Tự phê bình và phê bình theo tinh thần Nghị quyết TƯ 4: Cần cho dân thấy Đảng rất cầu thị

Đại Đoàn Kết - 

Đừng sợ dưới kiểm điểm không nghiêm. Bởi, kết quả kiểm điểm ấy chi bộ, cấp ủy Đảng phải chịu trách nhiệm; cùng với đó còn có sự đôn đốc của cấp trên, sự giám sát của nhân dân. Thực hiện được như vậy, phê và tự phê sẽ nghiêm túc ở tất cả các cấp. GS.TS Hoàng Chí Bảo, Ủy viên Hội đồng Lý luận Trung ương đã khẳng định như vậy trong cuộc trao đổi với Đại Đoàn Kết.



Không được phụ lòng tin của dân với Đảng

GS đã từng nói có 2 khuynh hướng rất cần tránh trong xây dựng, chỉnh đốn Đảng đó là: "kiểm điểm như chưa kiểm điểm” hoặc lợi dụng kiểm điểm vì những động cơ cá nhân, tại sao phải tránh những khuynh hướng này?

GS.TS Hoàng Chí Bảo: NQ TƯ 4 mà Đảng ta đang triển khai có thể nói là Nghị quyết có tầm vóc quan trọng chiến lược không chỉ đối với quá trình đổi mới, mà còn quan trọng với toàn bộ sự nghiệp cách mạng lâu dài của dân tộc ta. Nó liên quan đến sinh mệnh chính trị của Đảng và sự tồn vong của chế độ. Ý thức rõ điều này, Đảng ta chọn những giải pháp vừa ở tầm chiến lược vừa rất bức xúc để triển khai thực hiện cho có hiệu quả. Chúng ta đều biết, trong 4 giải pháp, nhóm giải pháp phê bình và tự phê bình được đặt lên hàng đầu. Để phê và tự phê có hiệu quả, theo tôi phải tuyệt đối tránh 2 khuynh hướng. Thứ nhất, đó là, biến cuộc phê và tự phê nghiêm túc thành sự tâng bốc, vuốt ve nhau, tức là vẫn né tránh sự thật, không đủ dũng khí để vạch ra những yếu kém, hạn chế, bất cập, thậm chí là sự suy thoái, hư hỏng... Thứ hai, cũng sẽ là khuynh hướng lệch lạc nếu ai đó lợi dụng đợt kiểm điểm này thành một cuộc đấu đá vì động cơ cá nhân không trong sáng sẽ gây mất đoàn kết, mất ổn định. Hiện nay, việc triển khai phê và tự phê trong Đảng đã bắt đầu. Đây phải được coi là cuộc sinh hoạt chính trị rất nghiêm túc trong toàn Đảng, không chỉ trong Đảng mà toàn dân rất quan tâm đến quá trình kiểm điểm này.

GS vừa cho rằng cuộc kiểm điểm phê và tự phê bình trong toàn Đảng thu hút sự quan tâm của nhân dân. Vậy đâu là lý do chính khiến nhân dân dõi theo?

Theo tôi, sự quan tâm của toàn dân đối với đợt sinh hoạt chính trị của Đảng là 1 dấu hiệu chính trị rất tích cực. Bởi dân có tin yêu Đảng, có gắn bó với chế độ thì dân mới chía sẻ với Đảng những khó khăn và những nỗi lo toan như thế. Cho nên, ta phải thực hiện được đúng lời Bác răn dạy đó là, "không được phụ lòng tin của nhân dân và làm bất cứ việc to hay nhỏ; trong lúc này cũng như về sau cũng phải xứng đáng với lòng tin của nhân dân”. Muốn làm được điều này, trong giai đoạn "nước sôi, lửa bỏng” này các đảng viên ở tất cả các cấp phải phê và tự phê một cách nghiêm túc.

Sẽ không có chuyện"đầu voi đuôi chuột”nếu giám sát tốt

Tuy nhiên, rất nhiều ý kiến lo ngại rằng, với các địa phương, Trung ương rất khó giám sát quá trình tự phê bình và phê bình; làm thế nào để kiểm điểm không "đầu voi, đuôi chuột”, thưa GS?

Trước hết, lãnh đạo cấp cao của Đảng phải kiểm điểm nghiêm túc làm gương cho cấp dưới noi theo. Tôi tin tưởng vào sinh hoạt kiểm điểm của tập thể lãnh đạo cấp cao đang diễn ra đúng tinh thần của Nghị quyết. Đó là, kiểm điểm với tất cả sự trong sáng và tinh thần trách nhiệm trước dân tộc, trước nhân dân.

