Giáo sư Karim Nayernia cuối cùng đã tạo được một hợp chất gồm các hóa chất và vitamin có khả năng biến đổi tế bào gốc của con người thành tinh trùng, tạp chí Tế bào gốc và Phát triển (The journal Stem Cells and Development) vừa loan tin hôm thứ tư (08/07).
Nhìn qua kính hiển vi, tinh trùng nhân tạo cũng có đầu và đuôi và cũng bơi lội giống như tinh trùng thường. Giáo sư Nayernia tin rằng chúng sẽ có khả năng thụ tinh cho trứng để phát triển thành những đứa trẻ.
Các tế bào gốc đã sử dụng được lấy từ các phôi thai đang trong giai đoạn phát triển đầu đời, nhưng giáo sư hy vọng ông có thể lập lại thành công này với những tế bào da lấy từ cánh tay một người đàn ông.
Tác động
Bước đột phá này mang lại khả năng đầy hứa hẹn trong việc chữa trị chứng vô sinh nam và kỹ thuật thụ tinh trong ống nghiệm.
Với kỹ thuật thụ tinh trong ống nghiệm, tinh trùng nhân tạo có thể được tiêm vào trứng, cho phép hàng ngàn người đàn ông không có tinh trùng được làm cha những đứa con mang gien di truyền của chính mình, mà rất có thể chỉ cần một mảnh da nhỏ của họ.
Tuy nhiên, luật pháp nước Anh cấm sử dụng tinh trùng hay trứng được tạo ra trong phòng thí nghiệm trong phương pháp điều trị sinh sản - một tình trạng mà các nhà nghiên cứu tin rằng cần phải thay đổi.
"Đây là bước phát triển quan trọng vì nó cho phép các nhà khoa học nghiên cứu tỉ mỉ cách tinh trùng hình thành để hiểu biết tốt hơn về chứng vô sinh ở nam giới - tại sao xảy ra và nguyên nhân là gì", giáo sư Nayernia nói.
Lợi hay hại?
Tuy nhiên thành tựu này cũng sẽ đi kèm với nhiều vấn đề phức tạp cả về y học lẫn đạo đức.
Các nhà nghiên cứu thừa nhận kỹ thuật này cũng có khả năng áp dụng đối với các tế bào da lấy từ những người đã chết lâu năm để cho phép họ trở thành "cha" của những đứa trẻ - một viễn cảnh rùng rợn về những người cha đã hóa kiếp dưới mồ (!)
"Đây là viễn cảnh trong phim Công viên Kỷ Jura. Về lý thuyết điều này là có thể nhưng việc sinh sản của con người không phải là một tiến trình sinh học thuần túy. Chúng ta phải cân nhắc về mặt tâm lý, xã hội và đạo đức", Nyernia nói.
Nhóm của ông cũng đã cố gắng tạo tinh trùng từ tế bào gốc của các phôi nữ nhưng thất bại, nên họ cho rằng đàn ông luôn giữ vai trò quan trọng trong việc sáng tạo sự sống. Tuy nhiên, sớm hay muộn, việc tạo ra trứng từ tế bào gốc của phụ nữ có lẽ là điều khả thi, dẫn đến khả năng tinh trùng và trứng nhân tạo được kết hợp để sinh ra những đứa trẻ hoàn toàn bằng các biện pháp nhân tạo.
Cơn bão đạo đức bùng phát
Các chuyên gia đối nghịch trong vấn đề tế bào gốc đã đặt vấn đề liệu giáo sư Nyernia có tạo được tinh trùng đầy đủ chức năng chưa và cảnh báo rằng các thí nghiệm tương tự trên chuột đã tạo ra thế hệ chuột con đầy bệnh tật.
Những người phản đối nói rằng việc tạo ra sự sống của con người khi chưa hiểu tường tận việc làm này là sai lầm.
"Lấy một phôi người đang phát triển, phá hủy nó để sáng tạo một thứ tinh trùng nhằm tạo ra một phôi không thật sự khỏe mạnh là sự thử nghiệm chỉ vì lợi ích của công việc thử nghiệm", Josephine Quintavalle thuộc nhóm vận động Phê bình Đạo đức Sinh sản nói. "Sự vô sinh là vấn đề chúng ta cần quan tâm nhưng đây không phải là giải pháp hợp đạo đức. Nếu giải pháp đòi hỏi phải hy sinh sự sống của con người, thì rõ ràng đối với mọi người nó không thể chấp nhận"
Bác sĩ Trevor Stammers, giảng viên khoa đạo đức chăm sóc sức khỏe, cảnh báo rằng kỹ thuật này có thể bị lạm dụng để tạo ra những đứa con không hề biết cha mình là ai.
• Thanh Hồng (Daily Mail)