Xác định chi phí hợp lý khi tính thuế TNDN: Còn nhiều bất hợp lý

Báo Đầu tư - 

Xac dinh chi phi hop ly khi tinh thue TNDN: Con nhieu bat hop ly

(baodautu.vn) Chi phí nào được coi là hợp lý, hợp lệ để xác định thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) là nội dung nổi cộm được DN đặt ra khi cho ý kiến vào việc sửa đổi, bổ sung thuế thu nhập doanh nghiệp.

Theo Thông tư 130/2008/TT-BTC, ngoại trừ 31 khoản khoản chi không được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế, DN được trừ mọi khoản chi phí nếu khoản chi liên quan đến hoạt động sản xuất - kinh doanh và có đầy đủ hóa đơn, chứng từ hợp pháp. “Quy định này có vẻ rất đơn giản, chặt chẽ và thông thoáng, nhưng sau hơn 2 năm áp dụng đã phát sinh nhiều vấn đề phức tạp”, ông Nguyễn Đức Nghĩa, Tổng giám đốc Công ty cổ phần Tư vấn thương mại Độc Lập nhận xét.

Ông Nghĩa cho rằng, việc xác định khoản chi nào có liên quan đến sản xuất - kinh doanh phụ thuộc vào trình độ đánh giá và nhận thức của kế toán. Trong khi các cơ quan quản lý nhà nước chưa xây dựng được một bộ tiêu chuẩn định mức hoàn chỉnh về chi phí cho các ngành kinh tế, khu vực kinh tế, vùng địa lý, thì việc ghi nhận chi phí nào là hợp lý lại tùy thuộc vào sự thỏa hiệp giữa nhân viên kế toán và công chức thuế vụ. “Thực tế này gây ra sự nhũng nhiễu, thông đồng, mặc cả giữa công chức thuế và DN, gây thất thoát cho ngân sách”, ông Nghĩa nói.

Đại diện nhiều DN cho biết, trong hoạt động sản xuất - kinh doanh hàng ngày, họ phải chi rất nhiều khoản cần thiết và hợp lý, như phụ cấp xăng xe, tiền điện thoại, phụ cấp tiền ăn, ở khi người lao động đi công tác…, nhằm đảm bảo thu nhập cho người lao động trong bối cảnh lạm phát tăng cao, nhưng không được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế.

Theo Luật Thuế TNDN, chỉ có tiền lương, tiền công của chủ DN tư nhân; thù lao trả cho sáng lập viên không trực tiếp tham gia điều hành sản xuất, kinh doanh là không được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế, nhưng khi xây dựng hướng dẫn (Thông tư 130/2008/TT-BTC), Bộ Tài chính đã bổ sung thêm rằng, thù lao cho thành viên hội đồng thành viên, HĐQT của tất cả các loại hình DN nếu không tham gia trực tiếp vào hoạt động sản xuất - kinh doanh đều không được coi là chi phí hợp lý. Việc loại bỏ những chi phí này, theo ông Nghĩa là không thuyết phục, bởi trên thực tế, các thành viên HĐQT, hội đồng thành viên của công ty cổ phần, công ty TNHH dù không điều hành trực tiếp, nhưng họ vẫn tham dự các cuộc họp, nghiên cứu hồ sơ, tài liệu và vẫn phải chịu nghĩa vụ của mình trước DN.

Nhận thấy rõ sự bất hợp lý trong việc tính chi phí trang phục của người lao động, mới đây, Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư 18/2011/TT-BTC, nâng mức chi phí được trừ đối với trang phục hàng năm cho người lao động. Việc nâng chi phí được trừ này được DN hoan nghênh, nhưng theo ông Phan Thông Anh, Giám đốc Công ty Luật hợp danh Việt Nam, với tốc độ lạm phát như hiện nay, mức tính chi phí mới sẽ nhanh chóng rơi vào lạc hậu. Vì vậy, theo ông Anh, thay vì khống chế theo mức tuyệt đối, nên căn cứ vào lương tối thiểu nhân với hệ số.

So với thời điểm thi hành Luật Thuế TNDN, giá xăng hiện đã tăng 80%; lương tối thiểu của khu vực DN được điều chỉnh tăng gần 100%; giá hàng hóa lương thực, thực phẩm tăng 2 - 4 lần... Vì vậy, các DN đều cho rằng, việc hướng dẫn chế độ ăn giữa ca không quá 450.000 đồng/tháng là quá lạc hậu. “Nên bỏ khống chế chi phí ăn giữa ca, nếu DN tự tổ chức cho người lao động và có đầy đủ hóa đơn, chứng từ. Đối với DN chi bằng tiền mặt cho người lao động, nên nâng mức khống chế ăn giữa ca ít nhất bằng mức lương tối thiểu”, ông Phan Thông Anh phát biểu.

Trong khi đó, đại diện Công ty Amigo cho rằng, việc khống chế chi phí ăn giữa ca và trang phục ở bất cứ mức nào đều bất hợp lý và trái với Luật Thuế TNDN, nếu DN có đầy đủ hóa đơn, chứng từ chứng minh chi phí đó là hợp lý. “Nhằm thực hiện chính sách ưu đãi đối với người lao động, khuyến khích DN chăm lo đến đời sống của công nhân, Quốc hội đã không đồng tình với đề xuất của Bộ Tài chính về việc khống chế tiền ăn giữa ca và trang phục, vì vậy, Bộ Tài chính nên bỏ việc khống chế chi phí đối với 2 khoản này”, đại diện Công ty Amigo đề xuất.

Tin mới