Thuốc nhỏ mắt, “kẻ đánh cắp” thị lực

Báo Phụ Nữ Online - 

Thuoc nho mat, “ke danh cap” thi luc

PN - Chính cách sử dụng tùy tiện thuốc nhỏ mắt hiện nay đã khiến mỗi ngày, trong hơn 1.000 lượt người đến khám tại Bệnh viện Mắt TP.HCM, các bác sĩ phải tiếp nhận trên dưới chục ca bị dị ứng, giảm thị lực, thậm chí bị mù…

Dù thông tin ghi trên nhãn rất rõ, chống chỉ định với các trường hợp nhiễm virus, vi nấm ở mắt, lao mắt hoặc bị cườm nước (glaucom), nhưng người mua vẫn dùng đều đặn một số loại thuốc nhỏ mắt vì khi nhỏ vào, mắt dễ chịu lập tức. Chính cách sử dụng tùy tiện này đã khiến mỗi ngày, trong hơn 1.000 lượt người đến khám tại BV Mắt TP.HCM, các BS phải tiếp nhận trên dưới chục ca bị dị ứng, giảm thị lực, thậm chí bị mù.

Dễ chịu trước mắt, hậu quả lâu dài

Thuốc nhỏ mắt hiện chia làm hai loại: nhóm thuốc điều trị và nhóm thuốc bổ sung chất dinh dưỡng, giúp làm sạch mắt. Tuy nhiên, do thiếu hiểu biết, nên khi mắt mới hơi đỏ hoặc bị cộm xốn, nhiều người đã tự ý mua thuốc nhỏ. Dĩ nhiên, việc lẫn lộn giữa các loại thuốc nhỏ mắt thuộc hai nhóm này sẽ dễ dàng xảy ra, dẫn đến nhiều hậu quả đáng tiếc.

Trường hợp của anh P.D.P. (40 tuổi, Q.Gò Vấp) là một ví dụ. Anh đến BV trong tình trạng hai mắt sưng húp cả mí trên và dưới, do sử dụng thuốc nhỏ mắt chỉ để làm sạch bụi. Sau khi nhập viện kiểm tra, anh P. phải uống thuốc chống dị ứng nhiều ngày. Chị N.T.H.H. (30 tuổi, Q.Tân Bình) đến BV khám vì mắt cứ mờ dần. Chị H. cho biết, do sử dụng máy tính nhiều, nên ban đầu chị mua loại thuốc nhỏ mắt là nước muối sinh lý để dùng. Sau đó theo lời bạn bè, chị sử dụng loại “cao cấp” hơn để bổ sung dưỡng chất. Ban đầu, mỗi lần nhỏ mắt, chị cảm thấy mát dịu, nhưng càng về sau, thị lực càng giảm.

PGS-TS Nguyễn Hữu Đức, Đại học Y Dược TP.HCM cho biết, các loại thuốc nhỏ mắt có chứa corticoid vốn là thuốc điều trị rất hiệu quả. Nhưng việc sử dụng tùy tiện các loại thuốc này trong một thời gian dài, trước hết sẽ gây kháng thuốc, sau đó là đục thủy tinh thể, gây bệnh cườm nước…

Nhỏ thuốc cho mắt sai cách có thể khiến bạn bị mù vĩnh viễn

BS Phí Duy Tiến - Phó giám đốc BV Mắt TP.HCM cảnh báo: “Điều nguy hiểm là khi mắt bị viêm đỏ, có chút ghèn, bị cồm cộm, nhỏ thuốc có corticoid vào cảm thấy dễ chịu, nên nhiều người nhầm tưởng là đã dùng đúng thuốc hay và sử dụng liên tục, lâu dài. Đến khi bệnh nhân thấy mắt bị mờ, đi khám mới biết bị tăng áp lực mắt từ lâu, teo dây thần kinh thị giác, dẫn đến suy giảm thị lực, thậm chí bị mù vĩnh viễn”. Theo BS Tiến, thuốc nhỏ mắt được sử dụng phổ biến là Dexacol và Polydexa. Các loại thuốc này có chứa kháng sinh và chống viêm nên chỉ được sử dụng trong các trường hợp bị nhiễm trùng, nhưng phải được theo dõi chặt chẽ của BS chuyên khoa.

