Trong suốt hơn 10 năm đầu của giải Oscar (từ năm 1931-1943), AMPAS đã chọn 10 đề cử cho hạng mục Phim hay nhất. Năm 1932-1935, con số này đã thay đổi lên đến 12 phim. Giải Oscar lần thứ 16 (năm 1943) là giải gần đây nhất có 10 phim đề cử và Casablanca là bộ phim giành chiến thắng.
Lễ trao giải Oscar đầu tiên được tổ chức vào ngày 16.6.1929, tại Khách sạn Hollywood. Lúc đó, Oscar chỉ là giải thưởng nội bộ của AMPAS, với người trao giải duy nhất là Douglas Fairbanks.
Hơn 80 năm qua, AMPAS đã làm tất cả để giữ Oscar là một trong những chương trình truyền hình ăn khách nhất. Số lượng giải thưởng cũng được tăng lên đáng kể, từ 12 giải thưởng lên đến 24 giải thưởng.
Điểm đặc biệt tại Oscar 2010 là AMPAS sẽ mở rộng danh sách đề cử hạng mục Phim hay nhất từ 5 lên 10 phim và việc thay đổi lớn này đã gây sự chú ý của giới điện ảnh, truyền thông và đông đảo người hâm mộ trên khắp thế giới. Tại giải Oscar năm 2010, có một số bộ phim đã giành được những giải thưởng cao trong các Liên hoan phim Cannes, Berlin, Toronto, Venice... như: The White Ribbon- một bộ phim đen trắng về đề tài chiến tranh thế giới lần thứ nhất, từng giành giải Cành Cọ Vàng ở Liên hoan phim Cannes 2009 của đạo diễn người Đức gốc áo Michael Haneke; Bộ phim A prophet của đạo diễn người Pháp Jacques Audiard (giành được giải thưởng lớn của Liên hoan phim Cannes 2009); Bộ phim The Milk of Sorrow, kể về nỗi sợ của những phụ nữ trong suốt thời gian của cuộc chiến giữa chính phủ Pêru và những người phe cánh tả vào những năm 1980-1990, từng giành giải Gấu Vàng trong Liên hoan phim Berlin 2009.
ở hạng mục chiến tranh, đáng chú y là phim Baaria của đạo diễn người Italia Giuseppe Tornatore (ông từng chiến thắng và giành giải phim nước ngoài hay nhất năm 1989 với bộ phim Cinema Paradiso). Khu vực châu á tham gia với ba bộ phim là Mother của đạo diễn Bong Joon Ho (Hàn Quốc). Bộ phim có sự tham gia diễn xuất của Wonbin đã giành được một số giải thưởng điện ảnh và cũng là bộ phim gây sốt ở Hàn Quốc. Hai phim còn lại là những phim đã giành giải thưởng cao tại Liên hoan phim Cannes: The White Ribbon và A prophet.
Năm 2010 có 3 bộ phim Hoa ngữ tham gia tranh giải Oscar ở hạng mục này bao gồm: Forever Enthralled của đạo diễn Trần Khải Ca (Trung Quốc), Prince of Tears của đạo diễn Dương Phàm (Hồng Công, Trung Quốc) và No Puedo Vivir sin Ti của Đới Lập Nhẫn (Đài Loan, Trung Quốc).
Tại khu vực Đông Nam á, ngoài Việt Nam mang đến Oscar bộ phim Đừng đốt (Dont Burn It) của đạo diễn Đặng Nhật Minh; Thái Lan tham dự với phim Best of Times của đạo diễn Yongyoot Thongkongtoon; Philippin mang đến phim Grandpa Is Dead của đạo diễn Soxie H. Topacio; Inđônêxia có bộ phim Jamila and the President của đạo diễn Ratna Sarumpaet đã tham dự giải Oscar 2010. Ba bộ phim khác tham dự Giải đến từ châu á là phim của Nhật Bản Nobody to Watch over Me của đạo diễn Ryoichi Kimizuka; của Iran là phim About Elly của đạo diễn Asghar Farhadi và của ấn Độ là Harishchandrachi Factory của đạo diễn Paresh Mokashi.
