Để cho các nhà khoa học trong và ngoài nước an tâm dành chất xám cho hoạt động chuyên môn của Viện chính thức kể ngày 30/7/2010, bà Diệu Hiền đã ưu tiên hàng đầu cho các hạng mục... nơi ăn, chốn ở với mức sang trọng bậc nhất. Chiếc Rolls Royce vừa mua và được nhập về từ cách Việt Nam hơn nửa vòng trái đất, bà cho biết cũng sẽ ưu tiên cho những nhà khoa học của Viện nghiên cứu "làm chân"...
Hôm tôi đến thăm Viện nghiên cứu độc nhất vô nhị ở Việt Nam này, bà Diệu Hiền cho biết vừa trở về từ Hà Nội sau cuộc gặp gỡ quý giá, thân tình, thú vị với Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton nhân chuyến bà công du sang Việt Nam tham dự diễn đàn an ninh khu vực ASEAN lần thứ 17 và tham dự các hoạt động kỷ niệm 15 năm quan hệ ngoại giao giữa hai nước. (Không phải chỉ là doanh nhân tham gia làm ăn tại Mỹ, bà Diệu Hiền là Phó chủ tịch Hội Hữu nghị Việt - Mỹ của TP Cần Thơ).
Từ chuyện “cá thần kỳ”...
Tuy là chủ doanh nghiệp (DN) sinh sau đẻ muộn trên lĩnh vực nuôi trồng, chế biến và xuất khẩu cá tra nhưng bà Diệu Hiền theo dõi sát sao sự phát triển "thần kỳ" của con cá tra, đặc biệt là sự đóng góp của "sản vật trời ban" này đối với vùng đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) và nền kinh tế đất nước trong hơn một thập kỷ qua. Bà kể với tôi rằng, nếu như năm 1997, kim ngạch xuất khẩu (XK) từ cá tra mang lại cho đất nước chỉ gần 20 triệu USD thì con số này đã tăng lên 50 lần (hơn 1 tỉ USD) 10 năm sau - tức năm 2007 với sản lượng tăng vọt đến 1 triệu tấn.
Năm 2009, tuy bị ảnh hưởng của "cơn bão" tài chính nhưng sản phẩm cá tra ĐBSCL vẫn là mặt hàng thủy sản XK tăng trưởng mạnh nhất, chiếm trên 32% tổng kim ngạch XK thủy sản, với hơn 1,4 tỉ USD. Cá tra Việt Nam có mặt trên 150 quốc gia, vùng lãnh thổ. Năm 2010, Bộ NN&PTNT đặt ra mục tiêu là duy trì diện tích và sản lượng cá tra tương đương năm 2009, XK ở mức 600.000 tấn, đưa kim ngạch tăng lên 1,5 tỉ USD.
Cũng cần kể thêm rằng, diện tích mặt nước dành để nuôi cá tra của toàn vùng ĐBSCL hiện khoảng 6.200ha, chiếm chỉ hơn 5% tổng diện tích nuôi cá nước ngọt của toàn vùng. Trước khi con cá lên ngôi, khi nói đến mặt hàng thủy sản nuôi trồng XK của cả vùng châu thổ Cửu Long, người ta chỉ biết đến Cà Mau và Kiên Giang là địa phương đứng đầu "vựa tôm". Giờ thì "cục diện" có thêm Cần Thơ, An Giang, Đồng Tháp gắn với nghề nuôi và chế biến cá tra XK.
"Với sự phát triển thần kỳ này, trong danh mục gần trăm loại mặt hàng thủy sản XK, cá tra đã ngoi lên và thật xứng đáng ở vị trí dẫn đầu. Con tôm phải nhượng bộ. Nếu xếp thứ hạng sản vật mang về ngoại tệ cho đất nước, hiện cá tra chỉ chịu đứng sau gạo. Nếu so sánh với cá hồi của Na Uy, Nhật, Nga, hay cá rô phi của Trung Quốc thì cá tra Việt Nam mình vẫn chiếm ưu thế rõ rệt trên thương trường quốc tế" - bà Diệu Hiền cho biết.
