Tìm giải pháp phát triển kinh tế tư nhân

Tim giai phap phat trien kinh te tu nhan

(ĐTCK-online) “Kinh tế tư nhân phát triển còn tự phát, nhỏ lẻ, manh mún; tình trạng vi phạm pháp luật diễn ra còn khá phổ biến, nhất là ở những lĩnh vực nhạy cảm”, đó là đánh giá của ông Trương Tấn Sang, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban bí thư Trung ương Đảng, tại Hội nghị về phát triển kinh tế tư nhân mới đây. Cũng tại hội nghị này, nhiều chuyên gia kinh tế cho rằng, phát triển kinh tế tư nhân trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là một xu thế khách quan. Tuy nhiên, để đưa kinh tế tư nhân phát triển đúng quỹ đạo, đúng định hướng xã hội chủ nghĩa lại là một nhiệm vụ hết sức phức tạp, lâu dài và khó khăn.

Nhỏ vì thiếu vốn

Ông Ngô Văn Dụ, Bí thư Trung ương Đảng, Chánh Văn phòng Trung ương nhận định, đa số các DN tư nhân đầu tư vào thương mại, dịch vụ, với mục tiêu tìm kiếm lợi nhuận trước mắt; trình độ công nghệ và tay nghề chưa cao; năng suất lao động, hiệu quả sản xuất thấp; chưa đủ điều kiện tham gia đấu thầu quốc tế…

Theo ông Dụ, mặc dù quy mô vốn chủ sở hữu trung bình của một DN tư nhân được tăng gấp 3 lần trong giai đoạn 2005 - 2008 lên khoảng 3,6 tỷ đồng/DN, nhưng con số này là quá khiêm tốn so với mức trung bình là 242 tỷ đồng/DN nhà nước hay 76 tỷ đồng/DN có vốn đầu tư nước ngoài. Trong số 500 DN lớn nhất Việt Nam do Công ty nghiên cứu đánh giá Việt Nam xếp hạng, có 150 DN thuộc về khu vực kinh tế tư nhân, nhưng chủ yếu các DN này lại có nguồn gốc từ DN nhà nước sau cổ phần hóa…

Đồng tình với đánh giá trên, ông Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam cho rằng, chính quy mô siêu nhỏ và không đạt chuẩn quốc tế đã tạo nên những rào cản lớn trong nỗ lực lớn mạnh về năng suất và chất lượng của khu vực kinh tế tư nhân.

“Tôi đồng ý là khá nhiều DN tư nhân làm ăn chưa bài bản nhưng không nên coi đó để phân biệt, đối xử”, ông Nguyễn Tăng Cường, Giám đốc Xí nghiệp cơ khí Quang Trung (tỉnh Ninh Bình) nói và cho biết thêm: chúng tôi có dự án đầu tư xây dựng phòng thí nghiệm phục vụ thiết bị nâng đề nghị được các bộ, ngành hỗ trợ để đủ điều kiện xuất khẩu theo yêu cầu về thiết bị nâng quốc tế, nhưng 4 năm nay đi lại nhiều mà vẫn chưa xong.

Cũng theo ông Cường, các DN đầu tư công nghệ cao thường có rủi ro cao, vốn lớn song thu hồi vốn chậm, nhưng khi tiếp cận vốn vay ngân hàng thì không khác với các DN kinh doanh bất động sản. Nếu không có những chính sách hỗ trợ có định hướng, không nhiều DN đầu tư vào công nghệ cao, ông Cường nhấn mạnh.

Chia sẻ những bức xúc của DN, ông Nguyễn Đồng Tiến, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước cho biết, nhiều DN không đáp ứng được yêu cầu của ngân hàng về đủ năng lực tài chính, độ an toàn… nên khó tiếp cận vốn. Các DN cũng nên chia sẻ vì quan hệ DN và ngân hàng là quan hệ kinh tế. Khi các DN thể hiện tốt nhất năng lực, sự minh bạch trong chế độ hạch toán, kế toán thì việc làm ăn với ngân hàng sẽ rất thuận lợi. Khả năng tuân thủ các tiêu chuẩn về kế toán, quy định về sự minh bạch là cách để khẳng định, DN có thể quy mô nhỏ những không yếu.

Tạo bình đẳng giữa các thành phần kinh tế

Các chuyên gia kinh tế cho rằng, kinh tế tư nhân chỉ có thể phát triển đúng định hướng xã hội chủ nghĩa khi Đảng và Nhà nước có chính sách và biện pháp quản lý phù hợp, không làm mất động lực phát triển của nó, nhưng cũng không để cho nó vận động một cách tự phát, ngoài vòng pháp luật. Nếu không đảm bảo sự phát triển hài hòa, cân đối giữa các thành phần kinh tế có thể dẫn đến những hệ quả về chính trị và xã hội khó lường.

Để nền kinh tế nhiều thành phần, nhất là kinh tế tư nhân phát triển đúng định hướng xã hội chủ nghĩa, Nhà nước không những phải vận dụng các công cụ kinh tế, pháp luật để quản lý, mà còn phải có thực lực kinh tế. Vì, nếu kinh tế Nhà nước không có thực lực, không phát triển mạnh mẽ, thì sẽ rất khó khăn trong việc phát huy vai trò chủ đạo và thực hiện chức năng định hướng xã hội chủ nghĩa. Ở đây, vai trò quản lý và điều hành của Nhà nước xã hội chủ nghĩa là đặc biệt quan trọng, là một điều kiện tiên quyết trong định hướng sự phát triển của kinh tế tư nhân.

Theo ông Trương Tấn Sang, ngoài việc tổ chức thực hiện tốt Luật DN, Luật Đầu tư, cần tập trung rà soát, sửa đổi, bổ sung một số cơ chế, chính sách để tiếp tục tạo điều kiện hơn nữa cho phát triển kinh tế tư nhân.

Cụ thể, cần sửa đổi, bổ sung một số quy định để giải quyết những vấn đề bất cập trong thực hiện chính sách đất đai; sửa đổi các quy định chi tiết thi hành Luật quản lý thuế theo hướng đơn giản hóa các thủ tục hành chính; đồng thời tăng cường bảo đảm quyền lợi của người lao động trong khu vực kinh tế tư nhân.

Đặc biệt, ông Trương Tấn Sang nhấn mạnh, cần thực hiện tốt việc bảo đảm sự bình đẳng giữa các thành phần kinh tế; khuyến khích và mở rộng các hình thức hợp tác, liên kết, liên doanh giữa kinh tế tư nhân với DN nhà nước, hợp tác xã và các DN có vốn đầu tư nước ngoài. “Đẩy nhanh quá trình tái cơ cấu DN gắn với tái cấu trúc nền kinh tế theo hướng khuyến khích kinh tế tư nhân phát triển với quy mô ngày càng lớn, từng bước hình thành các đơn vị kinh tế tư nhân đủ sức cạnh tranh trong và ngoài nước”, ông Sang chỉ đạo.

Tin mới