Tuổi nhỏ nhưng chí lớn. Họ, những vận động viên "nhí", nhưng đang được kỳ vọng sẽ mang lại những tiếng vang lớn cho thể thao nước nhà trên đấu trường quốc tế trong tương lai không xa.
Những nhà vô địch tuổi “teen”
Trong làng cờ vua Việt Nam, không ai là không biết đến Minh Thắng. Mới bước sang tuổi thứ 9 nhưng bảng thành tích của cậu bé có thân hình gầy gò nhưng hiếu động này khiến ai cũng phải "ngả nón" bái phục. Sinh ra trong một gia đình sống ven đô, học lớp 3 trường Đông Ngạc A thuộc huyện Từ Liêm (Hà Nội), bố mẹ của em là những người nghèo, khắc khổ nhưng lại dám cho các con chơi cờ, học cờ chứ không bắt chúng phải lam lũ ở tuổi ấu thơ. Chị dạy cho anh, anh dạy cho em, thế rồi kỹ năng chơi cờ của Thắng tiến bộ lúc nào không hay biết. Bốn tuổi Thắng đã đấu ngang ngửa với các anh chị hàng xóm.
Lớn lên, khi đã tài năng của Thắng đã được phát hiện, ngày nào hai anh em cũng đèo nhau vào nội thành để học đánh cờ. Cả đi và về hơn 40 cây số là vậy nhưng dù nắng hay mưa hai cậu nhóc không bỏ một buổi học nào. Rồi hai anh em dự các giải trong nước và khu vực, gặt hái nhiều thành công, đoạt... vài chục huy chương các loại. Năm 2008 đánh dấu bước ngoặt trong sự nghiệp cờ vua của Thắng khi em là nhà vô địch thế giới cờ vua trẻ U-8 nam đầu tiên của Việt Nam.
May mắn hơn Minh Thắng rất nhiều, tài năng trẻ của làng quần vợt Việt Nam-Nguyễn Hoàng Thiên trở thành nhà vô địch trong sự đầu tư không tiếc tiền của gia đình. Từ khi chiều cao cơ thể mới chỉ nhỉnh hơn chiếc vợt chút xíu, Thiên đã được bố gửi sang Mỹ để đào tạo. Ông Nguyễn Ngọc Minh, bố của Thiên cho biết: "Gia đình dự kiến đầu tư cho em khoảng một triệu USD đến khi em đủ 16 tuổi". Gia đình Hoàng Thiên kỳ vọng rất lớn và trong thời gian trước đây cũng luôn coi những thành tích ở các giải trẻ mà Thiên tham gia như một động lực để vươn lên và coi đó là chuẩn mực cho sự đầu tư.
Bắt đầu từ tháng 11/2008, Thiên đã có những bước tiến rất nhanh trên bảng xếp hạng. Chỉ trong một tháng cậu bé này từ hạng tám vươn lên dẫn đầu bằng chuỗi thành tích ấn tượng tại Giải U14 Ấn Độ mở rộng. Trước đó ở hàng loạt giải đấu như Giải vô địch trẻ châu Á tại Bahrain (tháng 10/2008), Giải ITTF lứa tuổi dưới 18 nhóm 5 tại Bình Dương (giữa tháng 10/2008), Hoàng Thiên đều giành ngôi đầu tuyệt đối. Hồi tháng 3/2009, Nguyễn Hoàng Thiên đã xuất sắc giành cả ngôi vô địch đơn lẫn đôi nam trong hệ thống thi đấu quần vợt châu Á ở Indonesia.
Gần đây nhất, tại giải vô địch trẻ của Mỹ-Orange Bowl , giải đấu mà những huyền thoại của làng quần vợt thế giới như Andre Agassi, Monica Seles, Justine Henin... đã từng tham dự, tay vợt trẻ người TPHCM khiến cả nước Mỹ phải "sốc" khi em lần lượt hạ gục các tay vợt tên tuổi để giành chức vô địch, một chức vô địch vô cùng ý nghĩa khi Thiên sắp bước sang tuổi 15.
Cũng vừa tròn 15 tuổi, kình ngư Nguyễn Thị Kim Tuyến (TPHCM) đang "làm mưa làm gió" ở các đường đua xanh của các giải trong nước. Kim Tuyến gây chú ý với giới chuyên môn năm kình ngư này mới 12 tuổi, khi tham gia giải VĐQG 2006 hồ 50m lần đầu tiên mà đoạt HCĐ cự ly khó (200m hỗn hợp). Năm 2008 đánh dấu sự chuyển mình mạnh mẽ của Kim Tuyến, với 7 HCV (3 HCV tiếp sức), 1 HCĐ giải VĐQG hồ 50m hồi tháng 10 trong tổng số 14 HCV của đội TPHCM; đoạt cúp nữ VĐV xuất sắc tại Cúp bơi lặn tốc độ tháng 12-2008 với 3 HCV, 3 HCB, 1 HCĐ; lần đầu tiên phá KLQG 100m hỗn hợp hồ 25m tháng 2-2008. Tháng 6/2009, Tuyến giành HCB 100m bướm lứa tuổi 14 tại giải vô địch các nhóm tuổi Đông Nam Á. Tháng 7, em đạt chuẩn B dự Olympic trẻ thế giới 2010. Song, tại giải VĐQG 2009, Kim Tuyến mới thực sự khiến các "đàn anh, đàn chị" phải nể phục khi thiết lập tới 6 KLQG cá nhân và 1 KLQG tiếp sức ( trong đó phá vỡ 1 KLQG đã tồn tại suốt 16 năm ở nội dung 50m bướm), đóng góp tới 10 chiếc HCV trong thành tích 16 HCV của TPHCM.
