Mục tiêu kìm chế lạm phát không quá 7% trong năm 2011 tiếp tục bị đe dọa bởi làn sóng giá cả tăng cao từ trước đến sau Tết Nguyên đán. Trong đó, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 1.2011 đã xén mất 1,74%, dự báo CPI tháng 2 sẽ ở mức trên dưới 2%, thì hơn 3% còn lại dành cho cả mười tháng sau đó là một thách thức quá lớn, không dễ vượt qua.

Theo Bộ Công Thương, sức mua trong dịp tết tăng từ 20-25%, nhưng không xảy ra tình trạng thiếu hàng và sốt giá. Chuẩn bị tốt nguồn cung hàng hóa, đặc biệt là lương thực, thực phẩm mới chỉ giải quyết được một mặt của vấn đề. Quan trọng hơn là những hàng hóa đó đi về các vùng miền địa phương có giữ được giá cả ổn định hay không? TPHCM đã đi đầu trong việc bình ổn giá với sự tiên phong của chuỗi siêu thị Co.op Mart, tại 21 điểm, sau đó kéo theo những hệ thống khác như BigC và những tỉnh, thành khác như: Hà Nội, BR-VT, Ninh Thuận, An Giang, Vĩnh Long, Gia Lai tham gia. Nhờ mạng lưới rộng tại TPHCM và Hà Nội, các hệ thống siêu thị lớn đã góp phần không nhỏ vào việc bình ổn giá hàng hóa các tháng cận tết và tết. Người dân tại các thành phố lớn ngày càng quen với việc mua hàng trong siêu thị, vì thế đã được hưởng lợi trực tiếp từ chương trình bình ổn giá của chính quyền, đồng thời qua đó giá cả cũng được ổn định. Trong năm 2010, TPHCM và Hà Nội là hai nơi thực hiện việc bình ổn giá mạnh nhất và tốt nhất, kết lại CPI năm tăng lần lượt 9,58% và 9,56%, thấp hơn nhiều so với mức lạm phát chung của cả nước là 11,75%. Sang tháng 1.2011 - một trong hai tháng cao điểm bình ổn giá - CPI TPHCM tăng 1,01% và Hà Nội tăng 1,68%, lại cũng thấp hơn mức chung 1,74% của cả nước. Yếu tố tích cực ở đây là khi hai thành phố lớn thực hiện tốt việc bình ổn giá đã góp phần chia sẻ gánh nặng CPI cho nhiều địa phương khác. Song góc khuất của vấn đề là chúng ta đang bình ổn giá cho người giàu. GDP/người năm 2010 của TPHCM đạt 2.800USD, Hà Nội đạt 1.900USD - cao hơn rất nhiều so với mức chung của cả nước là 1.168USD, và tất nhiên cũng cao hơn rất nhiều so với GDP/người của nhiều tỉnh, thành khác. Trong khi người dân ở nhiều tỉnh lẻ, vùng sâu vùng xa còn đầy khó khăn, thì hầu như vắng bóng hoặc có chăng cũng rất ít khi được hưởng chương trình bình ổn giá. Điều này lý giải một phần tình trạng trong năm 2010 CPI ở nhiều tỉnh tăng mạnh hơn Hà Nội và TPHCM, và khả năng này hoàn toàn có thể xảy ra trong tháng 2.2011 và những tháng tiếp sau đó. Vấn đề kìm chế lạm phát ở mức mục tiêu Chính phủ đề ra đang cần hành động mạnh hơn từ chính quyền các tỉnh, chứ không hẳn là những thành phố lớn như Hà Nội và TPHCM. Khi các tỉnh không có hệ thống phân phối, bán lẻ mạnh tham gia bình ổn giá, để phó mặc vật giá cho các chợ và tiểu thương, thì việc giá bị đẩy lên chóng mặt trong các dịp lễ tết là điều khó tránh khỏi, như thế người nghèo và dân ở vùng khó khăn lại tiếp tục nghèo và khó khăn hơn. Thẩm Hồng Thụy