Trả lời chất vấn đại biểu Quốc hội về quản lý nhà nước trong lĩnh vực bán hàng đa cấp, Bộ trưởng Công Thương Trần Tuấn Anh đã chỉ ra 5 hạn chế...

Tại phiên chất vấn ngày 15/11, Đại biểu Quốc hội Nguyễn Ngọc Phương – Đoàn Quảng Bình đặt câu hỏi cho Bộ trưởng Trần Tuấn Anh là việc bán hàng đa cấp xảy ra trong một thời gian dài thì trách nhiệm của Bộ đến đâu mà đến bây giờ mới xử lý khi thất thoát rất lớn?

Trả lời chất vấn, người đứng đầu ngành Công Thương cho biết, thực tế bán hàng đa cấp đã được cấp phép khi chúng ta tham gia làm thành viên của WTO - Tổ chức thương mại thế giới. Trong thời gian vừa qua bán hàng đa cấp chính là việc thực hiện thông qua các khung khổ pháp lý từ năm 2014 và đã được sửa theo hướng thắt chặt hơn, nhưng tuy nhiên qua quá trình thực hiện các nội dung quy định của pháp lý từ năm 2014 đến năm 2016 đã bộc lộ ra một số các vấn đề trong quản lý nhà nước điều chỉnh và chế tài các hoạt động của bán hàng đa cấp. Tập trung vào 5 lĩnh vực:

Một là, các khuôn khổ pháp lý chưa đầy đủ và chưa hoàn thiện.

Hai là, công tác quản lý hoạt động bán hàng đa cấp chưa thực sự bài bản và chưa có sự phân công rạch ròi và đảm bảo hiệu quả của các cấp. Bởi vì quản lý bán hàng đa cấp theo quy định của các nghị định và thông tư hướng dẫn được phân cấp cho chính quyền của địa phương và Sở Công Thương tại các địa phương để quản lý trực tiếp các hoạt động bán hàng đa cấp của doanh nghiệp .

Ba là, chúng ta sẽ phải nhìn nhận, đó là bán hàng đa cấp có một sức hút rất lớn đối với đại bộ phận người dân, bởi vì có những hành vi cố tình tuyên truyền làm sai lạc về bản chất của bán hàng đa cấp. Hướng vào những lợi nhuận siêu khủng để thu hút vào một bộ phận rất lớn những người dân của chúng ta tham gia bán hàng đa cấp và biến tướng của đa cấp trở thành những hình thức kinh doanh tài chính trái phép cũng như kinh doanh ảo để gây ra những nguy cơ thất thoát và mất mát tài sản của xã hội rất lớn.

Bộ trưởng Công Thương Trần Tuấn Anh. Ảnh: Internet.

Chính vì vậy, Bộ Công Thương ngay cuối năm 2015, sau khi thực hiện bắt đầu nhận thấy có những vấn đề bộc lộ trong bất cập của hệ thống khuôn khổ pháp lý đã tiến hành tổ chức, kiểm tra, đánh giá. Và với sự phát hiện của dư luận xã hội, của báo chí thì từ đầu cuối năm 2015 đã tăng cường kiểm tra việc chấp hành pháp luật với bán hàng đa cấp ở tại các địa phương và phát hiện hàng loạt các doanh nghiệp ngoài việc không chấp hành pháp luật còn có hiện tượng gian dối, lợi dụng, trục lợi của bán hàng đa cấp để phục vụ hoạt động thu lợi bất chính.

Cụ thể, đầu năm 2016 Bộ Công Thương ban hành 2 chỉ thị với những biện pháp cụ thể, tăng cường kiểm tra và phối hợp cùng chính quyền địa phương, chỉ đạo Sở Công Thương tại các địa phương làm đầu mối kiểm tra bán hàng đa cấp tại địa phương. Tính đến nay, từ 67 doanh nghiệp bán hàng đa cấp đã rút giấy phép 25 doanh nghiệp bán hàng đa cấp có dấu hiệu vi phạm pháp luật, thu lợi bất chính và có hành vi lừa đảo, trục lợi.

Bên cạnh đó, đã xử phạt hơn 14 doanh nghiệp bán hàng đa cấp có mức độ vi phạm pháp luật. Đồng thời, Bộ Công Thương đã nhìn nhận trách nhiệm của mình trong việc tiếp tục nghiên cứu và báo cáo với Chính phủ, đề nghị sửa đổi Nghị định 42 về quản lý bán hàng đa cấp cũng như các thông tư hướng dẫn để khắc phục những tồn tại, bất cập mà các cơ quan quản lý của chúng ta chưa làm được, nhất là trong phân cấp ở địa phương.

Bốn là, những mặt yếu kém trong công tác tuyên truyền, cung cấp thông tin để xã hội hiểu và quản lý cũng như tham gia hoạt động đa cấp một cách phù hợp với quy định của luật pháp và đúng như bản chất của hoạt động cũng cần được quan tâm và nêu lên trong chương trình hoạt động trong thời gian sắp tới. Đặc biệt, mới đây Thủ tướng Chính phủ đã ban hành chỉ thị mới về hoạt động bán hàng đa cấp, quản lý bán hàng đa cấp cũng nêu rõ những nhiệm vụ các bộ, ngành, trong đó có Bộ Công Thương.

Năm là, về trách nhiệm của Bộ Công thương trong việc chậm phản ứng chính sách và chưa ban hành kịp thời những nội dung sửa đổi, điều chỉnh của khuôn khổ pháp lý cũng như thực hiện các chức năng. "Chúng tôi đang tiếp tục xem xét và sẽ có hướng làm rõ trong thời gian tới. Trước mắt, cần tiếp tục tập trung vào những giải pháp để đảm bảo hiệu quả quản lý bán hàng đa cấp, nhất là bán hàng đa cấp có những dấu hiệu vi phạm pháp luật hoặc lừa đảo, sẽ làm nghiêm vấn đề này", vị tư lệnh ngành Công Thương nói.

VĂN HUY