Kể thêm về "sản vật trời ban", bà Diệu Hiền nhận ra một điều diệu kỳ khác. "Chính con cá tra đã mang lại cơ hội cho đông đảo người dân, DN đồng bằng trong đó có Bianfishco của tôi". Bà kể: Ban đầu con cá tra, cá ba sa chỉ được nuôi mạnh vùng thượng nguồn. Ở Châu Đốc, bà con nuôi cá bằng bè. Chẳng bao lâu sau, người ta chuyển sang nuôi bằng hầm, ven sông. Rồi con cá tra xuôi theo dòng Cửu Long có mặt khắp vùng.
Không dừng lại ở vùng nước ngọt quanh năm như: Cần Thơ, Đồng Tháp, Tiền Giang, Vĩnh Long, Hậu Giang; cá tra có mặt và sống tốt ở vùng ven biển như: Bến Tre, Trà Vinh, Sóc Trăng. Có lúc, đi đâu cũng nghe người ta bàn tán xôn xao chuyện con cá tra. Nhiều nông dân ở xứ cù lao heo hút, ngủ qua đêm bỗng thành tỉ phú. Do trúng cá mà nhiều nông dân đã tậu biệt thự, mua ôtô đời mới.
Không chỉ có vậy, nhờ con cá tra mà nhiều người dân nghèo, trong đó có rất đông đồng bào Khmer nghèo được giải quyết công ăn, việc làm. Làm công nhân cho Bianfishco, số anh chị em công nhân này còn được hỗ trợ nhà, chế độ đặc biệt khác. Nhờ con cá mà tình người có dịp thể hiện, người thành đạt có điều kiện chia sẻ với người nghèo khó hơn.
Với Bianfishco, cho đến bây giờ, chẳng ai nghĩ rằng chỉ mới ra đời tròn 5 năm nhưng DN được rất nhiều giải thưởng uy tín, danh giá trên thế giới; lập DN "con" tại Hoa Kỳ để bán sản phẩm bằng "Thương hiệu Việt", được các nhà nhập khẩu thế giới và người tiêu dùng, nhiều nước biết đến đánh giá cao. Không chỉ có vậy, Bianfishco còn vinh dự được Chủ tịch nước trao tặng Huân chương Lao động hạng Ba; đặc biệt, vừa có tên trong danh sách 43 Thương hiệu Quốc gia năm 2010; được Thủ tướng Chính phủ khen ngợi là mô hình sản xuất cá tra chất lượng cao, là DN đột phá...
"Đó là nhờ con cá tra và chỉ con cá tra". Nhớ lại ngày khởi sự DN, bà Diệu Hiền kể thêm: "Năm 2005, nhận thấy tiềm năng to lớn từ nghề nuôi, chế biến và XK cá tra, nên tôi lập ra Bianfishco. Sau 2 năm xây dựng, đầu xuân 2007, Bianfishco đi vào hoạt động. Năm đầu tiên tham gia XK cá tra, Bianfishco đạt doanh số gần 100 tỉ đồng; năm 2008 tăng lên 400 tỉ đồng. Năm 2009, dù tình hình XK gặp nhiều khó khăn nhưng Bianfishco vẫn đạt doanh số gần 1.000 tỉ đồng; và năm 2010 này, Bianfishco phấn đấu đạt doanh số 1.500 tỉ đồng, lợi nhuận 90 tỉ đồng. Bianfishco hiện đã đạt được vị thế vững chắc trên thương trường quốc tế; sản phẩm chất lượng cao của Bianfishco đã XK sang 30 quốc gia trên thế giới.
Đặc biệt, đây là DN XK thủy sản đầu tiên của Việt Nam được Bộ Thương mại Hoa Kỳ cho hưởng thuế suất 0% (lần 2) liên tiếp từ năm 2009 đến 2012. Niềm tự hào của Bianfishco là đến nay, chưa hề có một container hàng nào bị trả về, hay bị nhà nhập khẩu phàn nàn về chất lượng. 6 mục tiêu chất lượng (Chất lượng cho cuộc sống, vùng nuôi, nhà máy, sản phẩm, dịch vụ và người tiêu dùng) mà Bianfishco đặt ra từ khi xây dựng nhà máy vẫn được thực hiện một cách nghiêm ngặt nhất".