Cuộc chiến giành giật Aleppo không chỉ là “việc riêng” giữa quân đội Syria và phiến quân đối lập mà nó đã trở thành chiến trường của “4 nước, 2 bên”.

Chiến sự bùng phát dữ dội ở Aleppo sau lệnh ngừng bắn

Tổ chức Theo dõi Nhân quyền Syria (SOHR, trụ sở ở Anh) cho biết, giao tranh ác liệt bùng nổ giữa quân đội Syria và các phe nổi dậy ở thành phố Aleppo, sau khi Nga và Syria tuyên bố không gia hạn lệnh tạm ngừng bắn kéo dài 3 ngày (từ 20 đến 22/10) do họ đưa ra.

Theo đó, các đợt không kích nhắm vào quận Sheikh Saeed, còn các cuộc pháo kích và giao tranh ác liệt đã diễn ra tại quận Salaheddin và Al-Mashhad do phe nổi dậy kiểm soát ở Aleppo, ngay sau khi lệnh ngừng bắn của Nga kết thúc, tiếp tục kéo dài sang cả ngày 23/10.

Được biết, Moscow đã tạm ngừng không kích vào Aleppo trước khi lệnh tạm ngừng bắn nhân đạo có hiệu lực trong 8 giờ (từ 8-16 giờ, theo giờ địa phương) ngày 20/10 để thực hiện công tác viện trợ nhân đạo và sơ tán người dân, nhưng sau đó kéo dài lệnh này đến ngày 22/10.

Trên 2.000 thường dân bị thương kể từ khi quân đội Syria gần đây tiến hành các đợt tấn công nhằm tái chiếm các quận phía đông ở Aleppo, nơi nằm dưới sự kiểm soát của phe nổi dậy kể từ năm 2012. Đến nay, có gần 500 người thiệt mạng trong những đợt giao tranh ở Aleppo.

Giám đốc SOHR là ông Rami Abdel Rahman nói rằng, Văn phòng Cao ủy Nhân quyền Liên Hiệp Quốc (OHCHR) muốn tranh thủ lệnh tạm ngừng bắn để sơ tán người dân bị thương và tiến hành công tác viện trợ nhân đạo, nhưng nhiều thường dân bị thương vẫn chưa thể rời khỏi Aleppo.

Aleppo bien thanh trong tam gianh giat cua 4 nuoc, 2 ben - Anh 1

Cuộc chiến ở Syria, đặc biệt là Aleppo đang diễn biến hết sức phức tạp

Quân đội Syria đã tạm lui ở một vài điểm và mở 8 hành lang để tiến hành sơ tán, song có rất ít người qua được khu vực này. Truyền thông nhà nước Syria và chính quyền Nga cáo buộc phe nổi dậy ở phía đông Aleppo chặn đường sơ tán và dùng thường dân làm “lá chắn sống”.

Các tổ chức nhân quyền ước tính có khoảng 275.000 dân thường bị mắc kẹt tại phía Đông Aleppo, trong đó có 100.000 trẻ em. Liên Hiệp Quốc đã yêu cầu Moscow cân nhắc kéo dài lệnh tạm ngừng bắn cho đến tối ngày 24/10, nhưng Nga chưa phản hồi thì chiến sự đã bùng lên.

Hiện liên quân Nga-Syria đang khép chặt vòng vây, chuẩn bị mở chiến dịch quyết định tái chiếm thành phố Aleppo từ tay phiến quân al-Nusra (mới đổi tên thành Jabhat Fatah al-Sham) và các nhóm liên kết với chúng, sau khi lệnh ngừng bắn 3 ngày hết hiệu lực.

Phiến quân Syria cũng sống chết chống cự không chịu rút quân, đầu hàng theo kêu gọi của lực lượng không quân Nga; trong khi Mỹ cũng tìm mọi cách trì hoãn cuộc tiến công của quân đội Syria, đồng thời cung cấp một lượng lớn vũ khí để phiến quân tăng cường khả năng phòng thủ.

Ankara điều máy bay liên tiếp không kích vào vị trí của Các lực lượng Dân chủ Syria (SDF, nòng cốt là người Kurd) ở phía bắc Aleppo, đồng thời 20 xe tăng Thổ Nhĩ Kỳ đã tiến quân để nghi binh che dấu cuộc tấn công của các nhóm cực đoan ở làng Tall Rifaat, nằm cách biên giới Thổ Nhĩ Kỳ gần 20km.

Trong khi đó, người Kurd cũng đang sống chết bám trụ ở phía tây sông Euphrates, bất chấp việc Thổ Nhĩ Kỳ điều động tới hàng trung đoàn xe tăng - thiết giáp mở chiến dịch “Lá chắn Euphrates”, nhằm đánh bật họ về phía đông con sông này.

Aleppo bien thanh trong tam gianh giat cua 4 nuoc, 2 ben - Anh 2

Thổ Nhĩ Kỳ tiến vào Syria để ngăn lực lượng dân quân người Kurd đánh chiếm một số vùng đất mới ở Alepppo

Bất chấp thực tế là Raqqa mới là thành trì chính, là thủ đô không chính thức của tổ chức khủng bố Nhà nước Hồi giáo IS, Aleppo đã trở thành là điểm nóng thực sự ở Syria, là trọng điểm giành giật của 4 nước Nga, Mỹ, Thổ Nhĩ Kỳ, Syria và 2 bên là lực lượng người Kurd và các nhóm phiến quân Syria.

Vì sao Aleppo lại trở thành chiến trường chính ở Syria, là trọng điểm giành giật của nhiều nước và các bên khác nhau ở Syria? Trong kỳ này chúng ta sẽ tìm hiểu về vị trí, vai trò của Aleppo trong mối quan hệ giữa Thổ Nhĩ Kỳ và người Kurd.

Người Kurd: Hy vọng nối thông 3 khu tự trị

Vào tháng 3/2016, người Kurd ở Syria đã tuyên bố về việc thành lập chính thể liên bang. Theo đó, ba khu tự trị của người Kurd ở miền Bắc Syria (gồm Cizire Canton, hay còn gọi là Jazira Canton thuộc tỉnh al-Hasakah, 2 khu tự trị còn lại là Afrin Canton và Kobane Canton đều thuộc tỉnh Aleppo), sẽ được hợp nhất và đặt tên là Liên bang miền Bắc Syria.

Trong bối cảnh đó, cuộc đàm phán tại Geneva kéo dài gần 12 giờ đồng hồ giữa Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov và người đồng cấp Mỹ John Kerry vào cuối tháng 8 vừa qua đã khiến tình hình ở Syria thay đổi rất nhanh chóng và ngày càng trở nên phức tạp.