Nạn nhân “lừa”…bị cáo
Là một luật sư dày dặn kinh nghiệm với mấy chục năm trong nghề, luật sư Hà Đăng không thể nhớ nổi mình đã tham gia bao nhiêu vụ án, bào chữa cho bao nhiêu thân chủ. Anh bảo, kể ra nghe có vẻ khó tin, nhưng có nhiều vụ án có những tình tiết, đúng là khiến người ta phải “cười ra nước mắt”, ngay cả Hội đồng xét xử thường nổi tiếng về sự nghiêm khắc, lạnh lùng cũng không nhịn nổi cười.
Theo cáo trạng của Viện kiểm sát thì vào khoảng 19 – 20 giờ, Nguyễn Thị H đang đứng chờ, đón xe tại cổng Bệnh viện Bạch Mai thì thấy hai thanh niên là Nguyễn Văn V và Nguyễn Văn C đi xe đạp ngang qua cổng bệnh viện. H vẫy V và C lại và xin đi nhờ xe về Yên Phụ. Khi đèo đến công viên Lê Nin, V và C rủ H vào công viên chơi và ở đó, V đè H ra gốc cây để thực hiện hành vi giao cấu, còn C thì đứng canh chừng.
Trong khi đang làm “chuyện ấy”, V còn hỏi H “vào chưa?”, H trả lời “vào rồi”. Thấy có người đi qua, cả V, C và H vội bỏ đi ra ngoài công viên ăn phở. Ăn phở xong H bảo V và C đèo mình về nhưng V và C không đồng ý. Bực mình, H đã kể lại chuyện vừa xảy ra cho một cảnh sát giao thông đang làm nhiệm vụ gần đó. Người công an này đưa cả ba người về đồn khai báo và sau đó 2 “ông tướng” V cùng C cùng bị truy tố về tội hiếp dâm.
Quá trình điều tra, CQĐT đã đưa H đi giám định, kết quả là H vẫn còn trinh. “Điều đó chứng tỏ nạn nhân là H đã “lừa” bị cáo V. Khi H trả lời câu hỏi của V là “vào rồi”, thực ra lúc đó H đang kẹp “của quý” của V ở bẹn”. Anh phân tích, khi có người đi qua thì cả ba cùng đi ăn phở, lý do H tố cáo chỉ là do V và C không đèo H về.
Trong vụ án này, thực ra H không phải là người bị hại, động cơ tố cáo của H là một giao dịch nhờ vả không thành giữa V và C. Vụ án đã khép lại, với một kết quả thỏa đáng, V và C chỉ nhận mức án 1 năm tù giam, chính nhờ những “chứng cứ ngộ nghĩnh” mà Hà Đăng đã đưa ra tại tòa.
Cuộc truy tìm chứng cứ dị kỳ và oan khuất
Để nhận bào chữa cho thân chủ của mình, anh phải mất rất nhiều thời gian đi xác minh, tìm những chứng cứ xác đáng để chứng minh trước tòa. Có những vụ án, luật sư Hà Đăng phải thức trắng cả đêm đi xác minh, tìm chứng cứ…
Điển hình là vụ án trộm cắp tượng cổ ở Bắc Giang, năm 2006. Trong vụ án này, bị cáo Đoan là người không biết chữ quốc ngữ nhưng lại rất giỏi chữ nho. Tại hồ sơ vụ án, Đoan có ký vào bản cung, trong đó có thể hiện đầy đủ, cụ thể ngày, giờ, tháng Đoan đi ăn trộm tượng cổ. Nhưng ra tòa, bị cáo Đoan nhất mực kêu oan. Anh đã đưa cho bị cáo một lốc lịch có ngày âm lịch ghi bằng chữ nho để bị cáo nhớ lại và khai giờ, ngày, tháng, năm cho chính xác.
Bị cáo một mực cho rằng, chính thời gian bị buộc là đang đi ăn trộm đó, bị cáo lại đang đi giúp khâm liệm cho một gia đình có người chết tại địa phương. Hà Đăng nhận định, nếu lời khai của bị cáo là chính xác thì không ai có thể phân thân ra để làm được hai việc cùng lúc. Nhưng để chứng minh lời khai của thân chủ, anh phải tức tốc lặn lội đi xác minh ngay trong đêm.