Không chỉ có Kim Tuyến, Minh Thắng, Hoàng Thiên, mà còn hàng chục nhà vô địch tuổi "teen" khác như Việt Linh (bóng bàn, 15 tuổi), Quý Phước (bơi, 16 tuổi), Đài Trang (quần vợt, 16 tuổi)... đều đang là những tài năng chói sáng của thể thao Việt Nam. Tất cả rất được kỳ vọng sẽ mang lại những nét tươi mới trong bức tranh nhiều màu sắc của thể thao nước nhà năm 2010.
Để những "búp măng" cho hoa thơm, trái ngọt
Trên thế giới, chuyện "sao" vừa sáng lại tắt ngay có kể ra cả ngày cũng không hết. Ở Việt Nam, những chuyện "đau lòng" này càng phổ biến hơn. Chẳng thế mà ngay khi Minh Thắng giành chức vô địch thế giới lứa tuổi U-8, một huấn luyện viên Hà Nội nói: "Chỉ là bước đầu tiên trên con đường vạn dặm. Cậu bé còn rất nhiều điều phải học. Tài năng ban đầu và những thành đạt về sau là một khoảng cách xa vời, chúng tôi còn phải làm việc cật lực và gian khổ để duy trì phong độ cho cậu. Chẳng phải ở ta nhiều em chỉ rực sáng một lần rồi tắt ngóm luôn đó sao?".
Đài Trang vô địch giải Cây vợt xuất sắc toàn quốc 2009 nội dung đơn nữ. Hoàng Thiên vô địch giải Junior Orange Bowl nội dung U14 đơn nam. Tương lai của quần vợt Việt Nam là của họ. Nhưng, là một người đã từng dẫn dắt Hoàng Thiên, lại rành cả quần vợt thế giới, Roy Coopersmith, đã đặt ra câu hỏi vừa lý thú, vừa đau mà không thể phủ nhận: "Số 1 Việt Nam để làm gì"? Vì số 1 Việt Nam có thể chỉ là 1000, hoặc 10.000, thậm chí 1 triệu ở tầm thế giới. Nó đặt ra một bài toán, là làm sao để những tay vợt trẻ tài năng ấy đi một con đường khác, lấy cái đích tốp 100 ATP và WTA làm mục tiêu.
Với kình ngư trẻ người Đà Nẵng-Hoàng Quý Phước, trước SEA Games, em suýt bị gạch tên khỏi danh sách đội tuyển chỉ vì khả năng tranh chấp huy chương thấp. Phước đã không phụ lòng kỳ vọng của mọi người khi mang về 1HCĐ, đồng thời ghi tên mình vào danh sách một trong những VĐV nhỏ tuổi nhất của đoàn thể thao Việt Nam có huy chương tại SEA Games 25.
Dù vậy, không hiểu sao, Quý Phước vẫn chưa lọt vào "tầm ngắm" của những những nhà quản lý chiến lược của bơi lội Việt Nam, bởi nếu so sánh, cách nay 6 năm, trong lần đầu tiên tham dự SEA Games 22, "đàn anh" Nguyễn Hữu Việt cũng chỉ đoạt HCĐ 100m ếch. Và kể từ điểm xuất phát ấy, Việt đã trở thành kỷ lục gia SEA Games như ngày hôm nay. Thật may là, đơn vị chủ quản của Phước là Đà Nẵng đã tự bỏ tiền túi để đưa Quý Phước sang Trung Quốc tập huấn 1 năm.
Trong khi đó, những "viên ngọc thô" khác như Kim Tuyến, Việt Linh... chỉ có cơ hội được tập luyên ở quê nhà do không có đủ kinh phí. Một câu hỏi đặt ra là liệu những tài năng trẻ này sẽ phát triển đến đâu khi môi trường tập luyện và thi đấu không đáp ứng được chuyên môn đầy đủ. Để những tài năng trẻ không sớm bị lụi tàn, ngoài nỗ lực của chính bản thân họ, nên chăng, những "người lái tàu" của thể thao Việt Nam có những đầu tư đúng mức, định hướng cụ thể và dài hơi hơn. Và trong tương lai không xa, chắc chắn cây sẽ cho hoa thơm, trái ngọt.
Mai Hương
