Vùng biên giới Việt Nam – Campuchia được coi là “thủ phủ” của nạn buôn lậu thuốc lá. Tại đây, người dân trong vùng “sống chung” với thuốc lá lậu, những lực lượng làm công tác phòng chống buôn lậu vẫn đấu trí, đấu sức với thuốc lá lậu ngày đêm.

Buon lau thuoc la nhuc nhoi vung bien - Anh 1

Kho thuốc lá nhập lậu bị tịch thu chờ xử lý ở Đồn biên phòng Mỹ Quý Tây

Trên cung của các đầu nậu

Hai xã Đức Huệ, Đức Hòa thuộc tỉnh Long An từ lâu đã được coi là những điểm nóng về buôn lậu thuốc lá. Thuốc lá từ Campuchia tuồn vào Việt Nam, lưu thông từ biên giới Tây Nam đến tiêu thụ tại TP HCM qua đường bộ và cả đường sông. Có mấy địa điểm dân buôn lậu thuốc lá thường xuyên tập kết hàng, đó là Hàng Điều - Mỹ Quý Đông (huyện Đức Huệ), bến Bầu Dài trên kênh Xáng - Lộc Giang, xã Tân Mỹ, huyện Đức Hòa, cầu Tân Thái xã Thái Mỹ (huyện Đức Hòa).

Từ những điểm tập kết này, thuyền buôn lậu theo kênh Xáng sau đó dùng xe máy vận chuyển hàng lậu theo đường bộ đến tập kết chặng cuối tại kênh Thầy Cai (Củ Chi, TP HCM). Từ đây, thuốc lá sẽ được chia nhỏ, tìm mọi cách lưu thông vào TP.HCM.

Tại cửa khẩu Mộc Bài, Tây Ninh, thuốc lá lậu cũng hoành hành mạnh. Theo ông Nguyễn Dư Đức, Phó Chi cục trưởng Chi Cục hải quan cửa khẩu Mộc Bài, tình hình vận chuyển thuốc lá lậu nơi đây diễn ra khá thường xuyên, nhất là qua các lối mòn, lối mở dọc hai bên cánh gà cửa khẩu. Mộc Bài là cửa khẩu Quốc tế đường bộ lớn nhất khu vực phía Nam, có lưu lượng hành khách xuất cảnh, nhập cảnh tương đối lớn, lượng xa cao với trên 100 xe bus liên vận Việt Nam – Campuchia và hơn 400 xe tải, xe đầu kéo vận chuyển hàng hóa.

Thực tế này càng khiến tình hình buôn lậu thuốc lá nơi đây diễn biến phức tạp, khó kiểm soát. Những đối tượng trọng điểm được coi là thường xuyên có khả năng vận chuyển, buôn lậu rất đa dạng, bao gồm cư dân biên giới hai nước, hành khách xuất nhập cảnh thường xuyên, nhân viên phục vụ các casino, vũ trường phía bên kia bên giới, tài xế, nhân viên phục vụ xe bus, xe tải và kể cả các nhân viên làm thủ tục xuất nhập khẩu hàng hóa tại cửa khẩu.

Chỉ tính trong quý 3, số lượng thuốc lá ngoại nhập lậu bị tịch thu tại Long An là trên 747 ngàn gói, trong 9 tháng đầu năm, số thuốc lá lậu bị thu giữ qua các cửa khẩu trên địa bàn Long An là trên 1.862 ngàn gói. Về phía cửa khẩu Mộc Bài, trong 9 tháng đầu năm đã bắt giữ 78 vụ buôn lậu, với 68 đối tượng vi phạm và trị giá hàng trên 3,7 tỉ đồng, trong đó đa phần là thuốc lá.

Liều lĩnh, thủ đoạn biến hóa khôn lường

Một trong những khó khăn lớn trong việc truy quét thuốc lá lậu tại các khu vực biên giới đó là sự tham gia của các cư dân vùng biên giới. Các chiến sĩ đồn biên phòng Mỹ Quý Tây đã không ít phen khó xử với những đối tượng buôn lậu là bà con, cô bác quen thuộc mà mình từng gắn bó trong công tác dân vận.

Phía cửa khẩu Mộc Bài còn phức tạp hơn nữa, khi buôn lậu trở thành một “nghề kiếm cơm” chủ yếu của cư dân biên giới. Theo quy định, mỗi một ngày, người dân khu vực này được mua sắm số lượng hàng hóa qua biên giới không quá 200 ngàn đồng. Nhiều người dân sử dụng triệt để quy định để mang hàng hóa qua cửa khẩu mỗi ngày, về bán lại. Nhiều đối tượng buôn lậu cũng lợi dụng quy định này để thuê người dân khu vực biên giới vận chuyển thuốc lá hàng ngày. Các đối tượng buôn lậu còn tiếp cận cả du khách để thuê, nhờ mang hàng hóa giúp.

Ông Nguyễn Dư Đức, Phó Chi cục trưởng Chi Cục hải quan cửa khẩu Mộc Bài chia sẻ, dân buôn lậu thuốc lá cực kì liều lĩnh và thủ đoạn biến hóa khôn lường. Hải quan nơi đây là không ít lần bắt được những chiếc xe bus, xe tải, xe ô tô, xe máy được gia cố lại để dễ chứa thuốc lá lậu, như nâng cao hệ thống ghế, nới rộng gầm xe, khoét cốp xe máy... Có trường hợp ô tô 4 chỗ đi du lịch nhưng chứa tới… gần 10 ngàn bao thuốc lá nhập lậu.

Ở địa khu vực Mỹ Quý Tây, lực lượng buôn lậu cũng có nhiều mánh khóe không kém. Thuốc lá sau khi vận chuyện bằng xe tải, ghe thuyền qua biên giới, được chẻ nhỏ, chở đi bằng các xe máy đã gia cố, chạy với tốc độ cực kì cao để đến các điểm tập kết. Về sự liều lĩnh, thì các chiến sĩ đồn biên phòng Mỹ Quý Tây đã không ít lần đối mặt. Có chiến sĩ đã bị thương trong khuy truy bắt đối tượng. Không ít lần đối tượng buôn lậu liều mình lao xe thẳng vào các chốt chặn…

Thời điểm cuối năm, tình hình buôn lậu thuốc lá càng rầm rộ. Nhiều trường hợp dân buôn lậu đi theo đoàn lớn, yểm trợ để giải vây cho nhau khi bị công an bắt, nên công tác truy bắt khá nguy hiểm. Mới ngày 18/10 vừa qua, công an Đức Huệ truy đuổi một xe hàng lớn loại 8 tấn chở thuốc lá lậu xuất phát từ biên giới Mỹ Quý Đông, tổ chức buôn lậu đã tổ chức một xe hàng khác và nhiều xe máy để chèn ép, gây rối, thậm chí tông thẳng xe vào lực lượng truy bắt…

Vào tháng 9 vừa qua, một cán bộ quản lý thị trường tỉnh Long An đã hy sinh khi đang truy bắt thuốc lá lậu trên sông Vàm Cỏ, thuộc địa phận huyện Đức Hòa, Long An. Anh Nguyễn Kim Danh, cán bộ quản lý thị trường sau khi thu giữ tang vật đã bị một nhóm dùng vỏ lãi đuổi theo đòi tang vật, sau đó dùng cây tấn công khiến anh ngã xuống sông, tử vong để lại bao mất mát cho gia đình, đồng đội.

Thuốc lá lậu vùng biên vẫn luôn là một nỗi nhức nhối cho các địa phương và cho công tác phòng chống buôn lậu thuốc lá.

(Còn tiếp)

Ngọc Mai