Đến địa phương mà Đoan khai, anh đã đi gõ hỏi từng nhà với câu hỏi lặp đi lặp lại là: “Nhà anh, chị có đám ma nào vào ngày giờ này không?” Nghe xong, rất nhiều gia đình đã nổi cáu, sỉ vả và chửi rủa… thậm chí còn có cả hành động khiếm nhã là nhổ cả nước bọt. Mất trắng đêm, 5 giờ sáng, anh cũng tìm được đúng nhà mà Đoan đã khai trước tòa. Người chủ nhà khẳng định đúng là vào ngày, giờ, tháng năm đó, có nhờ Đoan đến khâm liệm, cúng cho chồng chị. Có rất nhiều người làm chứng cho việc này. Trước những chứng cứ rõ ràng, kèm theo cả nhân chứng, luật sư Hà Đăng đã giúp Đoan được minh oan. Anh bảo nếu không cố “muối mặt”, cố chịu sự tổng sỉ vả khi gõ cửa từng nhà thì đâu có được kết quả như vậy.
Bị kết án tử hình vẫn biết ơn...luật sư
Kể đến đây, luật sư Hà Đăng tâm sự: “Tôi nhớ mãi giọt nước mắt xen lẫn cái nhìn biết ơn của một thân chủ khi vừa nghe Tòa tuyên mức án cao nhất là tử hình…” Cái nhìn đó, giọt nước mắt đó là nỗi niềm của người sắp chết nhưng được giãi bày nỗi lòng mà bấy lâu không thể nói ra được qua lời bào chữa của một luật sư. Đúng là “gieo gió thì phải gặt bão”, nhưng quả thật, ngay cả hội đồng xét xử cũng không cầm được nước mắt.
Vụ giết người ở Hà Nội đã từng gây xôn xao dư luận cách đây không lâu. Dương – bị cáo phạm tội giết người, trong khi đang ngồi ăn tối cùng bạn gái trên hè phố Hà Nội. Có ông bán chó con đi ngang qua chào mua và bạn gái của Dương đã hỏi mua.
Đang cùng người yêu vừa ăn vừa tâm sự, nên Dương có vẻ không vui, bảo người bán chó “ông đi đi”. Nhưng ông bán chó cự lại “cậu không mua, thì để người khác mua”. Dương nổi khùng: “Ông không đi tôi chém chết chó bây giờ”, ông bán chó tiếp lời: “Mày chém được thì chém đi”. Sĩ diện, xen lẫn sự tức giận Dương vớ ngay con dao chặt thịt gà trên bàn quán phở chém con chó đứt làm hai khúc.
Thấy vậy, ông bán chó thách đố, “mày chém được chó của tao, có chém được tao thì chém đi”. Đang điên máu, sẵn con dao trên tay Dương đâm ông bán chó một nhát khiến ông này tử vong luôn tại chỗ. Sau đó, Dương bị bắt và bị truy tố về tội giết người.
Để bào chữa cho bị cáo vụ án này, luật sư Hà Đăng tìm hiểu kỹ và thấy hoàn cảnh gia đình bị cáo rất éo le. Bố Dương là thương binh, từ nhỏ Dương đã phải sống trong cảnh thiếu thốn tình cảm do bố mẹ ly hôn. Không có ai giáo dục, dạy bảo, bố mẹ Dương vứt mặc cho Dương muốn sống thế nào thì sống. Do vậy, khi Dương có người yêu, hắn tha thiết, khát khao đến cháy bỏng sẽ có một gia đình nhỏ ấm êm trong tương lai. Nhưng, mọi việc đã chấm dứt vì một phút nông nổi, tội lỗi. Hắn đâm người giống như một hành động vô thức. Nhưng vị trí của người bán chó đứng quá gần, khiến vết đâm trúng tim. Đâm xong, hắn tỉnh ngộ và bỏ chạy.
Việc Dương giết người vẫn biết là phải bị xử tử hình theo quy định của pháp luật, nhưng về mặt tình, luật sư vẫn mong muốn Hội đồng xét xử xem xét để Dương được giảm án. Anh không thể quên được hình ảnh và câu nói trong nước mắt giàn giụa của Dương khi kết thúc phiên tòa: “Chào anh, em xuống trước, em không còn ân hận điều gì trên đời này mặc dù phải chết. Hôm nay, anh đã nói hộ em tất cả những điều từ trước tới nay em phải chịu mà không nói được”.
Phạm Xuân Hải