Nạn nhân bị kỉ luật nặng hơn thủ phạm?
Hai HS Vũ Ngọc Diệp (người trực tiếp đánh) và Chu Minh Huyền (người thực hiện quay video) phải chịu hình thức kỉ luật “nặng nhất”: Hạ hạnh kiểm, thử thách trong vòng một năm. Mỗi tuần phải viết một bản kiểm điểm, có chữ kí của phụ huynh, nếu vi phạm sẽ bị đuổi học. Nhà trường gọi đó là “án treo” đuổi học.
Như vậy, rút cục, hai HS đã đánh đập, sỉ nhục bạn chỉ bị hạ hạnh kiểm (không hiểu là hạ từ mức nào xuống mức nào, nếu chỉ là Tốt xuống Khá hay Trung bình cũng nên?), không hề bị đình chỉ học một ngày nào.
Việc mỗi tuần viết một bản kiểm điểm cũng rất hình thức, tưởng nặng, hóa ra nhẹ tênh. Chỉ cần mất vài phút, đưa bố mẹ kí là xong.
Kinh ngạc nhất khi mà người bị đánh, bị sỉ nhục nặng nề là em Nguyễn Quỳnh Anh lại bị kỉ luật cảnh cáo toàn trường, hạ hạnh kiểm xuống loại yếu và thử thách một năm!
Nghĩa là những em tổ chức đánh bạn không bị cảnh cáo toàn trường?
Hội đồng kỉ luật nhà trường đã “lách luật”?
Thứ nhất, không thể xếp em Nguyễn Quỳnh Anh hạnh kiểm yếu. Về Tiêu chuẩn xếp loại hạnh kiểm, khoản 4, Điều 4, Quy chế “Đánh giá, xếp loại học sinh trung học cơ sở và học sinh trung học phổ thông” (Ban hành kèm theo Quyết định số 40/2006/QĐ-BGDĐT ngày 05 tháng 10 năm 2006 của Bộ trưởng Bộ GD ĐT) nêu rõ:
“Loại yếu: nếu có một trong những khuyết điểm sau đây:
a) Có sai phạm với tính chất nghiêm trọng hoặc lặp lại nhiều lần trong việc thực hiện quy định tại khoản 1 Điều này, được giáo dục nhưng chưa sửa chữa;
b) Vô lễ, xúc phạm nhân phẩm, danh dự, xâm phạm thân thể của giáo viên, nhân viên nhà trường;
c) Gian lận trong học tập, kiểm tra, thi cử;
d) Xúc phạm danh dự, nhân phẩm của bạn hoặc của người khác; đánh nhau, gây rối trật tự, trị an trong nhà trường hoặc ngoài xã hội;
đ) Đánh bạc; vận chuyển, tàng trữ, sử dụng ma túy, vũ khí, chất nổ, chất độc hại; lưu hành văn hóa phẩm độc hại, đồi trụy hoặc tham gia tệ nạn xã hội”.
Như vậy, Nguyễn Quỳnh Anh không vi phạm quy định nào nói trên để bị xếp hạnh kiểm loại yếu.
Em Nguyễn Quỳnh Anh có lỗi gì? Ông Trần Thanh Sơn, Chủ tịch Hội đồng Kỷ luật nhà trường cho biết: “Khi có mẫu thuẫn với bạn mà không báo cáo với nhà trường mà lại tự ý bỏ học đi theo các bạn để tự giải quyết, đồng thời, sau đó lại không thành khẩn khai báo để cơ quan điều tra phải vào cuộc”. Em đã giải thích là “không muốn làm to chuyện” và “sợ bố mẹ lo lắng”. Đây cũng là tâm lý thường tình. Đáng ra với cái gọi là “lỗi” ấy, chỉ cần nhắc nhở, phê bình.
Thế nhưng em lại bị kỉ luật nặng hơn cả người đã đánh đập, sỉ nhục mình.
