VĐHN: Sử dụng kháng sinh không đúng trong nuôi thủy sản – những mối nguy

VOH - 

(VOH) - Cộng đồng doanh nghiệp chế biến xuất khẩu thủy sản và người nuôi tôm đang chuẩn bị đối mặt với một vấn đề không mới. Đó là việc sử dụng kháng sinh Enrofloxacin không đúng trong nuôi thủy sản, tạo ra những mối nguy cơ tăng cường kiểm tra chất lượng ở một số quốc gia nhập khẩu và làm sụt giảm sản lượng xuất khẩu tôm nước ta.

Enrofloxacin là một loại kháng sinh thuộc nhóm Fluoroquinolon, có hoạt phổ kháng khuẩn rộng đang được sử dụng rộng rãi trong việc phòng trị bệnh cho gia súc và sau đó là kháng sinh hạn chế sử dụng trong nuôi thủy sản. Tuy nhiên, từ đầu năm 2010, Cục quản lý chất lượng nông lâm sản và thủy sản đã phát hiện dư lượng kháng sinh Enrofloxacin trên 05 mẫu cá tra thương phẩm của một số nông hộ ở huyện Châu Phú, Châu Đốc, tỉnh An Giang và của Hợp tác xã Thới An, phường Thới An, quận Ô Môn, TP. Cần Thơ và huyện Châu Thành, tỉnh Đồng Tháp, giá trị phát hiện từ trên 7 ppb - 0,6 phần tỷ đến 19 ppb và nhưng thấp hơn giới hạn tối đa cho phép, mức giới hạn tối đa cho phép của tổng hai chỉ tiêu Enrofloxacin và Ciprofloxacin là 100 ppb. Tuy nhiên, Cục quản lý chất lượng nông lâm sản và thủy sản cũng đề nghị các doanh nghiệp chế biến thủy sản không xuất khẩu các sản phẩm thủy sản có nguồn gốc từ các hộ nuôi có mẫu bị phát hiện dư lượng kháng sinh nêu trên vào thị trường Mỹ và Bắc Mỹ.

Hiện nay, đối với sản phẩm tôm của nước ta, Nhật Bản và Hoa Kỳ là hai thị trường tiêu thụ chủ yếu. Ở Hoa Kỳ chất kháng sinh này cho phép dưới 0,6 ppb, gần như là cấm hiện diện trong sản phẩm. Ở Nhật Bản chỉ cho phép tồn lưu trong thực phẩm dưới 10 ppb. Thế nhưng hiện nay, việc tồn dư kháng sinh Enrofloxacin trong mặt hàng thủy sản xuất khẩu lại được cơ quan chức năng Nhật Bản cảnh báo. Đầu tháng 3/2011 vừa qua, Bộ Y tế Lao động và Phúc lợi Nhật Bản đã quyết định tăng cường kiểm tra trên 30% các lô hàng nhập khẩu thủy sản xuất từ Việt Nam đối với chất kháng sinh Enrofloxacin, và nếu chỉ cần phát hiện có thêm 1 lô hàng bị phát hiện có chất này vượt mức cho phép, Nhật Bản sẽ nâng mức kiểm tra lên 100% lô hàng như đang kiểm hóa chất Trifluralin đang áp dụng.

Cách đây khoảng 5 tháng, sự cố hóa chất kháng sinh Trifluralin trên thủy sản xuất khẩu nước ta sang Nhật Bản đã bị đưa vào kiểm tra 100% lô hàng. Sau những nỗ lực giải quyết của các cơ quan chức năng, doanh nghiệp và người nuôi, vấn đề này đã tạm thời lắng dịu.

Việc sử dụng hóa chất kháng sinh trong chăn nuôi cũng như nuôi trồng thủy sản, ở dạng được phép sử dụng hoặc hạn chế sử dụng là điều cần thiết trong phòng và trị bệnh. Thế nhưng việc sử dụng phải đúng theo hướng dẫn của nhà sản xuất, trong đó, cần bảo đảm thời gian ngưng sử dụng thuốc, với mục đích nhằm bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm cho người tiêu dùng, đặc biệt là với những sản phẩm dùng cho xuất khẩu càng phải được quan tâm.

Một số hóa chất kháng sinh như BKC, nhóm Quinolones, sulfonamides, trimethoprim, florfenicol, tetracyclines, amoxcycline, kamamycin, doxcycline, sulfatrim-EFF, trimesul, olan, doxalase, olimos, osamet, vitsorin, cotrimin, ferfostrim... dùng để phòng, trị bệnh cho tôm cá cũng đang bị lạm dụng. Để giải quyết vấn đề này, xu hướng hiện nay đang được khuyến khích là nuôi tôm, cá, gia súc, gia cầm theo hướng thực hành sản xuất tốt Global Gap, VietGap... Một trong những giải pháp là áp dụng những chế phẩm sinh học, các thảo dược hoặc hóa chất kháng sinh đúng cách để giải quyết vấn đề tồn dư kháng sinh. Bên cạnh đó, các cơ quan hữu quan cần xem xét các quy định về chất lượng, vệ sinh an toàn thực phẩm tại các nước nhập khẩu, để quyết định việc cho phép hay cấm sản xuất, kinh doanh, quảng bá và sử dụng những hóa chất kháng sinh trong nuôi trồng thủy sản có nguy cơ ảnh hưởng đến xuất khẩu sản phẩm thủy sản.

Tin mới