Chỉ còn vài ngày nữa, doanh nghiệp X sẽ giới thiệu ra thị trường một bộ kít sản xuất trong nước, sản phẩm của công ty này chỉ có giá thành khoảng 1/3 so với sản phẩm nhập ngoại, đồng thời cũng là một sản phẩm mà thị trường cần trong khi doanh nghiệp tham gia trong lĩnh vực này còn hiếm hoi sức ép cạnh tranh không lớn, đi đúng hướng và tiếp thị đúng cách sẽ thành công. Cũng có thể do đặc thù của sản phẩm kỹ thuật nên từ cái tên bộ kít đã mang âm hưởng nước ngoài. Thế nhưng khi trao đổi với chúng tôi giám đốc của doanh nghiệp X này phân bua rằng anh đã phải rất cân nhắc rất nhiều vì có lẽ cái tên tiếng Anh nghe “kêu”và chắc là dễ tiếp thị hơn là tên tiếng Việt nhất là khi tâm lý sính ngoại trong người dân vẫn còn rất lớn. Trên bao bì vẫn ghi xuất xứ hàng Việt nhưng nếu chỉ nhìn tên nước ngoài có lẽ họ sẽ bớt đắn đo hơn khi quyết định trút hầu bao.
Chắng biết rồi tên tây có giúp doanh nghiệp bán được nhiều sản phẩm hơn tên Việt hay không nhưng giám đốc của công ty chế tạo máy Y đã từng ngậm ngùi nhìn đứa con tinh thần không được mang họ của mình mà phải gắn vào đó tên người khác. Số là một công ty ở Úc rất hài lòng với những thiết bị mà công ty này làm ra, nên chủ động làm đại lý phân phối sản phẩm tại Úc với điều kiện sản phẩm phải được dán nhãn của công ty tại Úc thì hàng mới bán được. Suy đi nghĩ lại cũng chẳng có cách nào khác, anh đành gật đầu để sản phẩm của mình có cơ hội đi xa. Vậy mới thấy, về căn bản sức cạnh tranh của ta còn kém, bởi cứ nhắc đến hàng Việt y như rằng nó gắn liền với những câu từ như chất lượng kém trong khi giá cả cao, đồng thời việc quảng bá còn hạn chế. Giám đốc doanh nghiệp khác khi tham quan nhà máy của đối tác đã rất sửng sốt khi thấy nhãn hiệu và xuất xứ của thiết bị mình làm ra bị một cái tên Châu âu dán đè lên, tìm hiểu nguyên do mới té ngửa rằng, việc để thiết bị Việt nam vận hành thay vì thiết bị của Châu Âu có thể ảnh hưởng đến các đơn hàng.
Có lần tôi gặp dì bên chồng, mới có cháu nội đầu lòng, hỏi dì em bé uống sữa gì, dì có vẻ ngượng ngùng, mãi lâu mới nói cho uống sữa trong nước, nhưng đang chuẩn bị đổi sang sữa ngoại, chứ uống sữa nội thấy tội tội làm sao ấy. Lấy hết sức hùng biện rằng chất lượng sữa nội, sữa ngoại cũng như nhau, sữa ngoại còn phải chịu thuế, marketting nên giá bán cao gấp 2-3 lần…nhưng khí thế hừng hực của tôi bị dập tắt khi dì hỏi có bao giờ ăn cơm bằng chén bát tràng chưa? Đúng ra chuyện em bé uống sữa gì và chén ăn cơm bằng gốm Bát Tràng thật chẳng liên quan gì với nhau nhưng kiểm tra lại đúng là nhà mình chỉ toàn chén ăn cơm Trung Quốc. Mà muốn tìm mua một chục chén Bát Tràng cũng nào phải dễ khi mà ra chợ chỉ cần nói bán cho chục chén thì họ đưa cho cả chục mẫu đẹp lộng lẫy, giá cả rất phải chăng và dĩ nhiên là hàng Trung Quốc. Bởi vậy, chắc cũng chẳng lạ lẫm gì khi tháng 10 năm ngoái, trong một cuộc tọa đàm " làm sao để người Việt ưu tiên dùng hàng Việt" phó chủ tịch Ủy ban Trung ương mặt trận tổ quốc Việt nam từng băn khoăn rằng, sẽ phải tổng kết cuộc vận động người Việt nam ưu tiên dùng hàng Việt như thế nào khi mà nhà vị lãnh đạo nào cũng dùng toàn hàng ngoại. Vận động không chỉ là hô hào mà chính các doanh nghiệp cũng phải có ý thức rất Việt từ việc chăm chút sản phẩm cho tốt đến hậu mãi chu đáo mới mong tâm lý sính ngoại được cải thiện phần nào./.
Thanh Xuân