"Có DN ở khu vực phía Nam phản ánh, họ chỉ nhập một cái động cơ điện để phục vụ sản xuất nhưng phải mang hàng ra tận Hà Nội để kiểm tra, thời gian kéo dài đến 3 tháng vẫn chưa xong".

Cai cach su kem coi! - Anh 1

Liệu có mấy ai tin rằng đấy là thông tin có thật ở thời buổi Chính phủ đang nỗ lực tháo gỡ bỏ mọi rào cản của DN Việt Nam không nhỉ?

Ấy vậy mà có đấy, bởi đây là góp ý mới đây của VCCI đến Tổng cục Năng lượng (Bộ Công Thương) xung quanh vấn đề liên quan đến một dự thảo Thông tư quy định dán nhãn năng lượng cho các phương tiện và thiết bị sử dụng năng lượng đang được lấy ý kiến.

Lý do, theo phản ánh của DN, việc thử nghiệm hiệu suất năng lượng mặt hàng động cơ được Bộ Công Thương chỉ định duy nhất cho Trung tâm Kỹ thuật tiêu chuẩn đo lường chất lượng 1 (Quatest 1).

...Thế nhưng có DN cho hay, bản thân Quatest 1 cũng không làm được việc này, phải nhờ Nhà máy động cơ Việt - Hung ở Đông Anh (Hà Nội) thực hiện, gây rất nhiều khó khăn, tốn kém chi phí cho các DN nói chung, các DN ở miền Trung, miền Nam nói riêng.

Vậy lý do ở đây là gì nhỉ? Do các nhà hoạch định chính sách của chúng ta thiếu thông tin, quan liêu, kém cỏi, “lợi ích nhóm”... hay lý do nào khác?

Lại nhớ đến câu chuyện một Thông tư “tạm” cũng của Bộ Công Thương kéo dài tới 6 năm, không tổng kết, không rút ra bài học, không ban hành chính thức, hành hạ các DN dệt may suốt ngần ấy năm trời. Đó là Thông tư 32 quy định tạm thời việc kiểm tra hàm lượng formaldehyde về giới hạn cho phép đối với hàm lượng formaldehyde, các amin thơm trên sản phẩm dệt may.

Các DN ở lĩnh vực này cho hay, họ đã tốn rất nhiều chi phí quy định này nhưng hầu hết từ ngày ấy đến giờ đều là sản phẩm đạt tiêu chuẩn quy định, vậy tại sao không cải tiến để đỡ chi phí thời gian và tiền bạc của DN?

Trở lại việc dán nhãn năng lượng cho các phương tiện và thiết bị sử dụng năng lượng, VCCI đề nghị nên cấp cho nhãn hàng của nhà sản xuất (model) chứ không phải cho từng lô hàng. Nếu đạt thì giấy chứng nhận này sẽ được áp dụng cho mọi sản phẩm của cùng model đó ở tất cả các lô hàng sau, kể cả khác nhà nhập khẩu. Nếu có sự thay đổi về thiết kế kỹ thuật của mặt hàng đó thì phải kiểm tra lại.

Cùng với đó, cần bổ sung quy định về hậu kiểm hàng hóa trên thị trường, cho phép lựa chọn ngẫu nhiên một sản phẩm lưu thông trên thị trường và đưa đi kiểm tra. Nếu kết quả kiểm tra mẫu lớn hơn cho thấy sản phẩm của DN không đáp ứng được thì tiến hành xử lý vi phạm, có thể phạt tiền, buộc thu hồi sản phẩm, thậm chí truy cứu trách nhiệm hình sự theo tội lừa dối khách hàng nếu mức thu lợi bất chính lớn...

Thiết nghĩ, đấy là chỉ ở cái “ngọn” trong quá trình sửa sai văn bản thôi, còn cái “gốc” của nó lại chính là sự giỏi giang của các nhà hoạch định chính sách. Chứ không phải lúc nào cũng mang sinh mạng DN nước nhà làm “vật thử nghiệm” cho sự kém cỏi của mình.

Nguyễn Hoàng Linh