GD&TĐ - Biến đổi khí hậu đã quá quen thuộc với người dân nước ta. Lũ lụt, hạn hán, giông bão trở thành một phần tất yếu của cuộc sống và theo dự báo sẽ ngày càng xuất hiện nhiều, mức độ ảnh hưởng nặng nề hơn.

Bien doi khi hau: Cach giam nhe ton thuong - Anh 1

Làm sao để sống chung với biến đổi của thiên tai, mỗi nơi mỗi cách nhưng rõ ràng người dân cần sự đồng hành, thấu hiểu của Chính phủ hơn nữa.

Điêu đứng vì thiên tai

Theo Chỉ số rủi ro về khí hậu, Việt Nam là nước đứng thứ 5 về thiệt hại do thiên tai, với trung bình mỗi năm có hàng trăm người bị thương vong và thiệt hại về GDP bình quân hàng năm là 1,9 tỷ đô la Mỹ - tương đương với 1,3% GDP.

Nhìn vào diễn biến thời tiết những năm gần đây sẽ thấy, biến đổi khí hậu, thiên tai, đặc biệt là bão, lũ và hạn hán ngày càng gia tăng về cường độ, tần suất, gây nhiều tổn thất lớn về người và thiệt hại cho nền kinh tế.

Theo Phó Chủ tịch Hội đồng tư vấn (Ủy ban quốc gia về biến đổi khí hậu) Trần Thục, hàng năm trung bình có từ 6 đến 8 cơn bão và áp thấp nhiệt đới ảnh hưởng trực tiếp đến Việt Nam. Số lượng bão có cường độ mạnh xuất hiện nhiều hơn.

Khu vực đổ bộ của các cơn bão, áp thấp nhiệt đới có xu hướng dịch chuyển dần về phía Nam và mùa bão kết thúc muộn hơn. Nhiều cơn bão có đường đi phức tạp, dị thường.

Hạn hán có xu thế tăng lên với mức độ không đồng đều giữa các vùng khí hậu. Hiện tượng thời tiết cực đoan diễn ra phổ biến. Hiện tượng nắng nóng gia tăng rõ rệt ở nhiều vùng trong cả nước, đặc biệt ở Trung Bộ và Nam Bộ.

Ngay trong năm 2016, tình hình khí hậu diễn biến bất thường, rét đậm, rét hại ở phía Bắc, hạn hán kéo dài ở Nam Trung Bộ và Tây Nguyên, xâm nhập mặn ở đồng bằng sông Cửu Long nghiêm trọng nhất trong nhiều năm qua đã gây thiệt hại nặng nề cho sản xuất, đời sống và môi trường.

Tăng trưởng kinh tế chậm lại, thấp hơn cùng kỳ năm 2015 (5,52% so với 6,32%). Lần đầu tiên sau nhiều năm, khu vực nông nghiệp giảm 0,18%, sản lượng lúa vụ đông xuân giảm 1,34 triệu tấn.

Giảm nhẹ tổn thương: Bắt đầu từ đâu

Chỉ tính riêng đợt hạn hán xảy ra hồi đầu năm, trong 18 tỉnh bị ảnh hưởng nặng nề nhất có khoảng 2 triệu người không được sử dụng nước sạch cho sinh hoạt và 1,1 triệu người cần hỗ trợ về lương thực. Hơn 60.000 phụ nữ và trẻ em đang lâm vào tình trạng suy dinh dưỡng cấp tính nghiêm trọng.

Sinh kế của khoảng 1,75 triệu người đã bị thiệt hại nặng nề do hạn hán ngày càng gia tăng. Thiếu nước sinh hoạt khiến dịch bệnh bùng phát. Thêm vào đó, an ninh lương thực bị đe dọa nghiêm trọng do mất mùa vì hạn hán.

Sau sự cố môi trường ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống, kinh tế người dân 4 tỉnh miền Trung, những ngày này, người dân khu vực này lại tiếp tục đối mặt với trận lụt lịch sử. Lũ chồng lũ khiến cuộc sống đảo lộn.

Hằng tháng trời sống giữa mênh mông sóng nước, bữa ăn chỉ có gói mỳ, ít gạo đã ảnh hưởng đến sức khỏe. Bệnh dịch từ đó được cơ hội tấn công người lớn, trẻ con.

Lũ lụt đã khổ, khi nước rút, cuộc sống bước sang trang mới với nhiều nỗi lo. Lo từ cái ăn, cái mặc đến vệ sinh môi trường. Lo cho sức khỏe của mình đến bọn trẻ. Rồi làm sao để dọn dẹp nhà cửa, nhanh chóng ổn định cuộc sống, trẻ con được đến trường.

Đại diện Chương trình phát triển Liên Hiệp Quốc, bà Pratibha Mehta cho rằng, thiên tai ập đến, phụ nữ, trẻ em, người cao tuổi và các dân tộc thiểu số thuộc nhóm dân số dễ bị tổn thương nhất.

Vì thế chúng ta cần phát huy mọi nỗ lực cần thiết để giúp xây dựng khả năng chống chịu và phục hồi của họ. Chính sách, năng lực và kiến thức phù hợp luôn là ưu tiên được đặt ra để có thể triển khai các biện pháp giảm thiểu rủi ro từ khí hậu. Nếu không có giải pháp lâu dài với nhóm dễ tổn thương này, khó có thể thực hiện phát triển bền vững ở Việt Nam.

Còn theo lãnh đạo Bộ TN&MT, trong thời gian tới, Việt Nam đặt mục tiêu bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô, tạo chuyển biến rõ rệt trong thực hiện 3 đột phá chiến lược (phát triển hạ tầng, thể chế kinh tế xã hội và phát triển nguồn nhân lực).

Tái cơ cấu kinh tế gắn với đổi mới mô hình tăng trưởng, nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh, khuyến khích khởi nghiệp, phát triển doanh nghiệp, thúc đẩy tăng trưởng. Nâng cao tính tự chủ của nền kinh tế.

Bảo đảm an sinh xã hội và chăm lo đời sống nhân dân. Chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu, phòng chống thiên tai, tăng cường quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường…

- Chính phủ vừa phê duyệt Thỏa thuận Paris thực hiện Công ước khung của Liên Hiêp Quốc về biến đổi khí hậu và Kế hoạch thực hiện Thỏa thuận Paris về biến đổi khí hậu;

- Việt Nam sẽ cắt giảm 8% phát thải khí nhà kính so với kịch bản phát triển thông thường, tăng lên 25% nếu nhận được hỗ trợ của cộng đồng quốc tế.

Để thực hiện các nhiệm vụ ứng phó với biến đổi khí hậu từ nay đến năm 2020, Việt Nam cần khoảng 30 tỷ USD từ nguồn lực Nhà nước, hỗ trợ quốc tế và cả các doanh nghiệp trong và ngoài nước.