(HQ Online)- Ngày 5-10-2016 Bộ Tài chính đã tổ chức họp báo chuyên đề về Luật Thuế XK, thuế NK số 107/2016/QH13. Lãnh đạo Vụ Hợp tác quốc tế (Bộ Tài chính) chủ trì cuộc họp báo, lãnh đạo Cục Thuế XNK (Tổng cục Hải quan) và Vụ Chính sách Thuế (Bộ Tài chính) cùng trả lời báo chí.

Bo Tai chinh hop bao ve Luat Thue XK, thue NK - Anh 1

Quang cảnh buổi họp báo. Ảnh: T.Trang

Phát biểu tại buổi họp báo, ông Phạm Tuấn Anh, Phó Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế Bộ Tài chính cho biết, đến nay Luật Thuế XK, thuế NK đã được áp dụng, các văn bản hướng dẫn Luật cũng đã được ban hành. Đến nay 13 văn bản cấp Nghị định và 1 Quyết định cấp Chính phủ đã được ban hành. Đây là một số lượng Nghị định tương đối nhiều, việc áp dụng vào thực tiễn cũng không dễ dàng. Vì vậy, buổi họp báo này để Bộ Tài chính thông tin một cách bao quát và chuẩn xác các chính sách mới này

Tại buổi họp báo, bà Đào Thu Hương- Phó Cục trưởng Cục Thuế XNK, Tổng cục Hải quan đã giới thiệu khái quát về Luật Thuế XK, thuế NK 107 và Nghị định 134/2016/NĐ-CP.

Bà Vũ Thị Hằng- Trưởng Phòng Thuế XNK, Vụ Chính sách thuế, Bộ Tài chính giới thiệu về Nghị định 122/2016/NĐ-CP và Quyết định 36/QĐ-TTg. Nghị định 122 là một Nghị định bao quát toàn diện về các khung biểu thuế, gồm 211 nhóm hàng có tên trong khung thuế XK, NK. Cơ bản 88 nhóm hàng bổ sung có thuế suất 0%.

Về thuế suất, bà Vũ Thị Hằng cho biết, cơ bản mức thuế vẫn giữ theo mức hiện hành trước đây, thực hiện theo nguyên tắc áp dụng thống nhất mức thuế suất thuế NK đối với hàng hóa có cùng bản chất, cấu tạo, công dụng, có tính năng kỹ thuật tương tự. Cùng với đó, thực hiện nguyên tắc áp dụng thuế suất thuế NK giảm dần từ thành phẩm đến nguyên liệu thô.

Ông Phạm Tuấn Anh, Phó Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế Bộ Tài chính giới thiệu về 10 Nghị định quy định về ban hành các biểu thuế NK ưu đãi đặc biệt của Việt Nam và cho biết, đây là những Nghị định nội luật hóa các cam kết quốc tế của Việt Nam, dựa trên nền tảng những thông tư đã được ban hành trước đây trong đó có nhứng điều chỉnh. Phần lớn các Nghị định không tác động so với chính sách hiện hành, không làm thay đổi các điều kiện ưu đãi, thuế suất ưu đãi cụ thể. Các Nghị định chủ yếu chỉ điều chỉnh phần tên gọi và mô tả hàng hóa….

Đặt câu hỏi tại buổi họp báo, đại diện các báo, đài tập trung vào các nội dung: Luật Thuế XK, thuế NK 107 có những ưu điểm gì so với Luật cũ? Việc thực hiện các Hiệp định thương mại tự do thì cán cân thương mại giảm như thế nào? Vì sao lại bỏ việc NK ô tô, xe máy của Việt kiều? việc tác động của Luật này tới số thu NSNN?

Trả lời một số câu hỏi liên quan đến Nghị định quy định về ban hành các biểu thuế NK ưu đãi đặc biệt của Việt Nam và thực hiện thuế phòng vệ thương mại, ông Phạm Tuấn Anh- Phó Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế Bộ Tài chính cho biết: Đây là lần đầu tiên đưa việc thực hiện phòng vệ thương mại vào Luật, nhưng không có nghĩa là quy định mới, chỉ là nội luật hóa, đây là quy định để tránh việc cạnh tranh, chống phá giá, chống trợ cấp. Luật Thuế XK, thuế NK 107 đã quy định rất rõ từ kế thừa các quy định từ pháp lệnh, định nghĩa rất rõ các quy định để dễ dàng áp dụng. Đối với từng trường hợp cụ thể sẽ có những hướng dẫn cụ thể, việc áp dụng thuế phòng vệ thương mại để đảm bảo không gây thiệt hại quá mức cho nền kinh tế.

Bên cạnh đó, theo Phó Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế, Luật thuế XK, thuế NK có 13 Nghị định và 1 Quyết định, trong đó có 10 Nghị định nâng cấp các văn bản hiện hành. Tác động trực tiếp với liên minh kinh tế Á - Âu, tác động trực tiếp khoảng hơn 5 nghìn dòng hàng. Mỗi Nghị định có tác động khác nhau. Bộ Công Thương với đơn vị chủ trì kết nối các cam kết hiệp định sẽ có đánh giá cụ thể.