Cẩn thận khi dùng

Hiện nay, vì công việc, nhiều người phải “dán” mắt vào màn hình vi tính, đọc liên tục các tài liệu. Hệ thống thị giác của chúng ta được “thiết kế” để nhìn xa chứ không phải suốt ngày nhìn gần, do đó hệ thống thị giác bị quá tải, dẫn đến mỏi, nhức và gia tăng độ cận thị. Những vấn đề về thị giác thường gặp là: mệt mỏi mắt, đau đầu, nhìn mờ, giảm chức năng thị giác. BS Tiến hướng dẫn cách giúp mắt nghỉ ngơi, bớt căng thẳng: “Cứ mỗi 20 phút làm việc (đọc sách, làm việc bên máy tính…), chúng ta nên nhìn xa với khoảng cách 6m. Nếu máy tính đang xử lý thông tin hoặc đang tải dữ liệu, chúng ta không nhìn chăm chăm vào màn hình mà nhìn ra xa xung quanh. Nếu hình ảnh xung quanh bị mờ, chúng ta phải cho mắt nghỉ lâu hơn. Không làm bất cứ việc gì phải huy động thị giác quá 45 phút. Việc nghỉ định kỳ giữa quãng mỗi 45 phút giúp đầu óc chúng ta thư thái hơn, làm giảm sự căng thẳng, làm việc sẽ hiệu quả hơn. Khi đi dạo ngoài trời, mắt mở to và nhìn thẳng về phía trước, nhìn lướt qua sự vật xung quanh chứ không nhìn chăm chú”.

Đối với nhóm thuốc làm sạch và cung cấp dinh dưỡng cho mắt như nước mắt nhân tạo, nước muối sinh lý, thuốc nhỏ mắt có bổ sung vitamin A hoặc B12… cũng phải hết sức cẩn trọng khi dùng. “Một số thuốc nhỏ làm sạch mắt, sát khuẩn có chất làm co mạch cũng có thể ảnh hưởng đến một số bệnh nhân có bệnh nội khoa kèm theo như tim mạch. Chế phẩm nước mắt nhân tạo dùng cho những bệnh nhân bị bệnh khô mắt mãn tính hoặc mắt không tiết ra được nước mắt, thường được sản xuất đậm đặc hơn để chống bay hơi. Hiện nay, nhiều nhân viên văn phòng lại thích sử dụng nước mắt nhân tạo để chống lại tình trạng khô mắt do sử dụng máy vi tính, vừa tốn kém, vừa không hiệu quả. Với những người có bệnh lý giác mạc hoặc sử dụng kính sát tròng, cần cẩn thận khi sử dụng nước mắt nhân tạo có chất bảo quản. Tốt nhất, nếu mắt không có bất thường gì, chúng ta không nên nhỏ bất cứ một loại thuốc nào” - BS Tiến lưu ý.

Để bảo vệ mắt, một số người thường dùng thuốc nhỏ mắt hàng ngày để rửa sạch và tăng dinh dưỡng cho mắt. Tuy nhiên TS Đức khuyến cáo: “Chỉ khi nào làm việc bằng mắt nhiều, cảm thấy mỏi mắt, khô mắt thì có thể sử dụng thuốc nhỏ mắt chứa nước muối sinh lý. Đối với loại thuốc nhỏ mắt này, khi đã mở nắp thường chỉ được sử dụng trong vòng 10 - 15 ngày, vì có nguy cơ bị nhiễm khuẩn. Bảo vệ mắt bằng cách tạo thói quen đeo kính mát khi ra nắng gay gắt, đi khám mắt ở các BS chuyên khoa khi có bất thường về thị giác. Ngoài ra, cần một chế độ dinh dưỡng nhiều rau cải, trái cây tươi… giúp mắt bổ sung vitamin và các dưỡng chất: vitamin A, C, E…”.

An Quý

Tin mới