Vì vậy phán quyết của Hội đồng Kỷ luật trường THPT Trần Nhân Tông đối với Quỳnh Anh là hết sức bất công.
Thứ hai, ngành giáo dục không hề có quy định nào gọi là “án treo” đuổi học.
Điều 42, “Điều lệ trường THCS, trường THPT và trường phổ thông có nhiều cấp học” Ban hành kèm theo Quyết định số 07/2007/QĐ-BGDĐT ngày 02/4/2007 của Bộ trưởng Bộ GD ĐT" nêu rõ:
“Học sinh vi phạm khuyết điểm trong quá trình học tập, rèn luyện có thể được khuyên răn hoặc xử lý kỉ luật theo các hình thức sau đây:
- Phê bình trước lớp, trước trường;
- Khiển trách và thông báo với gia đình;
- Cảnh cáo ghi học bạ;
- Buộc thôi học có thời hạn”.
Việc nêu điều kiện HS tái vi phạm sẽ bị kỉ luật ở mức cao hơn trong quyết định kỉ luật là thừa, vì đã có văn bản quy định. Cũng như không có hình thức kỉ luật buộc HS viết bản kiểm điểm mỗi tuần.
Không lẽ một trường THPT có thẩm quyền “sáng tạo” ra các hình thức kỉ luật, trái với quy định của Bộ GD-ĐT?
Trong hình thức “Buộc thôi học có thời hạn”, theo quy định tại Quyết định số 1118/QĐ của Bộ trưởng Bộ GD ĐT ngày 2-12-1987, mục “Quy định về khen thưởng và kỉ luật học sinh” nêu rõ:
“4. Đuổi học một tuần lễ:
- Học sinh đã bị cảnh cáo toàn trường nhưng còn tái phạm, gây ảnh hưởng xấu.
- Phạm các khuyết điểm sau dù chỉ là lần đầu nhưng có tính chất và mức độ nghiêm trọng làm tổn thương nhiều đến danh dự của nhà trường, thầy cô giáo và tập thể như: trộm cắp, trấn lột, gây gổ đánh nhau, có tổ chức và gây thương tích…”.
Hành động đánh bạn, sỉ nhục, quay phim và phát tán trên mạng là vi phạm phát luật, gây hậu quả nghiêm trọng. Không chỉ nhà trường có HS vi phạm bị ảnh hưởng, mà phạm vi tác động có thể nói là trong toàn ngành giáo dục, thậm chí ra ngoài nước.
Khi quyết định không đuổi học (dù chỉ 1 tuần), hội đồng kỉ luật nhà trường cho rằng hành động của những em đó không ảnh hưởng gì đến nhà trường, đến giáo viên?
Không hiểu các thầy cô trong hội đồng kỉ luật đã suy nghĩ gì khi quyết định những hình thức kỉ luật như vậy? Có lẽ các thầy cô không có dịp đọc (lại) những văn bản, quy định hiện hành? Lẽ nào các thầy cô không hiểu (hay cố tình không hiểu) tâm lý HS?
Việc ra quyết định kỉ luật tùy tiện như vậy được biện hộ với lý do muôn thuở: tính “nhân văn”, “cho các em một cơ hội”, “sợ các em hư hỏng”… Vậy xin hỏi công bằng cho người bị hại ở đâu? “Nhân văn” với kẻ phạm pháp chính là vô cảm với nạn nhân.
Nếu như trường nào cũng tùy tiện lách luật, “sáng tạo” ra những hình thức kỉ luật như trường THPT Trần Nhân Tông, thì trật tự giáo dục sẽ hỗn loạn.
Không hiểu khi bàn việc kỉ luật HS, Hội đồng Kỷ luật trường THPT Trần Nhân Tông căn cứ trên những văn bản, quy định nào? Theo chúng tôi, việc tiếp theo là Sở GD-ĐT Hà Nội cần xem lại.
Trần Quang Đại (Giáo viên trường THPT Trần Phú, huyện Đức Thọ, tỉnh Hà Tĩnh)