Trả lời câu hỏi việc thực hiện cam kết sẽ giảm thu NSNN, ông Phạm Tuấn Anh cho biết, đến nay Việt Nam đã ký kết 12 Hiệp định FTA, quá trình giảm tỷ trọng thu từ thuế XNK đã diễn ra từ khi Việt Nam đã là thành viên của WTO. Vì vậy, tỷ trong thu đã được điều chỉnh trên các thuế ưu đãi, tác động giảm thu chỉ từ 20-25%, nhưng thực tế ưu đãi từ thực hiện các cam kết cũng sẽ tăng lên, và tác động tích cực tới nền kinh tế đất nước, tăng cường năng lực cạnh tranh cho nền kinh tế.

Trả lời cầu hỏi về thời điểm ban hành thông tư để thực hiện Nghị định 134, bà Đào Thu Hương, Phó cục trưởng Cục Thuế XNK (Tổng cục Hải quan) cho biết: Nghị định 134/2016/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Thuế XK, thuế NK số 107/2016/QH13 đã được ban hành và có hiệu lực từ ngày 1-9-2016, cùng thời điểm có hiệu lực của Luật. Tại Nghị định này, ngoài quy định về chính sách miễn thuế, giảm thuế đã đưa quy định về hồ sơ và thủ tục thực hiện hoàn thuế, miễn thuế và giảm thuế để có thể thực hiện thống nhất để đồng bộ hóa với các quy định tại Luật. Vì vậy, trước mắt có thể áp dụng ngay Nghị định 134 mà chưa cần thiết phải ban hành thông tư hướng dẫn.

Phân tích về những ưu điểm trong Luật Thuế XK, thuế NK 107 và Nghị định 134/2016/NĐ-CP, bà Đào Thu Hương cho biết, quy định mới về miễn thuế hàng hóa có trị giá tối thiểu; chuyển hàng hóa là nguyên liệu, vật tư, linh kiện nhập để sản xuất hàng xuất khẩu từ đối tượng phải nộp thuế khi NK, được hoàn thuế khi XK sang đối tượng miễn thuế để khuyến khích sản xuất hàng XK, đơn giản thủ tục hành chính, phù hợp với thông lệ quốc tế; Chuyển hàng hóa kinh doanh tạm nhập tái xuất từ đối tượng chịu thuế ở NK khẩu và thực hiện hoàn thuế khi XK sang đối tượng miễn thuế có điều kiện về bảo lãnh, đặt cọc phù hợp với thông lệ quốc tế… đây đều là những quy định cải cách thủ tục, tạo thuận lợi cho người nộp thuế, khuyến khích sản xuất XK.

Trả lời câu hỏi về việc tác động Luật Thuế XK, thuế NK mới tới việc thu NSNN, bà Đào Thu Hương cho biết, thời gian qua, xu hướng chính sách thuế NK giảm, cắt giảm thuế quan, mặt hàng dầu thô giảm giá đã khiến cho số thu NSNN từ kim ngạch XNK giảm. Tuy nhiên, bằng mọi biện pháp Bộ tài chính đã tích cực triển khai, trong đó tăng cường thực hiện các biện pháp chống thất thu thuế, và hướng vào thu thuế nội địa. Vì vậy, Bộ Tài chính sẽ cố gắng hoàn thành số thu NSNN được giao.

Tại buổi họp báo, các câu hỏi đặt ra đã được đại diện Bộ Tài chính, Tổng cục Hải quan trả lời đầy đủ, cặn kẽ.

Trong buổi hợp báo, trả lời câu hỏi vì sao tại Nghị định 134 bỏ chính sách miễn thuế ô tô, xe máy với Việt kiều hồi hương, bà Đào Thu Hương- Phó cục trưởng Cục Thuế XNK (Tổng cục Hải quan) cho biết, hiện nay chính sách Việt Nam không khuyến khích việc NK hàng đã qua sử dụng, hơn thế nữa, nước ta cũng đã áp dụng chính sách thuế hỗn hợp.

Bên cạnh đó, qua thời gian triển khai cho thấy một số cá nhân đã lợi dụng chính sách ưu đãi này để miễn thuế NK các dòng xe hạng sang từ nước ngoài để bán và tiêu thụ cho các cá nhân, tổ chức trong nước; đã có hơn 1000 xe ô tô NK dưới dạng tài sản di chuyển của Việt kiều hồi hương, trong đó chưa đến 100 xe được đăng ký lưu hành dưới tên của Việt kiều, số còn lại hầu hết sau khi NK đã chuyển nhượng cho tổ chức, cá nhân khác tại Việt Nam (Theo phản ánh của một số Chi cục gần đây, NK xe ô tô là tài sản di chuyển tiếp tục có dấu hiệu lợi dụng vì các xe ô tô NK thường có giá trị cao, năm sản xuất mới như loại xe Porsche, Bentley, BMW, Lexus …). Hiện nay, chính sách đăng ký thường trú tại Việt Nam khá thuận lợi, do vậy Việt kiều có thể đăng ký thường trú tại Việt Nam, song thực tế không cần định cư hoặc sinh sống lâu dài tại Việt Nam.

Để tránh tình trạng lợi dụng chính sách, tại Điều 7 Nghị định 134 Bộ Tài chính trình Chính phủ cho phép bỏ quy định miễn thuế đối với 1 ô tô, xe máy là tài sản di chuyển của các đối tượng trên.