thẩm quyền ban hành... Ưu đãi về xây dựng như nhau, với diện tích nhỏ đã được cho phép xây dựng, Hà Nội có thể làm được những căn hộ giá 100 triệu đồng”, vị lãnh đạo này nói.

Làm được nhưng…

Sau khi TPHCM phát động nghiên cứu xây dựng nhà giá rẻ 100 triệu đồng, trong bản kiến nghị gửi Bí thư Thành ủy TPHCM, ông Nguyễn Văn Đực, Phó Giám đốc Cty Địa ốc Đất Lành cho rằng, để làm được nhà như vậy, chính quyền phải có chiến lược, phải tổ chức thực hiện chương trình NOXH không dựa vào một vài doanh nghiệp hay trích 20% số căn hộ thương mại cho NOXH. Thành phố phải nhìn nhận căn hộ nhỏ 20- 30m 2 cho người thu nhập thấp ở vùng ven và khu công nghiệp. Ngoài ra, chính quyền phải hỗ trợ bằng cách gia tăng các chỉ tiêu quy hoạch kiến trúc, giảm lãi vay ngân hàng, giảm thủ tục đầu tư NOXH.

Ông Đực tính toán, nếu chính quyền đầu tư toàn bộ hạ tầng kỹ thuật và xã hội bằng vốn ngân sách, giá bán căn hộ chỉ dựa trên giá xây dựng. Như thế, giá căn hộ 5 tầng chỉ 5 triệu đồng/m 2 , với diện tích 20 - 30m 2 thì giá căn hộ từ 100 đến 150 triệu đồng. Nếu chung cư cao tầng có sử dụng thang máy có giá khoảng 8 triệu đồng/m 2 thì một căn hộ 20 - 30m 2 có giá 160- 240 triệu đồng/m 2 .

Nếu doanh nghiệp tự đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật, chung cư 5 tầng có giá khoảng 8 triệu đồng/m 2 , căn hộ 20 - 30m 2 từ 160 - 240 triệu đồng/m 2 . Nếu chung cư cao tầng, giá khoảng 11 triệu đồng/m 2 , giá căn hộ 20 - 30m 2 là 230 - 330 triệu đồng.

Lãnh đạo Tập đoàn Vicoland, đơn vị từng xây nhiều NOXH tại Đà Nẵng, Huế chia sẻ, muốn xây được NOXH giá rẻ như mong muốn của cơ quan nhà nước, các chính sách phải không “hụt hơi”, cơ quan quản lý phải đồng hành với doanh nghiệp. “Có đất sạch, diện tích nhà ở nhỏ là điều kiện cần để xây dựng được giá nhà thấp. Ngoài ra, những ưu đãi về xây dựng NOXH phải được giữ nguyên chứ đừng mỗi năm một kiểu khiến doanh nghiệp hụt hơi vì chạy theo chính sách”, vị này nói.

Còn ông Nguyễn Văn Đa, Phó Giám đốc Cty CP Bê tông và Xây dựng Vinaconex Xuân Mai - chủ đầu tư 2 dự án NOXH tại quận Hà Đông (Hà Nội), cho rằng: “Trong các quận nội thành, nếu làm dự án 5 tầng như Bình Dương rất lãng phí. Còn ở ngoại thành như Đông Anh, Sóc Sơn, Quốc Oai... sợ rằng không có người mua”.

Ông Phạm Sỹ Liêm, nguyên Thứ trưởng Bộ Xây dựng, góp ý các địa phương nên tạo điều kiện ưu đãi cho những dự án tòa nhà khoảng 20 tầng, trong đó 3 tầng dưới cho thuê kinh doanh, các tầng tiếp theo bán với giá căn hộ hạng trung và càng lên cao giá càng rẻ nhằm tạo điều kiện cho các đối tượng khách hàng được hưởng hạ tầng xã hội giống nhau. Cũng theo ông Liêm, có thể thí điểm xây dựng các khu NOXH thấp tầng, kết cấu đơn giản ở những địa điểm gần các khu công nghiệp để đánh giá hiệu quả.

Ngọc Mai