Ông Phạm Viết Muôn: Tôi xin nói là phát triển cơ khí chế tạo, đóng tàu là một chương trình trọng điểm để phát triển kinh tế biển, phục vụ công nghiệp hóa, hiện đại hóa nên phải có chính sách hỗ trợ, và Chính phủ đã có cơ chế hỗ trợ cho chương trình này. Nhưng nếu bảo ưu ái thì không, vì Vinashin cũng như bất cứ doanh nghiệp nào cũng phải hoạt động theo đúng pháp luật, tiền vay ngân hàng phải sử dụng cho tốt.
Còn xảy ra tình trạng như hiện nay, có nguyên nhân bên ngoài do ảnh hưởng khủng hoảng tài chính, kinh tế thế giới. Năm 2006, 2007, Vinashin hoạt động vẫn tốt, nhận được tới 166 đơn đặt hàng của nước ngoài trị giá lên tới 5-6 tỉ USD. Nhưng khủng hoảng xảy ra, nhiều hợp đồng bị hủy bỏ thì đó là điều không lường trước được. Nhưng quả thực nguyên nhân bên trong dẫn đến khó khăn là quyết định: đó là tình trạng đầu tư dàn trải, quản lý tài chính, công nợ, dòng tiền còn nhiều hạn chế… Do đó, vừa qua, Thủ tướng đã yêu cầu kiểm điểm hội đồng quản trị, tập thể ban lãnh đạo, tổng giám đốc, chủ tịch hội đồng quản trị, lãnh đạo các đơn vị thành viên của Vinashin…, nếu phát hiện có sai phạm thì xử lý.
Trong các dự án chuyển về các nơi, có dự án đã đầu tư tương đối hoàn thiện, có dự án mới có tên, mới bắt đầu làm, có nơi mới có miếng đất và nhà mái tôn. Việc chuyển các đội tàu về Vinalines đúng là cũng sẽ khó khăn cho tổng công ty này, nhưng cũng không khó khăn như Vinashin.
Vinashin có tổng tài sản hơn 90.000 tỉ đồng, vốn điều lệ có 9.000 tỉ. Tổng dư nợ hiện nay của tập đoàn này khoảng hơn 80.000 ngàn tỉ đồng. Khi tái cơ cấu có chuyển nợ, nợ sau đó chuyển sang dầu khí và hàng hải tính sơ sơ là 20.000 tỉ đồng. Sau việc chuyển giao này, tình hình tài chính của Vinashin sẽ tốt lên.
Tái cơ cấu Vinashin không phải là để giảm nợ mà có 4 mục tiêu chính: một là để duy trì và phát triển ngành công nghiệp đóng tàu, sửa chữa tàu biển. Hai là sử dụng có hiệu quả cơ sở vật chất đã và đang đầu tư. Ba là không được ảnh hưởng tiêu cực đến hoạt động của tổ chức tín dụng. Và bốn là đảm bảo việc làm cho người lao động.
Tại cuộc họp báo, thứ trưởng bộ Tài chính Nguyễn Công Nghiệp cho biết, khoản vay trái phiếu Chính phủ 700 triệu USD mà Chính phủ cho Vinashin vay lại thì tập đoàn này vẫn trả lãi hàng năm bình thường, và từ năm 2012 mới bắt đầu trả nợ gốc.
Thanh tra hiện đang làm là thanh tra theo kế hoạch, thực hiện tái cơ cấu không ảnh hưởng đến công tác này và đây là cuộc thanh tra toàn diện, ai sai phạm thì xử lý người đó, chứ không phải dự án, đơn vị nào chuyển đi là có sai phạm thì không xử lý được.
Bài học dễ thấy nhất là chúng ta tin thì tin nhưng vẫn phải kiểm tra. Tuy luật ủy quyền cho hội đồng quản trị, nhưng việc các bộ, ngành không kiểm tra, giám sát là thiếu sót. Thục tế, có những cái đầu tư, mua tàu về rồi, cơ quan nhà nước mới biết, bộ Giao thông vận tải không biết, Thủ tướng không biết. Cho nên, tới đây phân cấp, nhưng vẫn phải kiểm tra, giám sát xem doanh nghiệp đi đúng chiến lược không.
Vừa qua, Thủ tướng đã có chỉ đạo tổ chức lại ngành điện để từng bước xây dựng thị trường điện cạnh tranh, tách bạch các khâu phát điện, phân phối điện… Theo đó, Thủ tướng đã quyết định cho thành lập 5 tổng công ty điện lực. Còn khâu phân phối điện cũng giao cho bộ Công thương xây dựng đề án… Tất cả được xem xét trên tinh thần tổ chức được thị trường điện cạnh tranh, đảm bảo cho nền kinh tế phải có điện. Tuy nhiên, việc tổ chức lại EVN không giống như việc tái cơ cấu Vinashin.
>>> Tái cơ cấu giúp Vinashin giảm nợ
>>>“Vinashin chuyển giao những dự án không đủ lực triển khai tiếp”
>>>Lạ lùng câu chuyện tái cơ cấu Vinashin
>>> Tiết giảm cả trăm dự án của Vinashin