Tại buổi làm việc với đoàn công tác của Bộ Công an vừa qua, Trung tướng Lê Đông Phong, Giám đốc Công an TPHCM, cho biết: Trong 10 tháng đầu năm 2016, hoạt động của các băng nhóm tội phạm có tổ chức trên địa bàn TPHCM có xu hướng co cụm, núp bóng doanh nghiệp dịch vụ cầm đồ và dịch chuyển sang các địa bàn khác, móc nối với các băng nhóm, đối tượng hình sự tại địa phương để thực hiện các hoạt động đòi nợ thuê, cầm đồ, cho vay nặng lãi, tổ chức cờ bạc trái phép.

Phí dịch vụ đòi nợ lên tới 50%

Những năm gần đây, khi kinh tế có nhiều biến động, hình thành nhiều khoản nợ xấu khó đòi thì kéo theo đó là dịch vụ đòi nợ thuê cũng phát triển rầm rộ. Không chỉ quảng cáo trên internet, hiện nay, nhiều công ty đòi nợ thuê còn gửi thư ngỏ đến tận các doanh nghiệp với những lời chào mời có cánh như: “Nơi tài chính hồi sinh”; “Ở đâu có nợ, ở đó có chúng tôi”; “Tiền phải về với chủ”… Vào mạng, chỉ một cú click chuột với từ khóa “đòi nợ thuê” sẽ cho ra hơn 3 triệu thông tin về dịch vụ này với hàng chục công ty đòi nợ thuê nằm rải rác cả nước, nhiều nhất là Hà Nội, Hải Phòng, Đà Nẵng và TPHCM.

Trong vai người có khoản tiền cho vay mà bị “chạy” nợ, chúng tôi liên hệ với Công ty TNHH Dịch vụ thu hồi nợ T.T. (gọi tắt là Công ty T.T.) có địa chỉ tại đường Lê Quang Định (quận Gò Vấp). Tiếp chúng tôi là người đàn ông tên C., người này nói rằng chúng tôi đã tìm đúng địa chỉ nếu muốn đòi được nợ nhanh chóng, chi phí thấp. Sau khi trao đổi một số nội dung liên quan đến con nợ, C. đưa ra 2 phương án đòi nợ. Một là, chúng tôi bán lại khoản nợ cho Công ty T.T. với giá trị 40% - 45% khoản nợ. Sau khi xác minh thông tin của con nợ, sẽ tiến hành ký hợp đồng mua bán, chúng tôi sẽ được trả tiền ngay và không liên quan gì đến quá trình thu hồi nợ của Công ty T.T. đối với con nợ.

Ngoài 40% - 45% giá trị khoản nợ, chúng tôi không được hưởng tiền lãi mà Công ty T.T. tính với con nợ. Phương án hai là thuê Công ty T.T. đòi nợ với phí dịch vụ 45% - 50% giá trị khoản nợ, đòi được đến đâu sẽ tính phí đến đó. Theo C., với phương án này, chúng tôi sẽ thu hồi được thêm khoản lãi, nhưng thời gian đòi sẽ lâu hơn và sẽ không gom được cả cục tiền, mà phải chia nhỏ thành từng đợt. Ngoài khoản phí, chúng tôi sẽ mất thêm một khoản công tác phí từ 10 - 12 triệu đồng để nhân viên công ty đi xác minh thông tin con nợ.

Thấy chúng tôi lo lắng về một số hình thức mà các công ty đòi nợ thường sử dụng, ảnh hưởng đến sức khỏe con nợ, C. trấn an: “Chị yên tâm, ở đây chúng tôi làm việc theo luật pháp. Nếu có làm gì thì cũng chỉ là cảnh cáo chứ không ảnh hưởng tới tính mạng người ta đâu. Với lại chị có hợp đồng ủy quyền cho chúng tôi thay mặt đòi nợ, nên chị sẽ không bị liên đới gì. Nếu đồng ý, chúng tôi sẽ cử người tới gặp chị để tư vấn thêm và tiến hành ký hợp đồng”.

Tương tự, liên hệ với Công ty Dịch vụ đòi nợ thuê T.U. có địa chỉ tại đường Trần Khắc Chân (quận 1), chúng tôi cũng được một người đàn ông xưng tên H. tư vấn. Theo H., công ty sẽ có cách đòi nợ chuyên nghiệp, nhanh chóng mà không phiền đến chủ nợ. Phí dịch vụ mà H. đưa ra là 40% cho khoản nợ 800 triệu đồng và 12 triệu đồng tiền công tác phí đối với các tỉnh giáp ranh TPHCM, khoản này ứng trước. Thấy chúng tôi thắc mắc phí dịch vụ và công tác phí quá cao.

