Diện tích keo của tỉnh Cà Mau thời gian gần đây tăng mạnh. Tuy nhiên, do phát triển nhanh và tự phát nên nhiều người dân lo lắng.

Ao at phat trien keo lai, vua mung vua lo! - Anh 1

Diện tích keo lai trong vùng rừng U Minh Hạ tăng nhanh

Thực tế, cây keo lai đang chứng minh được hiệu quả kinh tế với những ưu điểm là sản phẩm thương mại, giá bán cao. Loại cây này đã góp phần lớn vào nâng cao thu nhập cho nhiều hộ dân trồng rừng ở U Minh Hạ. Đặc biệt, sự sinh trưởng của cây keo lai ở đây được đánh giá là nhanh nhất so với các vùng trong cả nước.

Theo tính toán của bà con địa phương, cây keo lai trồng chỉ 4 - 5 năm cho thu hoạch, mỗi ha cho sản lượng khoảng 200 - 250m3 gỗ (mỗi m3 nặng 800kg). Giá gỗ mấy năm nay ổn định trên dưới 1.000 đồng/kg. Các phụ phẩm cành, nhánh cũng bán được giá 500 đồng/kg. Bình quân mỗi ha cho tổng thu khoảng 200 triệu đồng.

Trong khi đó, chi phí đầu tư kê liếp khoảng 35 triệu đồng/ha, trừ tiền cây giống, chăm sóc… còn lời hơn 100 triệu đồng/ha. So với cây tràm truyền thống, giá trị kinh tế gấp khoảng 2 - 3 lần, thời gian trồng cũng rút ngắn được khoảng 2 năm trên mỗi chu kỳ thu hoạch.

Cũng từ hiệu quả rất thiết thực trên, thời gian qua, việc trồng keo phát triển nhanh đến chóng mặt, nguy cơ phá vỡ quy hoạch của tỉnh này. Năm 2014, diện tích keo lai của Cà Mau khoảng 4.000ha và chủ yếu do doanh nghiệp trồng. Đến nay, diện tích keo lai đã trồng tập trung thay thế rừng tràm là hơn 7.300ha. Trong đó, Cty TNHH MTV Lâm nghiệp U Minh Hạ 3.346ha (đơn vị trực tiếp sản xuất, hợp tác đầu tư 2.200ha; hộ nhận khoán trồng 1.146ha); các doanh nghiệp ngoài quốc doanh 2.820ha; hộ gia đình 1.134ha.

Ao at phat trien keo lai, vua mung vua lo! - Anh 2

Chất lượng cây giống keo lai chưa đáp ứng được yêu cầu thực tế

Theo quy hoạch của ngành nông nghiệp Cà Mau, vùng trồng rừng keo lai tập trung chủ yếu tại huyện U Minh, đến năm 2020 sẽ có 12.000ha. Trong đó, rừng kinh doanh gỗ nhỏ chu kỳ ngắn khai thác trắng 1 lần là 9.000ha; rừng kinh doanh rừng gỗ lớn chu kỳ dài khai thác nhiều lần 3.000ha.

Diện tích trồng keo lai quy mô hộ gia đình đã tăng rất mạnh nhưng chưa đi cùng với liên kết để đảm bảo đầu ra. Nhiều người dân lo lắng, sẽ lại như bao nông sản khác, đổ xô trồng dẫn đến được mùa mất giá?

Đã đầu tư trồng 5ha keo lai được gần 3 năm, ước tính chỉ cần khoảng 2 năm nữa có thể thu hoạch nhưng chú Trần Trọng Nghĩa (xã Nguyễn Phích, huyện U Minh) vẫn canh cánh nỗi lo.

Theo chú Nghĩa, gia đình đã đầu tư gần 200 triệu đồng để cải tạo hết diện tích đất trồng keo.

Loại cây này rất dễ trồng, chi phí rất thấp, công chăm sóc chủ yếu ở khâu tỉa cành. Cứ vài tháng bà con tỉa cành một lần, chẳng phân thuốc gì, cây cứ lớn vùn vụt trên mặt đất phèn.

“Tôi thấy người ta làm hiệu quả cũng làm, khi trồng bà con phát triển rất nhiều. Bây giờ đi đâu cũng thấy toàn keo là keo thôi.

Duy trì được giá như hiện nay thì quá tốt, nhưng lỡ cung vượt quá cầu lúc đó không ai mua thì chết”, chú Nghĩa băn khoăn nói.

Ao at phat trien keo lai, vua mung vua lo! - Anh 3

Chú Trần Trọng Nghĩa băn khoăn đầu ra cho cây keo lai

Từ việc nhà nhà đổ xô trồng, nguồn giống không đáp ứng đủ yêu cầu dẫn tới thực trạng giống chất lượng thấp, chưa được chọn lọc. Bà con chủ yếu mua cây con giâm hom trôi nổi về trồng tự do, dễ bị hao hụt. Thực tế Cà Mau cũng chưa có cơ sở sản xuất giống tốt, chất lượng cao, sạch bệnh để làm nền tảng cung ứng giống cho công tác trồng rừng.