Tham dự hội nghị có Thượng tướng Phan Trung Kiên, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng; các Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Vũ Trọng Kim, bà Hà Thị Liên; Trung tướng Trần Hoa, Tư lệnh Bộ đội Biên phòng; Trung tướng Võ Trọng Việt, Chính ủy Bộ đội Biên phòng cùng lãnh đạo lực lượng Biên phòng 44 tỉnh và đại diện Ủy ban MTTQ các tỉnh biên giới, nhân dân một số dân tộc vùng biên giới, hải đảo.
Đến nay, 44 tỉnh có biên giới, hải đảo trên cả nước đã tham gia phong trào "Quần chúng tham gia tự quản đường biên, mốc biên giới và an ninh trật tự khu vực biên giới" và phong trào đã đạt được nhiều kết quả tích cực, tạo sự chủ động trong phòng ngừa, giải quyết nhiều vụ việc phức tạp xảy ra ở khu vực biên giới, hải đảo, không để lan rộng, gây căng thẳng, đối đầu , đảm bảo đúng nguyên tắc, đúng pháp luật, giữ vững hòa bình hữu nghị với các nước láng giềng.
Kết quả phong trào đã góp phần giữ vững độc lập, chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia; giữ vững ổn định chính trị khu vực biên giới tăng cường đoàn kết các dân tộc, đoàn kết quân dân, phục vụ đắc lực cho yêu cầu, nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội, nâng cao dân trí, xóa đói giảm nghèo, cải thiện đời sống nhân dân khu vực biên giới.
Đã có hơn 8.000 thôn, bản, ấp giáp biên giới tham gia đăng ký tự quản đường biên, mốc quốc giới. Hơn 3.000km đường biên và 1.259 cột mốc quốc giới được nhân dân đăng ký tự quản và hơn 100.000 lượt người dân phối hợp cùng bộ đội biên phòng tuần tra biên giới, tham gia ngăn chặn các hành vi vi phạm chủ quyền lãnh thổ, ngăn chặn hoạt động xâm canh, xâm nhập trái phép.
Bộ đội biên phòng tỉnh Đắc lắc tuyên truyền hướng dẫn già làng tổ tự quản xã Đăk Lao, Đăk Min nội dung quản lý, bảo vệ biên giới.
Đã ra đời của 2.190 tổ tự quản đường biên, mốc biên giới với gần 4.000 cơ sở nhân cốt được xây dựng. Nhân dân đã cung cấp hơn 55 nghìn tin, tố giác gần 70 nghìn tội phạm, ngăn chặn truyền đạo trái phép, tham gia hơn 1.000 vụ đấu tranh chống tội phạm ma túy, ngăn chặn hơn 600 vụ vượt biên, buôn bán phụ nữ, trẻ em...
Từ năm 2007 đến nay, Đảng ủy Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng đã lãnh đạo, chỉ đạo các đơn vị trực tiếp xây dựng các mô hình, dự án giúp nhân dân ở các xã, phường biên giới, hải đảo phát triển kinh tế - xã hội. Các đơn vị Bộ đội Biên phòng đã triển khai trên 20 dự án định canh, định cư, đường giao thông, đường điện, nước sinh hoạt cụm dân cư với số vốn là 280 tỉ đồng. Đảng ủy - Bộ Tư lệnh lựa chọn ba mô hình ở ba tỉnh: Sơn La, Kon Tum và Tây Ninh để chỉ đạo điểm. Bộ đội Biên phòng các tỉnh, thành phố đã lựa chọn và đang triển khai 150 mô hình, dự án phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội ở khu vực biên giới, trong đó có 49 mô hình cấp tỉnh, 101 mô hình cấp đồn biên phòng.
Nhiều địa phương đã lồng ghép phong trào tự quản với cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư" thông qua việc tổ chức xây dựng các hương ước, quy ước, quy chế của từng dòng họ, buôn, làng, thôn, bản. Các mô hình "tàu thuyền, bến bãi an toàn", "Họ đạo gương mẫu", "Thôn xóm bình yên, gia đình hòa thuận" tiếp tục phát huy tác dụng và được nhân rộng ở các địa phương tuyến biển.
Trưởng bản Ma Hồng Phủ (thôn Choán Ván, Mường Khương, Lào Cai) hướng dẫn đồng bào thu hoạch thảo quả trong khu vực đất biên giới được giao tự quản.
Đã xuất hiện thêm nhiều mô hình mới, cách làm mới có hiệu quả như "Gia đình người Mông văn hóa", "Thôn, bản không có người theo bọn xấu hoạt động tôn giáo trái phép" ở các tỉnh Cao Bằng, Lai Châu, Sơn La...; hay "Gia đình cựu chiến binh gương mẫu", "Làng thanh niên văn hóa", "Buôn làng không có người vượt biên trái phép" ở Gia Lai, Đăk Lăk, Kon Tum...
Kết luận Hội nghị, Thượng tướng Phan Trung Kiên nhấn mạnh, để làm tốt nhiệm vụ giữ vững chủ quyền quốc gia, an ninh biên giới, hải đảo trong tình hình mới, các cấp, ngành, địa phương và lực lượng biên phòng cần tăng cường hơn nữa công tác vận động tuyên truyền nâng cao nhận thức nhân dân về vị trí quan trọng của chủ quyền lãnh thổ, vị trí, vai trò của biên giới quốc gia và kết quả phân giới cắm mốc trên các tuyến.
Thượng tướng Phan Trung Kiên nhấn mạnh Bộ đội biên phòng cần phát huy vai trò nòng cốt trong công tác bảo vệ biên giới, chủ quyền quốc gia, chủ động tham mưu cho các địa phương về quy hoạch dân cư khu biên giới, ổn định và phát triển kinh tế, xã hội cho các thôn giáp biên để đồng bào "an cư lạc nghiệp" trên biên giới.