H. phân tích: “Giá bên tôi là thấp nhất so với mặt bằng chung tại TPHCM rồi. Đâu phải một vài người đi nói chuyện suông mà đòi được nợ, anh em vất vả cắm chốt ở địa bàn chứ đâu giỡn chơi. Còn khoản công tác phí là để anh em đi xác minh nhiều nguồn, xem khả năng trả nợ của con nợ thế nào. Nói chung là chị yên tâm, chúng tôi đã nhận thì kiểu gì cũng hoàn thành công việc”.

Những “đòn bẩn” của dân đòi nợ

Dù công ty đòi nợ thuê nào cũng cam kết làm việc theo quy định của pháp luật, nhưng thực tế họ dùng nhiều hành vi, thủ đoạn phi pháp luật nhằm đe dọa, gây áp lực tinh thần cho con nợ. Đơn cử như Công ty T.T. chúng tôi đã liên hệ, họ cũng khẳng định mọi hình thức đòi nợ đều trong khuôn khổ pháp luật cho phép, thế nhưng trong quá trình đòi nợ bà T.H. (ngụ quận Tân Phú), nhân viên công ty này đã sử dụng nhiều “ngón đòn” theo kiểu giang hồ.

Trong đơn cầu cứu gửi tới Báo SGGP, bà T.H. cho biết trong quá trình hợp tác làm ăn có vay của bà B. một khoản tiền với lãi suất cao. Tuy nhiên, thời gian gần đây, việc làm ăn không suôn sẻ, nên bà không thể tiếp tục trả lãi như trước kia. Do đó, bà B. đã thuê Công ty T.T. đòi nợ, công ty này đã thực hiện nhiều hành vi nhằm gây áp lực cho gia đình bà T.H.

Bai 1: No ro dich vu doi no thue - Anh 1

Nhân viên của một công ty đòi nợ thuê ăn mặc,
trang bị vẻ dữ dằn để đe dọa, trấn áp khi đi đòi nợ.

Dù một mình bà T.H. vay nợ nhưng Công ty T.T. lại ép buộc các con của bà T.H. phải viết giấy cam kết trả nợ; đến quậy phá nơi làm việc và yêu cầu công ty đuổi việc các con bà. Ngoài ra, nhân viên của công ty này còn thường xuyên sử dụng “bom bẩn”, tạt sơn đỏ, mắm tôm và dầu nhớt vào toàn bộ cửa ra vào và cổng nhà bà T.H. Họ còn dùng các lời lẽ thô tục, côn đồ để đe dọa, đòi lấy tính mạng của gia đình bà. Quá hoảng loạn, gia đình bà T.H. không dám ra khỏi nhà.

Ông N.N. (ngụ quận Tân Phú) trở thành con nợ bất đắc dĩ. Ông kể, gần chục năm trước ông bảo lãnh cho bạn vay 300 triệu đồng của ông H. Tài sản thế chấp cho khoản vay là giấy tờ nhà của ông N.N. Dù bạn của ông cho biết đã thanh toán gần hết tiền vay, nhưng ông H. lại bảo chưa, và yêu cầu ông N.N. phải làm giấy cam kết trả nợ thay bạn. Cuối tháng 2-2016, ông N.N. bất ngờ nhận được thông báo ủy quyền đòi nợ từ Công ty cổ phần Dịch vụ đòi nợ S.L., theo đó công ty này được ông H. ủy quyền đòi số tiền nợ 300 triệu đồng và tiền lãi trước ngày 3-3-2016.

Ông N.N. lo lắng cho biết: “Tôi bảo lãnh thì đành phải trả nợ thay, nhưng cách đòi nợ của các nhân viên Công ty S.L. thực sự không thể chấp nhận. Họ đưa những người mặt mày bặm trợn, xăm trổ đầy người đến công ty của tôi rồi kéo sang nhà cha mẹ tôi hung hăng mắng chửi, đe dọa tính mạng tôi và gia đình. Họ không làm theo quy định pháp luật nào về hoạt động dịch vụ đòi nợ, mà chỉ toàn hành xử theo kiểu các băng nhóm xã hội đen lưu manh, côn đồ, xúc phạm danh dự nhân phẩm, uy hiếp tinh thần chúng tôi”.

ÁI CHÂN - THU HƯỜNG