– Sau một thời gian điều tra, Cục cảnh sát Phòng Chống tội phạm về Môi trường đã lật tẩy được hàng loạt sai phạm trong lĩnh vực môi trường của Công ty TNHH TM - DV - Xử lý Môi Trường Tân Phương Đông (gọi tắt là Cty Tân Phương Đông).
“Biến” giấy phép “vận chuyển” thành “xử lý”
Cty Tân Phương Đông (do ông Nguyễn Văn Đẩu làm giám đốc) trụ sở ở số 25, đường Cầu Xây, phường Tân Phú, quận 9, TP.HCM, ngành nghề kinh doanh: Mua bán vải, thùng phuy, can nhựa, dịch vụ xử lý môi trường…
Tháng 7/2009 đơn vị này được Sở Tài nguyên - Môi trường TP.HCM cấp giấy phép vận chuyển chất thải nguy hại (CTNH). Vừa có giấy phép vận chuyển, lập tức Cty Tân Phương Đông “phù phép”, hợp thức hóa chức năng thu gom, vận chuyển và xử lý CTNH trên địa bàn các tỉnh Vĩnh Long, Bình Dương, TP. HCM và thực hiện hàng loạt các sai phạm trong công tác chấp hành pháp luật về bảo vệ môi trường.
Để được nhận xử lý CTNH cho các đơn vị, đầu tiên Cty Tân Phương Đông ký hợp đồng xử lý chất thải không nguy hại ngành giầy với Công ty Holcim Việt Nam (Cty Holcim). Lợi dụng sơ hở trong hợp đồng xử lý chất thải có phụ lục 2 của Cty Holcim (chỉ xử lý chất thải không nguy hại ngành giầy) ở trang cuối của hợp đồng, Giám đốc Cty Tân Phương Đông đã tháo bỏ trang này và đưa cho ông Trần Vĩnh Đức (là người mua phế liệu của Cty Tân Phương Đông) đem đến Phòng Tư pháp UBND quận Thủ Đức – TP.HCM chứng thực sao y thành 5 bản (Phòng Tư pháp giữ 01 bản, Cty Tân Phương Đông giữ 4 bản).
Từ hợp đồng xử lý các loại chất thải, giấy phép hành nghề vận chuyển CTNH của Cty Holcim và giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh của Cty Tân Phương Đông, ông Nguyễn Văn Đẩu đã hoàn chỉnh hồ sơ có đầy đủ chức năng xử lý các loại CTNH và không nguy hại để ký hợp đồng xử lý các loại CTNH và thu mua phế liệu của Cty TNHH Tỷ Xuân (KCN Hòa Phú, tỉnh Vĩnh Long), Cty Cổ phần thuộc da Hào Dương (KCN Hiệp Phước, TP.HCM). Ngoài ra Cty Tân Phương Đông còn ký hợp đồng thu gom phế thải phế liệu cho Cty TNHH Kingmaker (KCN Việt Nam- Singapore, tỉnh Bình Dương).
"Mượn đầu heo nấu cháo"
Theo điều tra của Cục cảnh sát Phòng Chống tội phạm về Môi trường, việc thực hiện hợp đồng với Cty Tỷ Xuân (KCN Hòa Phú, tỉnh Vĩnh Long) là do ông Đức, người thu mua phế liệu của Cty Tân Phương Đông trực tiếp làm và mang đến Cty Tân Phương Đông để ông Đẩu ký trước và ông Đức mang đi cho Cty Tỷ Xuân ký sau. Nội dung hợp đồng Cty Tân Phương Đông chịu trách nhiệm thu gom và xử lý rác thải nguy hại, công nghiệp, sinh hoạt ngành giầy cho Cty Tỷ Xuân.
Để thực hiện hợp đồng này, vào ngày 14/02/2009, ông Đức đưa cho ông Đẩu ký tiếp biên bản thỏa thuận có nội dung: Cty Tân Phương Đông giao cho DNTN Huy Nghi (huyện Cần Giộc, Long An) do ông Nguyễn Thành Công (thường trú tại Q11, TP.HCM), làm chủ, được thu gom, vận chuyển và xử lý CTNH và chất thải công nghiệp cho Cty Tỷ Xuân thay cho Cty Tân Phương Đông.
Sau khi ký xong hợp đồng này ông Đức đưa ông Đẩu 15 triệu đồng nói là của ông Công đưa bồi dưỡng và mang bản thỏa thuận này giao cho ông Công. Nhưng thực chất Cty Tân Phương Đông chỉ tiếp nhận xử lý rác thải ngành giầy không tận dụng được, phải đưa đi xử lý của DNTN Huy Nghi.
Khi xe vận chuyển rác thải từ Cty TNHH Tỷ Xuân lên đến TP.HCM, thì DNTN Huy Nghi gọi điện thoại cho ông Đẩu biết và ông Đẩu cho công nhân đi cùng đưa về tại Cảng Cát Lái để giao cho Cty Holcim xử lý.
Vì hợp đồng liên kết với Cty Holcim chỉ xử lý chất thải không nguy hại ngành giầy nên Cty Tân Phương Đông không thể nhờ Cty Holcim Việt Nam xuất chứng từ xử lý CTNH cho Cty TNHH Tỷ Xuân. Vì thế, ngày 6/7/2009 DNTN Huy Nghi bị Thanh tra Sở TN&MT tỉnh Long An, CA huyện Cần Giuộc kiểm tra lập biên bản xử phạt hành chính 7,5 triệu đồng do hoạt động thu gom CTNH trái phép từ Cty Tỷ Xuân - Vĩnh Long về tỉnh Long An.
Đem hàng chục chất thải nguy hại đổ vào bô rác
Về việc thu gom xử lý CTNH cho Cty Hào Dương, Cty Tân Phương Đông cũng được ông Đức giới thiệu đến gặp giám đốc Cty Hào Dương. Để ký được hợp đồng này ông Đẩu cũng hợp thức hóa hồ sơ giống như hợp đồng với Cty Tỷ Xuân nên Cty Hào Dương đồng ý ký.
Để xử lý bùn thải nguy hại của Cty Hào Dương, ông Đẩu đã ký hợp đồng nguyên tắc và thử nghiệm chế biến phân bón vi sinh với chi nhánh Cty Cổ phần Sông Gianh (ấp 4, xã Sông Trầu, huyện Trảng Bom, tỉnh Đồng Nai, do ông Phan Văn Chương giám đốc chi nhánh).
Theo hợp đồng được lý kết vào ngày 3/9/2009 Cty Tân Phương Đông cung cấp cho chi nhánh Cty Cổ phần Sông Gianh các phụ phẩm da động vật phát sinh trong quá trình thuộc da (không chứa kim loại nặng) để tiến hành thử nghiệm, chế biến, sản xuất phân bón (theo qui trình chế biến của chi nhánh Cty Cổ phần Sông Gianh).
Cty Tân Phương Đông chịu chi phí vận chuyển từ Cty Hào Dương (TP.HCM) đến nhà máy của chi nhánh Cty Cổ phần Sông Gianh (Đồng Nai).
Thông qua hợp đồng nguyên tắc này Cty Tân Phương Đông đã thu gom tổng cộng 59.670 kg bùn thải là CTNH và vận chuyển khoảng 13 tấn bùn thải nguy hại giao cho chi nhánh Cty Cổ phần Sông Gianh. Số còn lại khoảng 46 tấn ông Đẩu cho chia nhỏ ra đem bỏ dọc theo các bô rác trên địa bàn tỉnh Bình Dương.

