Là người tham gia trả lời chất vấn đầu tiên vào sáng 15-11, Bộ trưởng Bộ Công Thương Trần Tuấn Anh cam kết sẽ cố gắng cung cấp, đầy đủ rõ ràng những câu hỏi, nội dung các ĐBQH đề cập đến, với một số nội dung cần làm rõ thêm, Bộ trưởng hứa sẽ tiếp thu và có văn bản giải trình cụ thể.

Các Bộ trưởng đang trả lời chất vấn:

Phân bón giả là do chồng chéo trong quản lý?

Về tình trạng thua lỗ, kém hiệu quả của một số siêu dự án, ĐB Nguyễn Tiến Sinh (đoàn Hòa Bình) đặt câu hỏi: “Nguyên nhân và trách nhiệm của cơ quan quản trị của doanh nghiệp, cơ quan quản lý Nhà nước? Bộ trưởng có kiến nghị gì để tránh tình trạng “con voi chui lọt lỗ kim”?

Ca nhan sai pham trong 'sieu' du an co the bi xu ly hinh su - Anh 1

Bộ trưởng Bộ Công Thương Trần Tuấn Anh trả lời chất vấn

Trả lời câu hỏi, Bộ trưởng Trần Tuấn Anh cho rằng, một số dự án lớn thua lỗ tồn đọng được xem xét phê duyệt đầu tư từ những năm 2003-2008, kéo dài đến nay và thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau. Tất cả các dự án có quá trình đầu tư kéo dài, lại rơi vào thời điểm có nhiều biến động của thị trường thế giới (như dầu khí từ 147 USD/thùng này chỉ còn trên 40 USD/thùng).

Theo Bộ trưởng, nguyên nhân dẫn đến tình trạng này là do sự hạn chế trong năng lực của chủ đầu tư, đơn vị quản lý dự án, khả năng thực hiện của các nhà thầu trong đó có cả nhà thầu nước ngoài...

Bên cạnh đó, khi triển khai các dự án này còn có nhiều vướng mắc lớn, đòi hỏi phải có sự can thiệp của các Bộ ngành nhưng sự can thiệp này chưa đạt hiệu quả cao, có dự án hiệu quả kinh tế không còn, dù đưa vào vận hành cũng không đủ cạnh tranh, doanh thu không đủ bù chi. Để xem xét trách nhiệm cá nhân, tổ chức liên quan cần căn cứ vào quy định pháp lý hiện hành.

Còn về giải pháp khắc phục, Bộ trưởng nhấn mạnh, “cần xem xét tổng thể, toàn diện nhưng phải đảm bảo mục tiêu bảo vệ lợi ích của Nhà nước, phù hợp với kinh tế thị trường và các cam kết hội nhập. Phải xem xét xử lý trách nhiệm và rút ra bài học kinh nghiệm nhằm tránh tái diễn. Hiện một số dự án đã có kết luận của Thanh tra Chính phủ, Kiểm toán Nhà nước…Những cá nhân cố tình làm sai sẽ được xem xét, xử lý nghiêm khắc, thậm chí có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự”.

Về vấn nạn phân bón giả đang xuất hiện tràn lan trên thị trường, ĐB Võ Đình Tín (đoàn Đăk Nông) đặt câu hỏi: “Thời gian qua đã có hàng nghìn vụ sản xuất, kinh doanh phân bón giả bị phát hiện. Vì sao hành vi sản xuất buôn bán phân bón giả vẫn diễn ra nhưng chưa có biện pháp xử lý dứt điểm? Trách nhiệm thuộc về ai?”

Giải trình về nội dung này, Bộ trưởng Trần Tuấn Anh cho biết, thời gian qua, việc quản lý phân bón có sự chồng chéo của 2 cơ quan quản lý Nhà nước là Bộ Công Thương và Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.

Để khắc phục tình trạng này, hai Bộ đã nhiều lần làm việc, trao đổi và thống nhất đề nghị Chính phủ giao trách nhiệm cho một đơn vị duy nhất quản lý đồng thời giới hạn số lượng mặt hàng phân bón được sản xuất kinh doanh trên thị trường.

Biện pháp cấp bách là cần tăng cường hơn nữa hiệu quả quản lý nhà nước, đặc biệt là lực lượng chức năng (quản lý thị trường, cảnh sát kinh tế…), hoàn thiện hệ thống pháp lý đối với quản lý phân bón, quản lý tận gốc các cơ sở sản xuất kinh doanh, phân bón.

Xem xét rút phép đối với công trình thủy điện vi phạm

Chất vấn về tình trạng xả lũ không báo trước của một số công trình thủy điện, ĐB Trần Thị Dung (đoàn Điện Biên) lo lắng, sai phạm trong quản lý, vận hành các công trình thủy điện như An Khê, Hố Hô gây thiệt hại nặng về người và của. Bộ trưởng xử lý sai phạm trên như thế nào? Bất cập trong vận hành thủy điện bao giờ được giải quyết?

Làm rõ nội dung trên, Bộ trưởng Trần Tuấn Anh khẳng định, chúng ta không phát triển thủy điện bằng mọi giá. Với thủy điện, về cơ bản chúng ta đã khai thác hết tiềm năng thủy điện lớn, các thủy điện nhỏ và vừa đã được xem xét đánh giá lại và đưa ra ngoài quy hoạch một số dự án không đảm bảo.

Để đảm bảo an toàn của thủy điện khi xả lũ, chủ đập thủy điện phải đáp ứng đủ các điều kiện: Tuân thủ phương án phòng chống cứu nạn và phòng chống lụt bão do địa phương ban hành và quy trình xả lũ; Cùng địa phương xây dựng phương án chống lũ tại hạ lưu thì mới được cấp phép hoạt động.

Nguyên nhân dẫn đến việc xả lũ gây thiệt hại cho dân thời gian qua là do: Việc chấp hành và thực hiện quy trình của các chủ đập thủy điện còn máy móc, sự phối hợp chưa tốt giữa chủ đập thủy điện với chính quyền địa phương; việc tổ chức diễn tập chống lũ không đảm bảo hiệu quả; hệ thống quan trắc của thủy điện chưa đảm bảo.

Để khắc phục vấn đề này, thời gian tới, Bộ Công Thương sẽ kiểm tra rà soát về chất lượng các hoạt động phòng chống lụt bão, quy trình xả lũ, tập huấn, làm rõ trách nhiệm của các bên, xử lý nghiêm theo chế tài hiện hành, đồng thời cấm không cho hoạt động điện lực hoặc rút phép đối với đơn vị vi phạm.