Trận hải chiến đầu tiên của Hải quân nhân dân Việt Nam

VnMedia - 01/08/2009 11:18

Tran hai chien dau tien cua Hai quan nhan dan Viet Nam

Đúng 45 năm trước, với ý đồ tấn công phá hoại miền Bắc VN, giới quân sự Mỹ đã dựng ra biến cố “sự kiện vịnh Bắc bộ”. Trong trận chiến không cân sức ấy, Hải quân VN đã đáp trả hành động khiêu khích của đối phương bằng tình yêu Tổ quốc và lòng quả cảm vô biên...

Tàu khu trục Ma đốc của Mỹ

Phần thắng không thuộc về kẻ mạnh

Những tháng cuối năm 1963, vấn đề Việt Nam ngày càng trở nên nóng bỏng với giới cầm quyền Mỹ. Tình hình chính trị càng rối ren, Mỹ càng tăng cường chống phá miền Bắc. Thực hiện kế hoạch trên, một “kịch bản” được Hồi đồng Tham mưu trưởng liên quân Mỹ đề ra, đó là cái gọi là “một chiến dịch khiêu khích miền Bắc Việt Nam”.

Với ý đồ đó, cuối tháng 7 và đầu tháng 8 năm 1964, Tàu khu trục Ma đốc đã liên tục vi phạm lãnh hải của ta để thu thập tin tức tình báo cũng như thăm dò lực lượng và cách đối phó của ta.

Điều mà chúng chưa lường hết ấy là quyết tâm của nhân dân và những chiến lược và quyết sách của Đảng ta. Trong hội nghị lần thứ 9 Ban Chấp hành Trung ương Đảng (tổ chức vào tháng 12/1963), Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nhận định: “Nếu đế quốc Mỹ liều lĩnh động đến miền Bắc thì nhất định chúng sẽ thất bại thảm hại”.

Đêm ngày 31 tháng 7 rạng sáng ngày 1/8/1964, Tàu khu trục Ma đốc đã một lần nữa liều lĩnh xâm phạm vào vùng biển Quảng Bình, sau đó tiến vào khu vực đèo Ngang, Hòn Mát, Hòn Mê, Lạch Trường.

Ngay tức thì, căn cứ vào Chỉ thị của Bộ Tổng tham mưu, Bộ Tư lệnh Hải quân đã giao nhiệm vụ cho Tiểu đoàn 1352 tiến hành lắp ngư lôi lôi cho Phân đội 33 (gồm 3 tàu 333, 336 và 339 do đồng chí Đại tá Lê Duy Khoái là Đoàn trưởng 135 trực tiếp chỉ huy, đồng chí Trung úy Nguyễn Xuân Bột Phân đội trưởng, Trung úy Mai Bá Xây là Chính trị viên phân đội) đồng thời bí mật đưa Phân đội 33 từ Vạn Hoa (Quảng Ninh) và Hòn Nẹ (Thanh Hóa) để phục kích đón đánh tàu khu trục Ma đốc.

ngày 5/8 đã trở thành ngày truyền thống đánh thắng trận đầu của Hải quân nhân dân Việt Nam

08 giờ 30 phút ngày 02/8/1964, phân đội 3 đã tới Hòn Nẹ. Tới Hòn Nẹ, phân đội 3 lại nhận lệnh hành quân ngay vào Hòn Mê. Lúc này, tàu khu trục Ma đốc cách Hòn Mê 9 hải lý, Sở chỉ huy tiền phương lệnh cho biên đội tàu xuất kích.

Lúc này, tàu Ma đốc đã ở phía đông Hòn Nẹ, cả Phân đội 3 tăng tốc vượt lên trước tìm địch. Khi tàu Ma đốc phát hiện 3 tàu của ta đang lướt sóng lao tới chúng rồi tăng tốc bỏ chạy. Rồi ỷ thế hỏa lực mạnh, chúng dùng pháo lớn bắn tới tập vào đội hình phân đội.

