* Trong 46 người bị giết có 12 nhà báo
Thi thể các nạn nhân được tìm thấy ngày 24-11. Ảnh: AFP
Tổng thống Phi-líp-pin Glo-ri-a A-rô-giô (Gloria Arroyo) đã ban bố tình trạng khẩn cấp tại các tỉnh Ma-ghin-đa-nao, Xun-tan Cu-đa-rát và thành phố Cô-ta-ba-tô (miền Nam Phi-líp-pin) để "ngăn chặn tình trạng bạo lực không tôn trọng luật pháp". Lệnh này có hiệu lực từ ngày 24-11 và sẽ được duy trì cho tới khi Tổng thống quyết định dỡ bỏ.
Lệnh ban bố tình trạng khẩn cấp được đưa ra sau khi xảy ra vụ bắt cóc và thảm sát đẫm máu nhằm vào các chính trị gia và nhà báo hôm 23-11. Nguồn tin của cảnh sát cho hay, khoảng 100 tay súng, bị nghi ngờ có liên quan đến nhân vật có tên An-đan Am-pa-toan (Andal Ampatuan), một chính trị gia đầy quyền lực trong khu vực, là thủ phạm của vụ thảm sát trên. Những nạn nhân này đã bị các tay súng chặn lại và giết chết khi họ đang trên đường đi đăng kí cho ông I-xma-en Man-gu-đa-đa-tu (Ismael Mangudadatu), Phó thị trưởng thành phố Bu-lu-an, và là đối thủ của ông An-đan Am-pa-toan tranh chức tỉnh trưởng tỉnh Ma-ghin-đa-nao trong cuộc tổng tuyển cử dự định diễn ra vào tháng 5-2010. Vợ và một số thành viên trong gia đình ông Man-gu-đa-đa-tu cũng bị sát hại trong vụ thảm sát trên.
Nhà chức trách Phi-líp-pin cho biết, chiều 24-11 cảnh sát đã phát hiện 11 thi thể bị chôn trong một cái hố lớn, dưới chân một quả đồi. Trước đó, sáng cùng ngày, 13 thi thể khác cũng được tìm thấy trong một hố cách đó không xa, nâng tổng số người thiệt mạng trong vụ tấn công trên lên 46.
Chính phủ Phi-líp-pin bày tỏ phẫn nộ trước vụ bắt cóc và thảm sát trên đồng thời cam kết truy tìm và trừng trị thủ phạm, đem lại công lí cho các nạn nhân. Văn phòng Tổng thống A-rô-giô đã ra thông cáo nhấn mạnh: "Xã hội dân sự không có chỗ cho hành động bạo lực tàn ác như vậy". Thông cáo cũng cho biết Tổng thống A-rô-giô đã cử quyền Bộ trưởng Quốc phòng và quyền Tham mưu trưởng quân đội Phi-líp-pin đến tỉnh Ma-ghin-đa-nao để chỉ huy và giám sát hoạt động truy tìm thủ phạm. Theo ông Giét Đu-rê-da (Jess Dureza), cố vấn của Tổng thống Phi-líp-pin về giải quyết các vấn đề xung đột bạo lực trên đảo Min-đa-nao, đây là "vụ thảm sát người không có vũ trang kinh hoàng nhất trong lịch sử Phi-líp-pin". Cố vấn chính trị của Tổng thống, ông Ga-bri-en Clau-đi-ô (Gabriel Claudio) cũng nhấn mạnh "công lí phải được thực thi và các thủ phạm phải bị trừng trị, bất kể đó là ai".
Hiệp hội nhà báo quốc gia Phi-líp-pin (NUJP) và Câu lạc bộ báo chí quốc gia Phi-líp-pin (NPC) đã lên án "hành động tội ác dã man" trên, đồng thời yêu cầu chính quyền trung ương cũng như địa phương sớm giải quyết vụ này và đem lại công lí cho 12 nhà báo bị sát hại. Tổ chức Nhà báo không biên giới cũng lên án vụ thảm sát và bày tỏ chia buồn với tất cả các nhà báo Phi-líp-pin. Thông cáo của tổ chức này nhấn mạnh "chưa bao giờ giới báo chí chịu sự mất mát nhiều nhà báo như vậy trong một ngày".
Ngay khi vụ việc xảy ra, một đơn vị bộ binh gồm 500 lính đã được điều động đến tỉnh Ma-ghin-đa-nao để phối hợp với khoảng 3.000 binh sĩ đang đóng tại đây truy tìm thủ phạm. Ngày 24-11, Chánh thanh tra cảnh sát tỉnh Ma-ghin-đa-nao, Du-các-nô Đi-cây (Zucarno Dicay) đã bị cách chức và bị bắt giam vì có nhân chứng cho biết đã nhìn thấy ông này có mặt tại hiện trường tội ác. Ông Đi-cây là quan chức cảnh sát cấp cao thứ hai tại tỉnh Ma-ghin-đa-nao và là trợ lí tỉnh trưởng.
KIM OANH