Tại giải Oscar năm nay 2010, Ban tổ chức đã lựa chọn và đề cử được 10 phim ở hạng mục Phim hay nhất cho các phim: "A Serious Man (2009), "An Education (2009), "Avatar (2009), District 9 (2009), "Inglourious Basterds (2009), "Precious: Based on the Novel Push by Sapphire (2009), "The Blind Side (2009), "The Hurt Locker (2008), "Up (2009) và "Up in the Air (2009).
ở hạng mục nam, nữ diễn viên xuất sắc nhất được đề cử tại giải năm nay gồm: nam diễn viên Morgan Freeman (người đã bỏ ra nhiều năm để vận động đưa cuốn tự truyện Long Walk To Freedom của cựu Tổng thống Nelson Mandela lên phim và nay ông đã được toại nguyện phần nào khi đóng vai Mandela trong bộ phim Invictus); Diễn viên Viggo Mortensen (được đề cử năm 2009, năm nay được đề cử lần nữa với vai diễn tuyệt vời trong bộ phim The Road). Colin Firth trong vai nhà khoa học đồng tính của bộ phim A Single Man cũng được nói đến nhiều. Những triển vọng đề cử khác là Matt Damon trong vai một nhân viên FBI của The Informant và vai đội trưởng đội rugby Francois Pienaar trong Invictus. Diễn viên Jeff Bridges cũng có cơ hội chiếm 1 đề cử nhờ vai diễn một ca sĩ nhạc country nghiện rượu trong Crazy Heart.
Năm 2009, nữ diễn viên Kate Winslet đoạt Oscar thể loại này nhờ vai diễn trong bộ phim The Reader khai thác đề tài Quốc xã. Năm nay cuộc tranh tài cũng sẽ quyết liệt không kém. Dame Helen Mirren, người từng đoạt Oscar 2007 với vai diễn Nữ hoàng trong The Queen, năm nay cũng có triển vọng được đề cử với vai diễn vợ của đại văn hào Nga Lev Tolstoy trong bộ phim The Last Station. Nữ diễn viên mới nổi Carey Mulligan, vai một nữ sinh trong bộ phim An Education. Diễn viên Ôxtrâylia, Abbie Cornish hy vọng sẽ có một đề cử nhờ vai diễn xuất sắc người láng giềng của John Keats trong bộ phim Bright Star. Ngoài ra còn Gabourey Sidibe của phim Precious; Meryl Streep, chuyên viên nhận đề cử với 12 lần, nay sẵn sàng trở lại nhờ vai diễn Julia Child trong bộ phim Julie and Julia hoặc vai diễn trong bộ phim tình cảm hài Its Complicated...
Chương trình Lễ trao giải Oscar được truyền hình trực tiếp trên đài Phát thanh truyền hình Hà Nội bắt đầu từ 6 giờ sáng 8.3.2010. Chương trình gồm 3 phần chính:
- Từ 6 giờ đến 8 giờ, ghi lại khoảnh khắc những ngôi sao đặt chân lên thảm đỏ trước nhà hát Kodak tại đại lộ Hollywood và những cuộc phỏng vấn với những diễn viên được đề cử, các ngôi sao giới thiệu giải năm nay.
- Từ 8 giờ đến 8 giờ 30, chương trình chào đón những ngôi sao điện ảnh quyến rũ và nổi tiếng nhất ngay trước thời khắc quan trọng của Lễ trao giải.
- Từ 8 giờ 30 đến 11 giờ 30, vinh danh những thành tựu điện ảnh xuất sắc nhất năm 2009.
Theo ông Giám đốc đài Phát thanh truyền hình Hà Nội, 15 phút trước khi truyền hình trực tiếp Lễ trao giải Oscar lần thứ 82, đài Phát thanh truyền hình Hà Nội sẽ tổ chức một cuộc tọa đàm với sự tham gia của các nhà làm điện ảnh trong nước về ý nghĩa cũng như những nhận định, đánh giá của họ về Giải Oscar năm nay.
Nguyễn Thị Thùy (tổng hợp)