Đại biểu Nguyễn Thái Học (Phú Yên) đã thẳng thắn phát biểu như vậy khi chất vấn Bộ trưởng Bộ Công thương Trần Tuấn Anh tại phiên thảo luận ngày 3/11.

Bo truong noi 'thuy dien van hanh dung quy trinh' la chua thoa dang! - Anh 1

Phát biểu trước Quốc hội ngày 3/11, đại biểu Nguyễn Thái Học (Phú Yên) cho biết có 2 vấn đề cần tranh luận lại với Bộ trưởng Công thương.

Vấn đề thứ nhất, trong quá trình phát triển các dự án thủy điện , nhiệt điện, ông Học cho biết Bộ trưởng Công thương Trần Tuấn Anh có khẳng định quá trình đầu tư và vận hành các công trình thủy điện là đúng pháp luật.

Tuy nhiên, theo ông Học,trên thực tế đặt ra hiện nay đối với các công trình thủy điện từ việc tích nước và xả lũ, nhiều địa phương có ý kiến chưa theo đúng quy định.

Đặc biệt là lũ lụt miền Trung hiện nay cũng góp phần để nói lên một tiếng nói cần phải xem lại việc vận hành xả lũ của các công trình thủy điện có đúng quy trình và đúng pháp luật không.

Các công trình thủy điện này trong thời gian qua đã làm tốt chức năng vào mùa khô hạn cung cấp nước để phục vụ sản xuất. Vào mùa mưa lũ tích nước để hạn chế việc lũ lụt hay chưa.

"Tôi nghĩ Bộ trưởng nói trong thời gian qua việc vận hành các nhà máy thủy điện là đúng quy trình, đúng pháp luật là chưa thỏa đáng. Đề nghị vấn đề này Bộ trưởng trao đổi rõ hơn", ông Học thẳng thắn tranh luận.

Thứ hai, ông Học nêu: Bộ trưởng cũng khẳng định đời sống của người dân vùng triển khai thực hiện các dự án thủy điện được đảm bảo. Trong suốt gần một nhiệm kỳ Quốc hội Khóa XIII, nhiều đại biểu Quốc hội nêu vấn đề hiện nay đời sống người dân ở vùng tái định cư các dự án thủy điện còn rất khó khăn.

Quốc hội đã có nghị quyết giao cho Bộ Công Thương phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn phải khảo sát lại để có việc tái đầu tư, làm cho đời sống của người dân ở vùng thủy điện tốt lên.

"Vì hiện nay nhiều bà con vùng thủy điện hộ nghèo 50%, 60%, có nơi 80%. Do vậy, Bộ trưởng khẳng định rằng đời sống người dân vùng tái định cư các dự án thủy điện được đảm bảo, tôi cho rằng cũng chưa thỏa đáng. Đề nghị Bộ trưởng có quan tâm và làm sao chủ trương, điều hành của Bộ Công Thương đáp ứng được đời sống của người dân ở vùng thủy điện", ông Học nhấn mạnh.

Trước đó, đăng đàn giải trình trước Quốc hội, Bộ trưởng Trần Tuấn Anh khẳng định, thủy điện là lĩnh vực rất ưu tiên của ngành công thương. Cùng với nhiệt điện than thì thủy điện vẫn tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong cơ cấu năng lượng để đảm bảo cân đối cung cầu cho phát triển của đất nước cả về kinh tế, xã hội và tiêu dùng.

Bộ trưởng Bộ Công Thương cho rằng, vấn đề quan tâm hiện nay là việc quan tâm đến vấn đề môi trường trong đầu tư sản xuất điện năng. "Ở đây là ý thức cũng như quán triệt tinh thần trách nhiệm trong việc thực hiện bảo vệ môi trường, chấp hành pháp luật về bảo vệ môi trường đối với các nhà máy điện".

Ông Tuấn Anh khẳng định là xét ở góc độ công nghệ thì "không có vấn đề" vì phần lớn các dự án điện đều được thực hiện theo công nghệ tiên tiến của các nước G7.

"Tuy nhiên, bộc lộ trên thực tế thời gian vừa qua chính là vấn đề thiết bị cũng như các tổng thầu, các nhà thầu thực hiện không chấp hành và không có điều kiện để thực hiện đầy đủ các quy định về bảo vệ môi trường liên quan đến thiết bị công nghệ đó. Vì vậy, đây là bài học cho các cơ quan quản lý nhà nước cũng như các chủ đầu tư trong thực hiện pháp luật nhà nước về bảo vệ môi trường", Bộ trưởng Bộ Công thương cho biết.

Trước đó, báo cáo Thủ tướng Chính phủ, Bộ Công thương cho biết, việc xả lũ của hồ chứa Hố Hô trong tình huống khẩn cấp, làm gia tăng lưu lượng về hạ du trung bình khoảng 192 m3/s trong khoảng thời gian từ 17h30 ngày 14/10/2006 đến 02h00 ngày 15/10/2006 đã ảnh hưởng nhất định tới việc lũ về hạ du, đặc biệt là các xã ngay sau đập.

Tuy nhiên, việc xả lũ trong tình huống khẩn cấp là phù hợp với Quy trình vận hành hồ chứa để tránh nguy cơ xảy ra sự cố lớn hơn cho vùng hạ du.

Về trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị liên quan, báo cáo cho biết, CTCP Thủy điện Hồ Bốn chưa thực hiện đầy đủ, nghiêm ngặt các quy định tại Quy trình vận hành hồ chứa về trách nhiệm thông tin, báo cáo. Thông báo gửi đến các cơ quan liên quan chưa đầy đủ nội dung, chưa phù hợp với tình huống vận hành công trình.

N.Mạnh