Không chút lúng túng, đồng chí Nguyễn Xuân Bột lệnh cho tàu 333 vượt lên cản tàu địch, hai tàu còn lại chiếm góc phải. Khi tiếp cận được vị trí, tàu 339 phóng ngư lôi tần tấn công tàu địch. Lúc này, trên trời 5 máy bay địch tập kích và bắn trúng khoang máy chính, tàu phải thả trôi vừa dập lửa vừa chiến đấu đánh trả máy bay địch. Trong lúc này, tàu 336 của ta tiếp tục áp sát mục tiêu và tiến hành phóng ngư lôi. Máy bay địch đã bắn trúng tàu 336 khiến thuyền trưởng Nguyễn Văn Tự đã anh dũng hy sinh, thuyền phó Nguyễn Văn Chuẩn mặc dù đã bị thương nhưng vẫn bình tĩnh chỉ huy tàu tiếp tục chiến đấu.

Sự hy sinh anh dũng của thuyền trưởng tàu 336 như tiếp thêm sức mạnh cho đồng đội. Tàu 333 nhanh chóng tiếp cận tàu khu trục của địch, giáng trả những quả ngư lôi sấm sét. Rồi tiếp tục tàu của ta cơ động đánh trả 4 máy bay của địch.

Trận đánh tàu Ma đốc ngày 2/8/1964 kết thúc, cán bộ, chiến sxy Phân đội 3 (Đoàn 135) đã anh dũng đánh đuổi tàu Khu trục Ma đốc ra khỏi vùng biển miền Bắc. Tàu Ma đốc bị trúng đạn, ngoài ra ta còn bắn rơi 01 máy bay và bắn bị thương 01 chiếc khác.

Đây là trận đầu tiên đối đầu giữa Hải quân Việt Nam với Hải quân và Không quân Mỹ. Càn bộ, chiến sỹ HQND Việt Nam đã anh dũng kiên cường, mưu trí sáng tạo đánh trả tàu chiến và máy bay địch. Khẳng dịnh ý chí dám đánh, quyết đánh và quyết thắng giặc Mỹ của nhân dân miền bắc nói chung và của HQND Việt Nam nói riêng.

Đây là lời cảnh báo đối vưới Hải quân và Không quân Mỹ nếu chúng tiếp tục xâm phạm vùng trời, vùng biển Việt Nam thì nhất định sẽ bị tiêu diệt.

Và cuộc giáng trả đanh thép ngày 5/8/1964

Ngay sau khi Tàu Ma đốc bị đánh đuổi khỏi vùng biển của ta. Đêm ngày 4, ngày 4/8/1964, Chính quyền nước Mỹ đã dựng lên cái gọi là “Sự kiện Vịnh Bắc Bộ” vu cáo HQND Việt Nam tấn công tàu khu trục Mỹ ở vùng biển quốc tế nhằm đánh lừa dư luận nhân dân thế giới và trong nước Mỹ.

Ngày 5/8/1964, đế quốc Mỹ đã sử dụng lực lượng cảu hai biên đội tàu sân bay Constellation và Ticonderoga gốm 40 máy bay cánh quạt và phản lực hiện đại, cả tiêm kích và cường kích như AD6, A4D, F8U, F4H… bất ngờ mở cuộc tấn công mang tên “Hành quân Pierce Arrow” (mũi tên xuyên) bất ngờ tấn công vào các mục tiêu kinh tế và hầu hết căn cứ, kho tàng, nơi trú đậu của tàu hải quân ta suốt chiều dài ven biển từ sông Gianh (Quảng Bình); Cửa Hội, Vinh, Bến Thủy (Nghệ An); Lạch Trường (Thanh Hóa) đến Bãi Cháy (Quảng Ninh).

12g20. Vùng biển miền Bắc im lìm trong giấc nghỉ trưa. Bỗng kẻng báo động liên hồi. Các tàu hải quân của ta nhanh chóng triển khai đội hình chiến đấu. Trên trời, từng tốp máy bay Mỹ bổ nhào ném bom.

