Ảnh minh họa
Lúc TP lên đèn, hấu hết các ngả đường hướng về phố hoa Nguyễn Huệ và bến Bạch Đằng, người người vui vẻ cười nói, bỏ lại sau lưng những tất bật sau một năm miệt mài lao động, vui buồn nếm đủ, chuẩn bị đón chào năm mới với hy vọng mọi việc đều may mắn hơn.
Nhờ… Internet
Người càng lúc càng đông, thấy bàn cà phê còn trống bên góc đường Đồng Khởi do Khách sạn Continental mở, phục vụ khách trong những ngày xuân về Tết đến, tôi ghé lại gọi ly cà phê, ngồi ngắm thiên hạ đi dạo đường hoa, chờ giờ phút giao thừa đón mừng xuân mới. Cà phê chưa mang ra, thì đã có người xin phép tôi được ngồi cùng bàn để được ngắm niềm vui rộng mở của mọi người trên phố.
Theo lời giới thiệu, anh là du khách người Úc, Peter Angel, 27 tuổi, kỹ sư điện tử. Anh đến TPHCM đã 3 ngày và đúng mồng 1 Tết, lại lên đường đi xuyên Việt. Anh mong muốn được đến thăm Văn miếu – trường đại học lâu đời nhất cùa dân tộc VN, thăm Hoàng thành Thăng Long, thăm Điện Biên Phủ - chiến trường của một thời, góp phần xây dựng hình ảnh VN trong lòng bạn bè quốc tế, đặc biệt là thăm Hạ Long – di sản văn hóa thế giới…
Nghe anh nói, tôi có phần “chợn”, bởi thấy anh hiểu biết khá nhiều về danh thắng VN – có một số địa danh, không phải ai là người VN cũng được đến tận nơi, nhìn tận mắt, trong đó có tôi, dù cũng mang tiếng là nhà báo, nhà văn. Hỏi ra, đây là lần đầu anh đến VN. Những gì anh biết về VN như vừa nói nhờ… Internet. Đến TPHCM ở đâu rẻ nhất, đi lại như thế nào tiện nhất, mua tour nào rẻ nhất, uy tín nhất… đều có chỉ dẫn trên mạng.
“Mình không nhiều tiền, nên muốn đi chơi đâu phải tham khảo kỹ lưỡng. Thế giới bây giờ “hẹp như lòng bàn tay” nhờ Internet. Chính vì thế mà lớp trẻ mạnh dạn đi đây đi đó, có điều kiện mở rộng tầm nhìn, biết thêm nhiều nên văn hóa…”- Peter nói.
Đói cũng ba ngày Tết, hết cũng ba ngày mùa
Nhìn những gương mặt rạng rỡ của mọi người, cũng như cách trang trí trên đường hoa Nguyễn Huệ, cùng các đường Đồng Khởi, Lê Lợi… Peter nói vui rằng .
Những ngày cuối năm vừa qua, anh ghé vào chợ Bến Thành, vào một số siêu thị, thấy người mua kẻ bán nườm nượp như… ngày tận thế sắp đến. Tôi cố gắng giải thích cho anh hiểu thế nào là “đói cũng ba ngày Tết, hết cũng ba ngày mùa” của người dân VN bao đời qua.
Chúng tôi theo dòng người dạo phố hoa. Tôi chỉ cây mai trước tượng đài Bác Hồ, nói cho Peter biết để có những đóa mai vàng như thế, người trồng mai phải chuẩn bị cả năm chứ không phải năm bảy ngày, hoặc năm bảy tháng. Ở những vùng nông thôn, người VN chuẩn bị Tết cũng rất lâu, một luống khoai cho ngày Tết; nuôi con gà, con heo dành cho Tết; một luống nếp cái, nếp hương cho ngày Tết, vân vân và vân vân. Peter lắc đầu, than: “Vất vả quá!”.
Peter rất thích thú nhìn những đứa trẻ mặc chiếc áo dài truyền thống, tung tăng bên cha mẹ và làm duyên khi được chụp hình. Chúng tôi cũng đưa máy ảnh của mình cho người bên cạnh chụp giúp vài kiểu làm kỷ niệm.
Đón mừng năm mới bên nén nhang thơm
Thấy người mỗi lúc một đông chuyển về phía Bến Bạch Đằng, tôi cho Peter biết vào giờ giao thừa, tại khu vực ven sông Bạch Đằng có bắn pháo hoa chào đón năm mới. Peter nói rằng ở Úc cũng đón chào năm mới như thế nhưng người đi xem pháo hoa không đông bằng và “ăn Tết” cũng không “vất vả” như ở VN.
Chúng tôi chia tay, vì đã gần đến giờ giao thừa. Tôi còn có gia đình, còn có trách nhiệm cúng giao thừa, cùng với gia đình đón mừng năm mới bên nén nhang thơm trên bàn thờ gia tiên.
“Giữ gìn truyền thống là tốt nhưng để truyền thống níu chặt quá cũng không hay”. Suy nghĩ của Peter cũng là suy nghĩ của một lớp trẻ năng động, rất đáng quan tâm.
Mới đây, có việc nên tôi lục lai những chồng báo cũ, thấy trên Báo Ích Hữu, ngày 2-3-1938, Nghiêm Tử có bài viết: Tư tưởng của đứa con thời đại. Bài báo có đoạn: “Chúng ta không có đủ can đảm bỏ tục chống gậy lúc cha mẹ chúng ta chết, mặc dầu chúng ta cảm thấy nó vô ý nghĩa, giả dối và lố bịch. Tại sao?
Chúng ta không thể có đủ can đảm từ chối sự lễ nhà thờ tổ của hai họ lúc chúng ta cưới vợ, tuy rằng ngày thường chúng ta vẫn công kích lối quỳ gối cúi đầu ấy. Tại sao? Chúng ta nghĩ một đằng rồi lại phải làm một nẻo. Tư tưởng của chúng ta chạy vút đến cực đoan của cái mới, mà hành vi ta cứ rập theo lhuôn khổ tồi tàn của cái cũ. Tại sao?”…
Những cái “tại sao” ấy, tôi thấy cũng còn mới khi vận vào câu nói của người bạn trẻ nước ngoài vừa mới chia tay. Và… từng chùm pháo hoa rực sáng một góc trời, báo hiệu một năm mới vui vẻ tràn về.