Sau đợt kiểm điểm của các đồng chí ở Trung ương sẽ có một cuộc kiểm điểm xuống cấp địa phương, bộ, ngành. Muốn cấp dưới phê và tự phê có hiệu quả, trước hết, mỗi tổ chức Đảng phải chịu trách nhiệm về kết quả kiểm điểm của mình sau đó mới nhờ sự hỗ trợ, kiểm tra của cấp trên. Ngoài ra, đợt kiểm điểm này khác những đợt kiểm điểm khác vì: Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã khẳng định, "Đảng chủ trương kêu gọi toàn dân xây dựng Đảng, Đảng sẽ lắng nghe dân”. Vậy thì nhân dân chính là những người giám sát cuộc phê và tự phê của Đảng ở tất cả các cấp. Tóm lại, không sợ dưới làm không nghiêm, bởi kết quả kiểm điểm trước hết chi bộ Đảng, người đứng đầu cấp ủy phải chịu trách nhiệm; đồng thời có sự đôn đốc, giám sát, điều chỉnh uốn nắn của cấp trên, rồi sự giám sát của nhân dân. Nếu thực hiện được như vậy, chắc chắn phê và tự phê sẽ nghiêm túc ở tất cả các cấp.

GS có tin tưởng vào sự thành công của đợt kiểm điểm này?

Tôi hoàn toàn tin tưởng. Bởi, Đảng của chúng ta đã đủ kinh nghiệm, kiến thức để sao cho đợt sinh hoạt này có kết quả cao nhất. Tại sao tôi lại khẳng định như vậy là vì, trong lịch sử, Đảng đã kiểm điểm phê và tự phê rất nhiều lần rồi. Còn nhớ lịch sử cách đây ¼ thế kỷ trước khi chúng ta quyết định đổi mới vào năm 1986 thì năm 1985 đất nước vô cùng khó khăn, lạm phát phi mã 3 con số, đất nước rơi vào tình trạng kiệt quệ… Vậy mà, Đảng đã công khai thừa nhận những khuyết điểm, sai lầm để quyết tâm đổi mới. Có được thành công Đại hội VI, Đảng đã có cuộc phê và tự phê bình rất nghiêm túc theo tinh thần nhìn thẳng vào sự thật, nói rõ sự thật để khắc phục, sửa chữa. Tôi vẫn còn nhớ rất rõ lời của Tổng Bí thư Trường Chinh rằng: "Đảng ta đã giành được thắng lợi to lớn trong cách mạng, nhưng cũng mắc không ít khuyết điểm sai lầm, thậm chí có cả những khuyết điểm nghiêm trọng về chỉ đạo chiến lược”... Trong khi chúng ta mắc sai lầm nghiêm trọng như vậy, nhưng nhân dân vẫn kiên nhẫn chờ đợi Đảng sửa chữa. Vì vậy, tất cả chúng ta, từ người lãnh đạo đến đảng viên ở tất cả các tổ chức của Đảng phải làm hết sức mình để không phụ lòng tin và sự chờ đợi của nhân dân…”. Lời phát biểu ấy gây xúc động rất lớn trong Đảng, trong dân. Nhờ vậy, chúng ta mới có sự nghiệp, thế và lực như ngày hôm nay.

Bây giờ lịch sử lại đặt ra một yêu cầu hệ trọng như thế nữa. Mấu chốt của vấn đề là chúng ta phải phê và tự phê một cách nghiêm túc ở tất cả các cấp. Tôi nghĩ, với phương châm kết hợp xây gắn với chống, xây thì phải chống… Xây cái tiến bộ, tích cực, chống cái xấu xa, khuyết điểm, thói hư tật xấu cái lỗi thời… để giành thắng lợi

Nhưng để đi đến thành công, theo GS chúng ta cần làm gì để đợt sinh hoạt chính trị này đạt kết quả tốt nhất?

Muốn thành công thì phải vượt qua 3 trở ngại lớn. Thứ nhất, trở ngại tâm lý nằm trong ý thức của mỗi người, từ cấp ủy cho đến đảng viên thường. Đừng sợ thất bại và chưa làm đã nghĩ đến khó khăn mà lùi bước thì khó thành công. Muốn vượt qua trở ngại này tất cả đảng viên đều nghĩ cho dân, cho nước thì sẽ vượt qua. Thứ hai, phải đề cao nguyên tắc tập trung dân chủ. Tại sao tôi phải nhấn vào nguyên tắc này là bởi, thực tế chúng ta vẫn chưa thực hiện tốt nguyên tắc này. Nếu thực hiện tốt nguyên tắc dân chủ trong đó đã bao gồm phê và tự phê, có thiểu số phục tùng đa số, có cấp dưới phục tùng cấp trên, có kiểm tra giám sát nội bộ và giám sát của nhân dân…Chúng ta thực hiện thường xuyên nguyên tắc này đã tạo điều kiện rất lớn để phê và tự phê cho tốt rồi. Thứ ba, phê và tự phê không chỉ là vấn đề ý thức, trách nhiệm, không chỉ là thái độ chính trị với Đảng với dân mà nó còn có bệ đỡ về đạo đức nữa. Muốn phê và tự phê thực sự trong sáng, lành mạnh phải là vấn đề đạo đức. Đó là sự công tâm, khách quan trung thực; không chỉ trung thực với đồng chí, tổ chức của mình mà trước hết phải trung thực với bản thân mình để không mắc phải những sai lầm.

Xin trân trọng cảm ơn GS!

Khánh Ly(Thực hiện)
Gửi cho bạn bè Bản in

Tin mới