Hải quân nhân dân Việt Nam sẵn sàng bảo vệ vùng, trời biển thiêng liêng của tổ quốc

Tại Hòn La, tàu 175 (thuộc phân đội 6) chưa kịp cơ động nhưng phát hiện máy bay địch ập đến, thuyền trưởng Huỳnh Long Sơn đã lệnh cho các khẩu đội nổ súng, chủ động đánh trả trước. Tàu bị trúng đạn bốc cháy, nước biển tràn vào, một số đồng chí hi sinh, bị thương. Người này ngã xuống, người khác thay thế, vừa đánh trả địch vừa bịt rò, chống cháy. Huỳnh Long Sơn dù bị thương nặng vẫn vững vàng ở vị trí chỉ huy, động viên cán bộ, chiến sĩ chiến đấu đến hơi thở cuối cùng.

Binh nhì Nguyễn Văn Vinh chưa đầy một tuổi quân, băng mình dưới làn lửa đạn để cấp cứu thương binh, tiếp đạn cho đồng đội. “Tàu còn thì tôi còn, thuyền trưởng cho tôi ở lại chiến đấu đến cùng”. Câu nói của Vinh đã thể hiện tinh thần “tất cả vì con tàu thân yêu” mà cho đến tận bốn thập niên sau, mỗi cán bộ chiến sĩ hải quân VN vẫn luôn tâm niệm.

Cùng thời điểm này, phía vùng biển Cửa Hội và thành phố Vinh, 8 máy bay địch nhào xuống xem bom. Các tàu của phân đội 5 và phân đội 7 đã kịp thời phối hợp với các lực lượng phòng không đánh trả địch. Tàu 187 (phân đội 7) ngay trận chiến đầu tiên đã bắn rơi một máy bay ở phía tây đảo Hòn Mát 2km. Trong trận chiến này, trưởng tàu 187 Lê Văn Tiếu mặc dù đã bị thương, cánh tay phải phải gần như đứt lìa phải dùng băng treo ngang ngực nhưng anh vẫn dùng tay còn lại điều khiển cho tàu cơ động và chỉ huy chiến đấu đánh trả nhiều đợt công kích của máy bay địch, đưa tàu về bến an toàn.

Tại vùng biển Lạch Trường (Thanh Hóa) hai tàu phóng lôi 333, 336 vừa chiến đầu đánh đuổi tàu Khu trục Ma đốc cũng đã kịp thời phối hợp với lực lượng phòng không nhân dân nổ súng bắn rơi 1 máy bay và bị thương 2 chiếc khác. Trong trận chiến ở Lạch Trường, ngời sáng gương chiến đầu của pháo thủ Đặng Đình Lống của đội tàu 146. Dù bị thương dập 1 chân, anh Lống đã dùng đai cột thân mình vào giá súng để tạo thế đứng vững tiếp tục chiến đấu với máy bay địch, chân còn lại bị thương tiếp nhưng vẫn chiến đấu và anh đã anh dũng hy sinh trong niềm thương tiếc của đồng đội.

Họ là những anh hùng của bản anh hùng ca đánh thắng không quân đế quốc Mỹ. Mà đến tận giờ, nhiều người khi được nghe kể lại câu chuyện này vẫn không cầm được nước mắt.

Cuộc tập kích đường không đầu tiên của đế quốc Mỹ vào một số vùng ven biển miền Bắc ngày 5/8/1964 mang mật danh “Mũi tên xuyên” đã bị quân và dân ta trừng trị đích đáng.

8 chiếc phản lực bị bắn rơi trong tổng số 64 chiếc tham chiến, bắt sống tên giặc lái Trung úy I. Anvơret tại Bãi Cháy. Ngoài 8 chiếc bị bắn rơi còn nhiều chiếc khác bị thương, đó là tỉ lệ bắn rơi cao nhất trong lịch sử chiến tranh kể từ sau Đại chiến thế giới thứ II tới thời điểm đó. Và đây cũng là điều hoàn toàn bất ngờ đối với không quân Mỹ.

Và ngày mồng 5/8 đã trở thành ngày truyền thống đánh thắng trận đầu của Hải quân nhân dân Việt Nam.

Kim Lung