Địa phương nào xây dựng được đội ngũ cán bộ chuyên trách, chuyên nghiệp, tâm huyết, “miệng nói tay làm” thì phong trào xây dựng nông thôn mới (NTM) ở đó phát triển mạnh.

Ngược lại, cán bộ làm việc theo kiểu "làm thêm", kiêm nhiệm, năng lực yếu lại thiếu tâm huyết thì đương nhiên ì ạch, đình trệ.

Cầm tay, chỉ việc

Câu chuyện thực tế ở thôn 1 Bồng Giang, xã Đức Giang, huyện Vũ Quang (Hà Tĩnh) là một ví dụ.

Can bo nong thon moi phai co nang luc, tam huyet - Anh 1

Tại Hà Tĩnh, ở đâu cũng có dấu chân của cán bộ văn phòng NTM tỉnh

Một lần theo chân đoàn công tác BCĐ xây dựng NTM tỉnh đến thăm gia đình ông Nguyễn Xuân Diện (thôn xa nhất xã Đức Giang), sau khi xem nhà cửa, vườn tược hộ ông Diện, thành viên trong đoàn liền hỏi: "Sao nhà ông sạch sẽ, ngăn nắp thế?", ông Diện cười hiền bảo: “Nhờ cán bộ đó. Cán bộ trực tiếp về tuyên truyền, hướng dẫn tận nơi, dân không nghe, không làm theo sao được.

Họ chỉ bảo từng li từng tí cách sắp xếp đồ đạc trong nhà; bố trí vườn cam, hàng cau, đồi chè theo mô hình hàng rào xanh vừa đẹp mắt, vừa hiệu quả kinh tế nên dân phấn khởi lắm”.

Trước đây, vùng quê nơi ông Diện sống chẳng mấy ai quan tâm đến vệ sinh môi trường, vườn nhà cỏ mọc um tùm, rác thải sinh hoạt đổ hết ra bờ đường, mương nước.

Tuy nhiên, khi thực hiện phong trào xây dựng NTM, ngoài việc tuyên truyền bảo vệ môi trường, chỉnh trang vườn hộ trên loa phát thanh, các thành viên BCĐ còn xuống từng hộ dân “cầm tay chỉ việc”, hướng dẫn bà con sắp xếp nhà cửa, vườn tược ngăn nắp; rác thải được thu gom, tập kết đúng chỗ.

“Bây giờ các anh chị đi khắp xóm này hầu như nhà nào cũng sạch sẽ, tinh tươm như nhà tôi. Không phải vì có đoàn về họ mới dọn dẹp đâu, nay nếp sống ăn, ở sạch sẽ đã thành thói quen của người dân thôn 1 rồi”, ông Diện tự hào nói.

Những điển hình cần nhân rộng

Vũ Quang là huyện miền núi nghèo nhất tỉnh Hà Tĩnh, ngày đầu triển khai phong trào, người ta chỉ mong huyện có được một xã đạt chuẩn là tốt lắm rồi. Sau khi kiện toàn BCĐ, tham mưu, giúp việc các cấp, lựa chọn những cán bộ tâm huyết, gần dân, sát dân chuyên trách chỉ đạo NTM thì phong trào phất lên như diều gặp gió. Hiện toàn huyện đã có 3 xã đạt chuẩn và đang phấn đấu đến 2018 đạt huyện NTM.

Can bo nong thon moi phai co nang luc, tam huyet - Anh 2

Phong trào xây dựng xã NTM kiểu mẫu đang được đẩy mạnh ở Hà Tĩnh

Cũng xây dựng được một đội ngũ cán bộ NTM chuyên trách, tâm huyết, huyện Thạch Hà thường xuyên được tỉnh vinh danh dẫn đầu phong trào thi đua xây dựng NTM. Khoảng 2- 3 năm đầu triển khai, gần như 100% thành viên BCĐ, tham mưu, giúp việc của Thạch Hà là kiêm nhiệm, số lượng người đông nhưng hiệu quả thấp, số xã dưới 7 tiêu chí của huyện chiếm gần 1/3 toàn tỉnh, thậm chí 2 xã Phù Việt, Thạch Tân đều bị “ở lại lớp” một năm.

Mãi đến cuối năm 2014, Văn phòng điều phối NTM huyện được kiện toàn lại từ 0 người lên 5 người rồi 11 người chuyên trách, phong trào mới chuyển biến mạnh mẽ. Theo đó, xã Thạch Long về đích trước kế hoạch 1; xã Phù Việt, Thạch Tân được công nhận đạt chuẩn; số xã dưới 8 tiêu chí không còn.

Ông Dương Kim Huy, Chủ tịch UBND xã Tượng Sơn, huyện Thạch Hà cho rằng, xây dựng NTM thành hay bại trước hết phải từ người cán bộ. Cán bộ giỏi thì phong trào đi lên, ngược lại cán bộ xa rời quần chúng thì phong nào ì ạch, èo uột.

Đối với Tượng Sơn, thành viên BCĐ còn phải cùng ăn, cùng ở, cùng làm với dân. Chủ tịch xã thay vì chỉ tay năm ngón đã xuống vớt bèo, chặt từng bụi tre, chỉnh trang đường làng ngõ xóm. Từ hành động đó, người dân nhìn vào rồi tự giác làm theo.

“Năm 2015 chúng tôi đạt chuẩn NTM, sang năm 2016 được tỉnh lựa chọn xây dựng xã NTM kiểu mẫu. Ngay lập tức BCĐ với 25 – 26 được thành lập, chuyên trách làm NTM. Kết quả đến nay các tiêu chí đạt chuẩn đều giữ ổn định, không có tiêu chí nào rớt hạng. Còn 6 tiêu chí xã NTM kiểu mẫu, xã đang hoàn thiện”, ông Huy nói. Hay ở cấp huyện, huyện Nghi Xuân là một trong những minh chứng. Trong xây dựng huyện NTM, huyện rất chú trọng đội ngũ cán bộ cơ sở.

Trao đổi với NNVN, ông Lê Đình Sơn, Bí thư Tỉnh ủy kiêm Trưởng BCĐ xây dựng NTM tỉnh khẳng định: “Văn phòng Điều phối NTM các cấp góp phần quan trọng trong việc quyết định thành bại của cả Chương trình. Do đó, cán bộ NTM phải có khả năng quan sát, tổng hợp, phải lăn xả vào công việc, có tinh thần cống hiến, khi đó ắt sẽ “kéo” được cả hệ thống chính trị vào cuộc mạnh mẽ”.

Kết luận cuộc họp giao ban trực tuyến toàn quốc về thực hiện Chương trình MTQG xây dựng NTM giai đoạn 2016 - 2020, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc nhấn mạnh: "Kiện toàn năng lực bộ máy giúp việc BCĐ các cấp về Chương trình MTQG xây dựng NTM theo hướng chuyên trách, chuyên nghiệp; bố trí đội ngũ cán bộ, công chức giỏi về chuyên môn, tâm huyết để đáp ứng yêu cầu công việc nhưng đảm bảo nguyên tắc không phát sinh biên chế”.