Theo kết quả bầu cử rạng sáng 12-7, DPJ chỉ giành được 44 ghế, chứ không đủ 54 ghế như mục tiêu đặt ra ban đầu để giành quyền kiểm soát tại Thượng viện, trong khi đảng Quốc dân mới (PNP) trong liên minh cầm quyền không giành được ghế nào. Các đảng đối lập như đảng Dân chủ Tự do (LDP) giành được 51 ghế, đảng Của Chúng ta (YP) giành 10 ghế, đảng Công minh được 9 ghế, đảng Cộng sản (JCP) 3 ghế, và đảng Xã hội Dân chủ (SDP) 1 ghế.
Như vậy, liên minh cầm quyền đã thất bại trong việc giành quá bán số ghế tại Thượng viện, qua đó không giành được quyền kiểm soát ở cả hai viện trong Quốc hội. Tuy kết quả này không tác động trực tiếp tới vị thế của DPJ do đảng này chiếm đa số tại Hạ viện - cơ quan lập pháp có quyền lực cao hơn Thượng viện, nhưng sẽ khiến DPJ gặp khó khăn trong việc thông qua các đạo luật và buộc phải liên minh với một đảng khác ngoài PNP.
Thủ tướng Kan, người hiện đang giữ chức Chủ tịch DPJ, đã nhậm chức vào ngày 4-6 sau khi người tiền nhiệm Yukio Hatoyama phải từ chức do các vụ bê bối quỹ chính trị và thất bại trong việc giải quyết vấn đề di chuyển căn cứ không quân Futenma của Mỹ ở tỉnh Okinawa. Kể từ khi nhậm chức, Thủ tướng Kan đã nỗ lực để tăng tỷ lệ ủng hộ đối với DPJ. Tuy nhiên, kết quả bầu cử Thượng viện cho thấy sự thất vọng của cử tri và có thể làm xói mòn nghiêm trọng nỗ lực của ông Kan nhằm khôi phục lòng tin đối với nền kinh tế hàng đầu châu Á này.
Thủ tướng Naoto Kan đang đối mặt với nhiều sóng gió
Thất bại trong cuộc bầu cử Thượng viện đã khiến tương lai chính trị của Thủ tướng Kan trở nên bấp bênh. Cho dù kết quả của cuộc bầu cử này không tạo ra sự thay đổi ngay lập tức trong Chính phủ nhưng vẫn có khả năng Thủ tướng Kan sẽ phải từ chức để nhận trách nhiệm cho thất bại này. Một số thành viên trong Ban Chấp hành DPJ cho rằng Thủ tướng Kan không cần phải từ chức cho dù liên minh cầm quyền mất đa số ghế tại Thượng viện trong cuộc bầu cử này.
Vì vậy, mọi sự chú ý đổ dồn vào các biện pháp mà Thủ tướng Kan có thể sẽ thực hiện nhằm khôi phục lại vị thế chính trị của mình, trong đó có nỗ lực nhằm lôi kéo các đảng nhỏ hơn tham gia liên minh cầm quyền, hiện gồm DPJ và đảng Quốc dân mới (PNP). Trong số các ứng cử viên gia nhập liên minh này có đảng Của Chúng ta (YP) - đảng vẫn kêu gọi cắt giảm đáng kể chi tiêu của Chính phủ - và đảng Công minh - đảng đã từng là đối tác của LDP trong các chính quyền trước đây.
Có những lời đồn đại ngày càng tăng rằng DPJ đang quan tâm tới YP do cựu Quốc vụ khanh phụ trách dịch vụ tài chính và cải cách hành chính Yoshimi Watanabe thành lập vào tháng 8 năm ngoái sau khi ly khai khỏi LDP. Tuy nhiên, ông Watanabe đang kêu gọi xây dựng một Chính phủ có quy mô nhỏ hơn, với chi tiêu thấp hơn và phản đối đề xuất tăng thuế của Thủ tướng Kan. Giáo sư Kawakami của Trường Meiji Gakuin cho rằng "cuộc đấu trí" liên quan tới tìm kiếm và thành lập liên minh mới sắp sửa bắt đầu.
Căng thẳng trong nội bộ DPJ có thể gia tăng tùy thuộc vào các động thái của cựu Tổng Thư ký Ozawa. Sau khi buộc phải từ chức Tổng Thư ký DPJ do vụ bê bối quỹ chính trị, ông Ozawa, người nổi tiếng trong việc xây dựng và xóa bỏ các chính đảng, được coi là nhân vật có quyền lực ngầm khi lãnh đạo phái lớn nhất trong DPJ. Cuộc bầu cử Chủ tịch DPJ vào tháng 9 tới có thể sẽ là cuộc chiến "được ủy nhiệm" khi một nghị sỹ cao cấp của DPJ dưới sự kiểm soát của ông Ozawa có thể ra cạnh tranh ghế Chủ tịch với Thủ tướng Kan.
Minh Tâm