(Ảnh Reuters)
Sự kiện này đã làm căng thẳng quan hệ giữa Pakistan và Mỹ vốn đã nhiều lần xảy ra. Đoàn xe téc chở nhiên liệu bị tấn công khi đang chuyển hướng chạy theo hướng Tây-Nam sang Afghanistan qua khu vực biên giới chưa có lệnh đóng cửa. Hàng chục người có vũ trang đã tấn công vào đoàn xe chở nhiên liệu. Thoạt đầu họ tấn công lái xe sau đó đốt cháy toàn bộ đoàn xe và rút chạy mà không có sự chống trả nào và không ai bị thương vong- Abdul Hamid Khoso- cảnh sát địa phương đã xác nhận như vậy. Còn theo tin của Associated Press thì tại hiện trường các xe chở nhiên liệu đã bị cháy nhiều giờ liền sau khi bị tấn công.
Các chiến binh Hồi giáo thường tấn công vào các đoàn xe téc của NATO, nhất là trên khu vực Tây-Bắc Pakistan. Trước đó, vào 30-9 các chiến binh đã tấn công vào tỉnh lỵ Sinhd nằm sâu trong nội địa coi đó là một sự báo hiệu rằng họ đang mở rộng khu vực hoạt động. Hiện nay khoảng 80% nhiên liệu, phụ tùng thay thế, quân trang, lương thực thực phẩm có ý nghĩa “sống còn” đối với quân đội NATO đang hoạt động ở vùng sâu, vùng xa của Afghanistan được chuyển từ cảng biển Karatri, Pakistan sang Afghanistan. Trong những năm gần đây, NATO đã cố gắng mở thêm các đường tiếp tế khác cho chiến trường Afghanistan qua các nước Trung Á, qua Nga, nhưng đường tiếp vận qua Pakistan vẫn là con đường rẻ và thuận lợi nhất. Việc Pakistan cho NATO được vận chuyển hàng hóa cung ứng cho chiến trường Afghanistan là một vấn đề phức tạp, tuy nhiên, đổi lại, Islamabad đã nhận được sự giúp đỡ đặc biệt có hiệu quả trong các quan hệ với Washington.
Về phần mình, Mỹ cũng không thể ép buộc Pakistan chế áp hoàn toàn các hoạt động của chiến binh ở khu vực Tây-Bắc Pakistan, nơi luôn đứng đằng sau các vụ tấn công ở Afghanistan. Thời gian gần đây, Mỹ tăng cường sử dụng tên lửa bắn vào các vị trí nghi có quân Taliban co cụm ẩn nấp trong lãnh thổ Pakistan và đồng thời cũng tăng cường dùng trực thăng vận chuyển hang hóa sang Afghanistan.
Một cuộc thăm dò dư luận gần đây cho thấy rằng có nhiều người Pakistan coi Mỹ là kẻ thù của họ. Có dư luận lan truyền trong dân chúng cho rằng quân đội Mỹ có ý định tấn công Pakistan, đánh chiếm kho vũ khí hạt nhân của Pakistan. Hiện chính quyền Pakistan phải điều chỉnh cân bằng giữa các hành động quân sự nhằm trợ giúp quân đội Mỹ ở Afghanistan trên cơ sở nhiều triệu đô-la viện trợ của Mỹ với thái độ ủng hộ của dân chúng trong nước. Cuộc tấn công đốt cháy đoàn xe chở nhiên liệu ngày 1-10 vừa qua cùng với việc quyết định đóng cửa biên giới đã cho thấy hơn một lần tính chất phức tạp, không bình thường mối quan hệ này. Việc đóng cửa biên giới ở Torkham sẽ làm căng thẳng quan hệ Mỹ-Pakistan và gây trở ngại cho các chiến dịch quân sự đang diễn ra ở Afghanistan.
Trả lời câu hỏi của phóng viên báo RT Nga: Pakistan đã đóng cửa một trong các cửa khẩu đường bộ với Afghanistan. Liệu Islamabad có đi xa hơn thế nữa không? Có thể đóng tất cả các tuyến đường bộ vận chuyển của Mỹ và NATO vào Afghanistan hay không?
Nhà nghiên cứu lý luận chính trị của Pakistan Axmed Kureishi cho biết: Biện pháp này khó có thể xảy ra, và đây là lần đầu tiên trong vòng 8 năm qua. Trước đây, chính quyền của cựu Tổng thống Pervez Musarraf rất cứng rắn và có ảnh hưởng lớn đã không để xẩy ra tình trạng đó. Trong thời gian còn nắm quyền ở Pakistan cũng xẩy ra nhiều vụ đụng độ khi quân đội NATO vượt qua biên giới. Áp lực trong nước rất lớn đủ để ông ta ra lệnh đóng cửa biên giới, nhưng ông Musarraf đã không làm như vậy. Hiện chúng tôi cũng không biết ai đã ra lệnh đóng cửa đoạn cửa khẩu đường bộ này. Đối với Pakistan đây sẽ là một sự thay đổi lớn trong đường lối đối ngoại.
Thiết nghĩ, nếu Pakistan đã cho đóng cửa một phần đường vận chuyển, thì có thể tới đây họ sẽ tiến xa hơn đóng cửa hoàn toàn đường tiếp vận của NATO qua Pakistan. Phía Pakistan luôn cảm thấy là họ đã không nhận được cái họ mong muốn, chờ đợi từ sự hợp tác với Mỹ và NATO trong vấn đề Afghanistan. Chúng tôi cho rằng Pakistan cần được tôn trọng, còn nếu tình hình tiếp diễn như hiện nay, rất có thể chúng ta sẽ được chứng kiến việc đóng cửa hoàn toàn đường biên giới Pakistan-Afghanistan.
Vũ Huế